<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" version="2.0">
<channel>
<title>تركشناسی2</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com</link>
<description></description>
<language>azb</language>
<generator>arzublog.com</generator>
<lastBuildDate>Wed, 30 Mar 2016 19:25:55 +0430</lastBuildDate>

					<item>
<title>- آزربایجان در زمان اولین حکومت پانفارس معاصر در ایران</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68876</link>
<description>با توجه به مطالب بالا شاید علت علاقه پانفارسیسم و باستانگراها به رژیم پهلوی فهمیده بشه.&lt;br /&gt;البته هستند افراد بی سوادی در میان تورکان که به علت نادانی وب استدلال &lt;br /&gt;اینکه(زمان شاه در مدارس جیره میدادن) طرفدار حکومت پانفارسی هستند&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;</description>
<pubDate>Fri, 29 Jan 2016 13:47:20 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68876</guid>
</item>
<item>
<title>«قفال چاشی» جاذبه‌ای ماندگار از قرن شانزدهم</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68875</link>
<description>&lt;br /&gt;        &lt;br /&gt;            یکی از جاذبه‌های شهر گردشگری تاشکند، مدرسه «قفال چاشی» با قدمت چند صد ساله است.مدرسه قفال چاشی در شهر تاشکند ازبکستان قرار دارد. این مدرسه به یادبود «ابو بکر محمد ابن قفال چاشی» احداث شده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;قفال چاشی در سال‌های 903 تا 975 هجری قمری در تاشکند زندگی می‌کرده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;وی محدث، فقیه، ادیب و شاعر نامدار پس از&amp;nbsp; 72 سالگی &lt;br /&gt;زندگی پر برکت دار فانی را وداع کرده و در نزدیکی نهر «کیکاووس» در شهر &lt;br /&gt;تاشکند دفن شده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;قبر قفال چاشی در بین مردم به نام حضرت امام (هستی امام) معروف بوده و محل دفن وی را به عنوان زیارتگاه می‌شناسند.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;در اطراف قبر قفال چاشی شخصیت‌های برجسته مانند &lt;br /&gt;سلطان محمد حافظ کوهکی (کویکی) تاشکندی، مفتی «ایشان باباخان عبدالمجیدخان &lt;br /&gt;اوغلی» بنیادگذار اداره دینی مسلمانان آسیای مرکزی و قزاقستان و رئیس اداره&lt;br /&gt; دینی مسلمانان آسیای مرکزی و قزاقستان دفن شده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;مقبره اصلی در این مکان به خوبی حفظ نشده است. مقبره&lt;br /&gt; قفال چاشی در سال‌های 1541 و 1542 میلادی طبق فرمان «براقخان» حکمران &lt;br /&gt;تاشکند توسط معمار «غلام حسین» دوباره ساخته شده است. کتیبه‌های بالای در و&lt;br /&gt; در بخش پائین گنبد حفظ شده است. طرح مقبره به شکل چارطاق بوده، اتاق بزرگ &lt;br /&gt;در وسط مقبره با گنبد دوطبقهٔ پوشیده شده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;در گوشه‌های مقبره حجره‌های 8 ضلعی و 4 گوشه‌ای با 2&lt;br /&gt; و 3 طبقه وجود دارد. 3 گوشه اتاق بزرگ پیش طاق دارد.&amp;nbsp; در سال 2007 میلادی &lt;br /&gt;این ساختمان به طور کلی مورد مرمت قرار گرفته است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;مقبره قفال چاشی یکی از آثار معماری بزرگ قرن شانزدهم میلادی است. در مجتمع هستی امام اداره دینی مسلمانان ازبکستان واقع است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;انتهای پیام/ح</description>
<pubDate>Fri, 29 Jan 2016 13:45:41 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68875</guid>
</item>
<item>
<title>سیرک؛ قدیمی‌ترین تفریح مردم تورک ازبک</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68645</link>
<description>سیرک دولتی شهر تاشکند در ازبکستان بعنوان یکی  از جاذبه‌های گردشگری منحصر به فرد این کشور محسوب می‌شود.&lt;br /&gt;            &lt;br /&gt;            &lt;br /&gt;                &lt;br /&gt;                &lt;br /&gt;                    &lt;br /&gt;                            &lt;br /&gt;                        &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;                &lt;br /&gt;            سیرک دولتی شهر تاشکند در پایتخت ازبکستان بعنوان یکی از از جاذبه‌های گردشگری منحصر بفرد این کشور محسوب می‌شود.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;ساختمان سیرک در سال 1976 میلادی ساخته و ظرفیت آن 5 هزار و 500 نفر تماشاگر است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;طرح ساختمان سیرک دولتی شهر تاشکند توسط &lt;br /&gt;«گ.الکساندروویچ» و «گ.ماسیاگین» طراحی و توسط مهندسان «س.برکاویچ»، &lt;br /&gt;«ر.موفتاح اف» از مهندسان بنام شوروی سابق ساخته شده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;سیرک دولتی شهر تاشکند در مرز شهر قدیم و شهر جدید &lt;br /&gt;تاشکند واقع است و حتی نمای بیرونی آن، با توجه به جذابیت‌های شکلی و &lt;br /&gt;ساختاری، توجه بسیاری از گردشگران را به خود جلب می‌کند.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;ساختمان سیرک تاشکند در سال 1999 میلادی مورد بازسازی قرار گرفت و امکانات فنی آن به طور قابل ملاحظه افزایش یافت.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;طراحی این بنا، بگونه‌ای است که گنبد بزرگ آبی رنگ آن از مناطق مختلف شهر تاشکند قابل رویت است.&amp;nbsp;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;حکاکی روی چوب از جمله مهمترین جذابیت‌های بصری در ورودی‌های این ساختمان است که با نقش‌های زیبای چند لایه منبت کاری شده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;سیرک، از جمله مهم‌ترین تفریحات مردم ازبکستان محسوب می‌شود و همزمان با هنر تئاتر در قرون اول و سوم قرن میلادی به وجود آمده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;تاریخ اجرای سیرک به سبک و سیاق جدید به اواخر قرن &lt;br /&gt;نوزدهم و اوایل قرن بیستم میلادی در شهرهای تاشکند، سمرقند، اندیجان، &lt;br /&gt;فرغانه، نمنگان، اورگنچ برمی‌گردد که قدیمی ترین نوع اجرا در منطقه محسوب &lt;br /&gt;می‌گردد.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;«تاشکندبای اف» و «ظریف اف» از بنیانگذاران سیرک در &lt;br /&gt;ازبکستان عنوان می‌شوند و برخی منابع اسامی آنان را بعنوان اولین بندبازان &lt;br /&gt;در میان کشورهای آسیایی و حتی اروپایی ذکر می‌کنند.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;سیرک ازبکی در دوران استقلال، عضو جامعه سیرک بازان &lt;br /&gt;جهان شده و در چند جشنواره بین المللی سیرک بطور موفقیت آمیز شرکت کرده و &lt;br /&gt;عناوین معتبری نیز بخود اختصاص داده است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&amp;nbsp;</description>
<pubDate>Tue, 19 Jan 2016 13:37:12 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68645</guid>
</item>
<item>
<title>«قرمانجان داتقا» آغاز تحول در فیلم‌سازی قرقیزهاست/</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68644</link>
<description>&lt;br /&gt;            &lt;br /&gt;                یک&lt;br /&gt; فعال فرهنگی قرقیزستان با اشاره به ساخت فیلم «قرمانجان داتقا» &lt;br /&gt;            &lt;br /&gt;            &lt;br /&gt;                &lt;br /&gt;                &lt;br /&gt;                    &lt;br /&gt;                            &lt;br /&gt;                        &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;                &lt;br /&gt;            &lt;br /&gt;        &lt;br /&gt;&lt;br /&gt;        «تاقتابیک حسین‌اف» فعال حوزه سینمایی قرقیزستان در گفت‌وگو با ما در بیشکک&lt;br /&gt; با اشاره به ساخت فیلم&amp;nbsp;«قرمانجان داتقا» توسط بهترین فیلمسازان قرقیزی &lt;br /&gt;اظهار داشت: این فیلم به سفارش دولت قرقیزستان جهت افزایش علاقمندی مردم &lt;br /&gt;این کشور و معرفی فرهنگ قرقیزها به جامعه جهانی ساخته و موفق شد در &lt;br /&gt;جشنواره‌های مختلف بین‌المللی حائز رتبه‌های متعددی گردد.&lt;br /&gt;تاقتابیک تصریح کرد: برای فیلمسازان قرقیزستانی به دست آوردن بیش از 20 &lt;br /&gt;جایزه عالی بین‌المللی که یکی از آنها جایزه هیئت ایرانی در یکی از &lt;br /&gt;جشنواره‌ها بود، بسیار حائز اهمیت است.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;سردبیر استودیوی ملی قرقیزستان با اشاره به محتوای &lt;br /&gt;این فیلم افزود: «قرمانجان داتقا» نام زنی است که در اوایل قرن 20 در جنوب &lt;br /&gt;قرقیزستان حکومت می‌کرد و حتی به قیمت جان فرزندان و بستگان خود، از مردمان&lt;br /&gt; قرقیز در مقابل قدرت‌های آن زمان از جمله امپراتوری روسیه، چین و خانات &lt;br /&gt;«خوقند» دفاع می‌کرد.&lt;br /&gt;تاقتابیک حسین‌اف خاطرنشان کرد: به جرأت می‌توان گفت که پس از ساخت این &lt;br /&gt;فیلم و رقابت با فیلم‌های برتر کشورهای غربی در جشنواره‌های بین‌المللی &lt;br /&gt;اکنون علاقمندی جهت سرمایه‌گذاری در صنعت فیلمسازی قرقیزستان افزایش یافته &lt;br /&gt;است.</description>
<pubDate>Tue, 19 Jan 2016 13:36:00 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68644</guid>
</item>
<item>
<title>تورکیه آتاتورک هاوالیمانی دونیا اوچونجوسو اولدو</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68620</link>
<description>&lt;br /&gt;						&lt;br /&gt;						&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;						&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;				&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;															&lt;br /&gt;					هاوالیمانی سیرالامالاریندا:					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;										&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					دورنانیوز - تورکجه سئرویسی : فرانکفورت و آمستردام هاوالیمانلارینی &lt;br /&gt;گئریده بوراخان آتاتورک هاوالیمانی، اوچونجو سیرایا یوکسلدی.					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;					&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;دورنانیوز خبر وئریر ، فرانکفورت و آمستردام هاوالیمانلارینی گئریده بوراخان آتاتورک هاوالیمانی، اوچونجو سیرایا یوکسلدی.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;ایستانبول آتاتورک هاوالیمانی، ۲۰۱۵٫جی ایلده، یولچو ساییسیندا دونیا اوچونجوسو اولدو.&lt;br /&gt;اولوسلارآراسی اینشات سئکتورو درگیسی انجینیرینگ نیوز رکورد، اولاشدیرما سئکتورونون ان بؤیوک‌لرینی آچیقلادی.&lt;br /&gt;بونا گؤره، آتاتورک هاوا لیمانیندا یولچو ساییسی گئچن ایل، یوزده ۸٫۲ آرتیش ایله ۶۱ میلیون ۳۲۳ مین نفره چاتدی.&lt;br /&gt;فرانکفورت و آمستردام هاوالیمانلارینی گئریده بوراخان آتاتورک هاوالیمانی بئله‌جه، اوچونجو سیرایا یوکسلدی.&lt;br /&gt;آوروپادا، لندن هیترو آیرپورت ۷۵ میلیون ۲۰ مین یولچو ایله ایلک سیرادا یئر آلدی.&lt;br /&gt;هیترو هاوالیمانی‌نی، ۶۵ میلیون ۷۶۷ مین یولچو ایله پاریس هاوالیمانی ایزله‌دی.&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&lt;br /&gt;&amp;nbsp;</description>
<pubDate>Mon, 18 Jan 2016 13:01:21 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68620</guid>
</item>
<item>
<title>لغت نامه ترکی قدیم=اورخون4</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68494</link>
<description>Eski Türkçe Sözlük - Türkçe'nin köklerinden, bin yıl önceki halinden güzel kapsamlı bir kelimeler diziniPARS:LeoparPARSAK: 1- Acıma duygusu, merhamet 2- PorsukPAŞA: Baş komutan, general( Bu sözcük, bazı dilbilimcilerimize göre, Baş-Şad, bazılarına göre de Baş- Ağa birleşimi ve zamanla ağız değişimiyle bu biçime gelmiştir.PEÇEN: Çayır, çimen, çayırlık, otlakPEÇENEK: 1- Otlak, çayırlık 2- BacanakPEK: 1- Berk, katı, sıkı, sert, kuvvetli, dayanıklı 2- Bey sözcüğünün, değişik ağız ayrılığı Bek, beg,beğ, bey vb.PEKİŞ: Sıklık, sertlik, pekişmişlikPELEN: İyi, ehvenPELİN: Acı ve keskin kokulu bir yayla çiçeğiPELİT: Meşe ağacının çiçeğiPERİNÇEK: (Berincek) 1- Sadık, içten bağlı 2- FedakarPINAR: Kaynak, kaynarca, gözePIŞGAN: Olgun, pişkinPİŞKİN: Olgun, pişmişPUSAT: (Busat, basat) 1- Silah 2- Zırh, koruyucuPUSUG: PusuPUSUN: Pusu, pusma, sinmePUSUNÇ: İltica, sığınma, sinme, pusma, sığınmış, mülteciPÜSKÜL: Sarkık, asılı duran süs, aksesuarSABA (Sava):1- (Sapa, sopa) Sopa, değnek, savma aleti, savaş aleti 2- Söz, iddia, hitapSABACI: 1- Sopacı, sopayla dövüşen 2- Konuşmacı, hatipSABAK: (Savak) 1- Sopa, cop sopa kullanan, dövüşçü, sopa ile dövüşen 2- Kımız saklamak için beygir derisinden yapılan tulumSABAR: 1- Sapar, savar, döver, sopayla döven 2- Savar, savaşır, savaşçı 3- Hatip, konuşmacıSABI: 1- Sopa, cop 2- Savaş, dövüş 3- Söz, sohbetSABU: 1- Sopa, cop, değnek 2- Savaş, dövüşçü, dövüş ustası, savaşçıSAÇA: Saçı, bahşiş, armağanSAÇAN: 1- Cömert, dağıtan, harcayan 2- Yayıncı, yayın yapanSAÇI: 1- Armağan, bahşiş 2- Adak, inanç gereği dağıtılan nesneSAÇILIK: Armağan, hediye, bahşişSAÇUK: 1- Eli açık, cömert 2- Armağan, bahşiş 3- Aleni, saklısız, gizlisizSADAK: Okların, içinde muhafaza edildiği torba ok torbasıSADU: İyi, çok iyi, alaSAGAY: 1- Düşünceli, Düşünen, sakınan 2- Özleyen, özlemiş, özlem oymaklarındanSAGIM: 1- Emel, arzu, Murat 2- Düşünce, fikir, düşünceli, fikir sahibi 3- Sağlamlık,dayanıklılıkSAGIN: 1- Özlem, hasret 2- Düşünce, plan, tasarım 3- Davet 4- KıvılcımSAGINÇI: Sagınan, düşünen, özleyen, sakınca duyanSAGU: Ağıt, mersiyeSAGUNDU: Özlenen, düşünülen, kollananSAGUNDUK: Özlenen, düşünülen, özlemeye değerSAGUNUR: Düşünce, tasarımSAĞ: 1- Sağlık, dirilik, canlılık, yeterlilik 2- Akıl, fetanet 3- Doğruluk, inanırlık 4- Halis, saf, netSAĞ BİLGE: birlSağ/Bilge Doktor, sağlık uzmanıSAĞAN: Doğan türü, yırtıcı avcı bir kuşSAĞANAK: Sağanak, sert ve hızlı yağan yağmurSAĞANÇIĞ: Nefs, can, ruhSAĞBİLİ: birlSağ/Bili (Bilig) Sağduyu, hikmetSAĞDAÇ: Sağlıklı günlerin arkadaşı, can yoldaşıSAĞDIÇ: Sağdaç “ Damadın en yakın, en güvenilir arkadaşı”SAĞIK: 1- Düşünceli, planlı 2- Sağ, diri, uyanık 3- Ateş, kıvılcım, ateşliSAĞIM: 1- Yaşam, sağlık 2- Serap, algınSAĞIN: 1- Düşünce, tasarım 2- Özlem 3- Ateş, kıvılcımSAĞINÇ: 1- Kurgu, hayal 2- Sakınca, mahsur, endişe 3- ÖzlemSAĞIŞ: Hesap, matematik, sayışSAĞLAM: Sağlıklı, güçlü, dayanıklı, dirençliSAĞLI: (Sağlık) Diri, canlı, sağlıklıSAĞLICA(K): Sağlıklı, diri, esenlikliSAĞMAN: Sağlıklı, güçlüSAĞNAK: (Sağanak)SAĞRAK: İçki içilen kap, kupa, kadehSAĞRI: 1- Sağrak 2- SarıSAĞUNÇAK: Ağıt, mersiyeSAĞUNMUŞ: 1- Özlem içinde olan 2- Düşünen, düşünceli 3- Davet eden, davetkarSAKA: 1- Akıllı, arif 2- Düşünceli, kaygılı 3- Sakal 4- Saklı, saklayan, koruyanSAKAR: 1- Alnında beyaz lekesi bulunan at 2- Uğursuz, sakıncalıSAKÇI: Koruyucu, muhafızSAKIK: Çoban yıldızıSAKIN: 1- Düşünme, tasarım, kaygılanma, kaygıyı ortadan kaldırma eylemi 2- Saklama, koruma,esirgeme 3- Uzaklaşma, ayrılmaSAKINÇ: Düşünce, kaygıSAKIŞ: Kaygı, endişeSAKLI: 1- Korunmuş, mahfuz, esirgenen 2- Zinde, dinç, sağlıklıSAKLICA: 1- Gizli, örtülü, korunan 2- Hazine, mücevherSAKLIÇAK: 1- Gizli, gizlenmiş, örtülü 2- Yaşam, sağlık, esenlikSAKMAN: 1- Uyanık, diri, sağlam 2- Sokman, dize kadar çıkan çizmeSAL: 1- Saldırı, saldırmak 2- Salmak, bırakmak, azat etmek, serbestlik 3- göndermek, yaymak,ulaştırmak, uzatmakSALAÇAK: Salınan, bırakılan, salınmışSALACUK: Saldıran, saldırıcı, göndericiSALAMAN: Salınan, bırakılan, azat edilen, serbest, azadeSALAMIŞ: 1- Saldıran, düşmana karşı hamle ve manevra yapan 2- İyi kılıç sallayan, silahşor 3- Salmış, köle azat etmişSALANÇU: Saldırgan, iyi kılıç kullananSALAR: 1- Ordu sevk eden 2- İyi kılıç kullanan, silahşorSALÇI: 1- Salıcı, sevk edici 2- Salan, serbest bırakan 3- Karahanlılar döneminde, saray aşçılarının unvanlarındanSALÇUK: 1- Salınmış, azat edilmiş, saltuk, eski köle 2- Başına buyruk, bağımsız, otoriteye karşı çıkan 3- Saldıran 4- Silahşor, iyi silah kullanan 5- Küçük yel, esinti 6- Haber salan, mesaj yollayanSALDIRAN: Hücum eden, asker sevk edenSALDIRGAN: Saldırıcı, hücumcuSALDIRI: Hücum, taarruzSALDIRMIŞ: Hücum etmiş, taarruz etmişSALDUR: SaldırıSALGARA: Salınmış, azade, başına buyruk, otorite tanımazSALGIN: 1- Serbest, bağımsız 2- Serap, hayalSALGUR: Atak, tetik, saldırmaya hazırSALGUT: Mebus, vekilEskiden bir bölgeyi temsilen, Kağan’a (Başkente) gönderilen kişilere verilen unvanSALIK: 1- Vergi, vergi borcu, haraç 2- Haber, öğüt, tavsiyeSALIKÇU: Haberci, öğütçüSALIM: 1- Serin esen yel, serinlik 2- Ferman, emirname 3- Üzüm demedi, salkımSALIN: 1- Serbest, serbestlik, salınma, boy gösterme 2- Jest, eda 3- salıncakSALINMIŞ: Serbest, azade, salamanSALKIM: Salınmış, sarkıkSALTUK: 1- Serbest bırakılmış, azade, hürriyetine kavuşmuş eski köle 2- Başına buyruk, bağımsızSALTIN: Yalnız, yalnızlık içinde, tek kalmışSALUK: (Salık) Serbest, azade, hürriyetine kavuşmuşSALUM: 1- Özgürlük, azat 2- Kılış, silahSALUN: 1- Jest, mimik, eda, cilve 2- Boy gösterme, ortaya çıkmaSALUNDU: 1- Özgür, hür 2- Edalı, boy gösterenSALUR: 1- Saldıran, saldırgan, asker salan 2- Silahşor, iyi silah kullanan 3- Saldırma, kılıç, silah 4- Serbest, azadeSAMSA: Baklava türü bir hamur tatlısıSAMUKA: İnatçı, dirençliSAN: Sanmak, saymak, var kabul etmekSANAGA: 1- Serap, hayal 2- Niyet, maksatSANAĞ: Hesap, matematikSANAK: MatematikSANÇAK: Ucu sivri mızrakSANÇAR: Saplayan, batıran, dürten, mızrak kullanarak sançan, sançıcı, iyi silah kullananSANÇI: 1- Ucu sivri demir, silah 2- Sivri bir aletin, vücuda değince verdiği acı 3- Acı duymak 4- HayaletSANÇIĞ: Ucu sivri demir, kargıSANÇIŞ: Hamle, kılıç veya kargıyla yapılan dürtüşSANDUGAÇ: BülbülSANEK: Hayran, meftunSANG: San, düşünce var saymaSANGI: Hayal, serapSANIR: 1- Hayal 2- BurçSANKUR: Hayret, şaşkınlıkSANLAV: Hürmet, saygıSANLI: 1- Sanıcı, düşünücü 2- ŞüpheciSANSAK: Anlayış, intibaSAPA: 1- Sopa, değnek 2- Kılıç sapı, kabza 3- Aykırı, farklı, başkaSAPAK: 1- Sopa 2-Aykırı, aykırılıkSAPAR: 1- Sabar, döver, dövücü 2- Aykırı, farklı 3- KabzaSAPURLUŞ: Devrim, ihtilal, ayaklanma, ayrılmaSARAR: Saran, sarıcı, sarma eyleminde olan, ören, örücüSARGIN: 1- Sevimli, sempatik, çekici 2- Sargı, sarılı, örülüSARGUT: 1- Güneş ışığı 2- Bağış, ihsanSARI: 1- Sarı renk, sarışın 2- Sarılı, sarılmış, saran, sarılmaSARICA: Sarılı, sarı gibi, sarıya çalanSARIG: Sarılı, sarılmış, örgülüSARIL: Sarılmaktan...sarıl, mecSevgili, saygılı, cana yakınSARIM: 1- Suyu süzmeye yarayan, ince dokuma 2- Sarma, sarılmaSARIP: Sarp, dik, sarılı, çıkılması güç, yalçınSARMAN: (Sarıman) 1- Sarışın, sarıya çalan 2- Sıcak kanlı, cana yakınSARMAŞIK: Sarılı, sarpa sarmış, sarılanSARTIK: 1- Sarılı, örgülü, örülmüş 2- Farklı, dikkat çekiciSARU: 1- Sarı 2- Sıra dışı, farklı, dikkat çekici 3- Batı, batı yönüSARUCA: 1- Bir sungur türü avcı kuş 2- Sarıya çalan, sarışınSARUL: Sarılı, sarılmışSATI: 1- Satık, satuk, satılmışın dişisi 2- Pazar yeri (Eski Türk geleneklerine göre, çocukları sık ölen ya da olmayan ailelerin, çocuğu olduğunda, yaşaması ve uzun ömürlü olması için, onu Tanrı’nın sevdiği, toplumun sevip saydığı, bir ulu kişiye ya da onun ruhuna, çocuğu koruması, manevi bir destek vermesi bakımından emanet edilmesi eylemine satma-satılma adı verilirÇocuk erkekse, “Satılmış”, kız ise “Satı” adı verilir)SATIÇ: 1- Satıcı, tüccar 2- Mertebe, rütbeSATIM: 1- Satıcığım 2- TicaretSATIŞGAN: Satıcı, tüccarSATUK: Satı, satık, satılmışSATUN: Satın alma, satın alma gücü, pahaSAV: (Sava) 1- Mesaj, haber, yeni haber 2- İddia- isnat 3- Ün, san 4- Savaş, vuruşma, dövüş 5-Öykü, atasözü, darbı meselSAVA: (Sav)SAVACI: (Savcı)SAVAN: 1- Savıcı, savaşçı, def edici 2- Elçi, arabulucuSAVAR: Savaşçı, savıcı, defediciSAVARU: 1- Bahşiş, armağan 2- Geçici, muvakkatSAVAŞ: Harp, döğüş, vuruşma, savma, defetmeSAVAŞGAN: Savaşçı, cengaverSAVÇI:Savcı, savacı)1- Elçi, haberci, resul, sözcü 2- Savaşçı, cengaver 3- Ünlü, meşhur, ün salmışSAVDUK: Uğurlama, vedaSAVGAT: Armağan, bahşişSAVGU: 1- Haraç, vergi 2- Şifa, dermanSAVRIN: 1- Armağan, bahşiş 2- Ahd, azimSAVRUK: Savrulmuş, derbederSAVTUR: Veda, uğurlamaSAVUN: 1- Davet, çağrı 2- Savunma, savaş 3- Ağıt, mersiye, ölenlerin yiğitlik ya da hayırlı işlerini anlatmak için verilen yemekSAVUNDUK: DavetiyeSAVUNGAN: Savunucu, savaşan, direnen, müdafiSAVUR: Eli açık, cömert, hovardaSAVURKAÇ: 1- Savurgan, hovarda, eli açık 2- Fırtına, katı yelSAVUT: 1- Koruyucu, koruyan, müdafi 2- Zırh, çelik yelek, demirağSAY: (sag, sağ, sak, sayı) 1- Saygı, sayma, geçerli kılma 2- Düşünme, ölçme, seçme, tasarım, hesap, ödeşme 3- Taşlık yer 4- Zırh, göğüslükSAYAK: Saygılı, hürmetliSAYAN: 1- Saygılı, saygıdeğer, saygıya layık 2- saygı gösteren, efendi, ağırbaşlıSAYDAM: Saf, net, berrak, sayılabilen, açık, temiz, bilinenSAYDUR: Saygı duruşu, ihtiram duruşuSAYGI: 1- Hürmet, önem, değer, edep 2- Sayı, sayım, matematikSAYGIN: İtibarlı, hürmet gören, saygı gören, hatırı sayılırSAYIL: Seçilmiş, seçkin, sayılanSAYILGAN: Sayılan, saygı gösterilen,muteberSAYIM: Saygı, saygı gösterişSAYIN: 1- Seçkin, değerli, muteber, güzide, muhterem 2- Saf, halis, arı 3- Güzel, ender rastlananSAYINDI: Saygı duyulan, itibar gören, muhterem, saygınSAYIR: İçinden su çıkan mağaraSAYIŞ: ÖdenekSAYIT: Saygın, muteberSAYLAK: Sayılan, takdir gören, usta, uzmanSAYLIK: Şeref, haysiyet, onurSAYMAN: Sayıcı, hesapçı, hesap ve sayı uzmanıSAYRI: Üzgün, mahzun, yorgun ilgisizSAYVAN: Gölgelik, kamelyaSAZAĞAN: (Sazan) Soğuk yelSAZAK: 1- Sazlık, bataklık 2- İnce yağan kar 3- Ak bulut 4- Çok konuşan, geveze 5-Poyraz, soğuk esen yel 6-Sezgin, sezici, uyanıkSAZAN: 1- Soğuk esen yel 2- Sazlık, bataklık 3- Sezen, seziciSEBE: Sevgi, seviSEBÜK: Sevik, sevilen, sevgi görenSEÇEN: 1- Titiz, seçici, ayırıcı 2- Konuşkan, hoş sözlüSEÇİL: 1- Seçkin, güzide, seçilmiş 2- Farklı, olağanüstüSEÇİLİR: Seçkin, güzideSEÇİLMİŞ: Seçkin, güzideSEÇKİN: 1- Farklı, göze batan, olağanüstü 2- İtibar gören, muhteremSEGREK: Seyrek, ender rastlananSEĞİRTGEN: 1-Koşucu, atlet 2- Afacan, ele avuca sığmaz, tez canlıSEĞREK: Seyrek, nadir, az rastlanırSEKMEN: Seviye, mertebeSELÇİK: (Seligcik) 1- Temiz, pakize, namuslu, bakire 2- Küçük kılıç, bıçak 3- Açık,beliğ, fesahatliSELEK: Eli açık, cömertSELEN: 1- Salınan, sallanan, kıvrılan 2- Temiz, pak, namuslu, zarif, bakire 3- Fısıltı, hafif ses 4-Haber, havadis 5- Yılan (Tuva ve Çuvaşlarda)SELENGE: Kıvrılan, kıvrıkSELİG(Silig): 1- Namuslu, temiz, dürüst, pakize 2- Kibar, narin, zarifSELİGÇİK: (Selçik) Temiz, namuslu, bakireSELİN: 1- Selen, salınan, haber, fısıltı 2- Sülün kuşuSEMİZ: 1- İri yarı, şişman 2- Besili, bakımlıSENGER: 1- Canavar, ejderha 2- Kale, burçSENGİ: Sevgi, seviSENGÜN: Ordu komutanı, generalSEPİL: 1- Yaygın, yayılmış, bulaşmış 2- Kale, hisarSEPİN: 1- Çeyiz, kalın 2- Yaygın, yayıkSEREDAY: Yüzük, takı, aksesuarSERİM: 1- Gösteriş, teşhir 2- Sabır, metanetSERİN: 1- Gölge, gölgelik 2- Genişlik, gerilmişlik 3- Soğuğa yakın, hafif soğuk 4- Sabırlı, dayanıklıSERİNGEN: 1- Serince, serinleşmiş 2- Sabırlı, dayanıklıSEVEN: Sevmek...den sevgi sahibi, şefkatli, tutkuluSEVERGE: 1- Dost, yakın, yaren 2- Aşk, sevgi, tutkuSEVGİ: Sevme eyleminin nüvesiSEVİ: Sevgi, sevgi eğilimi, sevgi yakınlığıSEVİGEN: Seven, sevgisini verenSEVİK: 1- Sevilen, sevgi gösterilen, sevgiye layık, sevgili 2- Dost, gönüldaşSEVİL: Sevilen, el üstünde tutulanSEVİLGEN: Sevilen, aşırı ilgi görenSEVİM: Sempati, alım, çekicilik- sevgiye yol açanSEVİMLİ: Çekici, sempatikSEVİN: Sevinç, mutlulukSEVİNÇ: Neşe, coşku, sevinme duygusu, mutlulukSEVİNÇEK: Sevinilecek şey, sevinç kaynağıSEVİNDÜK: Mutluluk, bahtiyarlık (Uzun süren bir çocuksuzluk döneminden sonra, çocukları olan ailelerin sık kullandığı, geleneksel adlardan)SEVİNMİŞ: Sevinçli, mutlu, mutlu olmuşSEVİNTİ: 1- Mutluluk, mutlu olmaya değen 2- Ferahlık, gevşeme, rahatlık, huzurSEVÜK: Sevilen, sevgili, cananSEYİRTGEN: Afacan, çalışkan, ele avuca sığmazSEYREK: Az rastlanır, sıra dışıSEZEK: 1- Hassas, duygulu, ferasetli 2- Sezgi, anlayış, kavrayış, hisSEZEN: Anlayan, kavrayan, hissedenSEZER: Hassas, duygulu, fark ediciSEZGİ: İdrak, seziş, hissediş, ilhamSEZGİN: Hassas, seziciSEZGİR: Hassas, narin, alınganSEZİGEN: Sezen, sezginSEZİK: Sezgin, içliSEZİKLÜ: Tedbirli, seziciSEZİM: Hissediş, anlayışSEZİMTAL: Hassas, duyguluSEZMİŞ: İdrak eden, anlayanSIBAK: Sopa, değnekSIDAL: Muktedir, güçlü, egemenSIGUN: 1- Yabani geyik 2- Emek, zahmet, sıkıntıSIĞIN: Erkek geyik, Ala geyikSIĞINAK: Sıkı korunan, sığınılacak yer, yoğun ve katı olan yerSIĞINDIK: Bağlılık, sadakatSIĞLAM: 1- Sağlam, sıkı, yoğun 2- Sine, bağırSIK: Katı, yoğunSIKI: Katı, sıkılmış, yoğunSIKILGAN: Daralmış, daralan, sıkılaşan, utangaçSIKIN: 1- Keder, yas, üzüntü, sıkıntı 2- Ala geyikSILIV: Temiz, pakize, bakireSILKIM: Cesur, gözükaraSIN: 1- Deney, deneme 2- Endam, gösterişSINAÇI: Hakem, sınayıcıSINAĞ: Sınav, imtihan, denemeSINAK: Deney, sınav, imtihanSINAUVU: Sınav, deneySINAYÇI: Hakem, sınayanSINÇI: Hakem, sınaçıSINDIRAÇ: BülbülSIRAY: Çehre, yüz, benizSIRGA: 1- Küpe, takı, aksesuar 2- Armağan, bahşiş 3- Halka, halkalıSIRGALU: KüpeliSIRMA: Sırlı, boyalı, gümüş telSIYKIM: Sevgili, cananSIYLI: 1- Sevimli, sempatik, muteber 2- ArmağanSIYLIK: Armağan, bahşişSIYURGAL: ArmağanSIZGIÇ: Kalem, yazgaçSIZIM: Sızı, yakınma, hüzünSİBEL: 1- Buluttan ayrılıp henüz yere düşmemiş yağmur tanesi 2- Buğday, buğday tanesiSİLGİ: Arınma, temizlik, parlaklıkSİLİG: 1- Temiz, namuslu, dürüst 2- El değmemiş, bakir, bakire 3- Tatlı dilliSİNÇE: Çehre, benizSİNGİL: Küçük kız kardeşSİNGİN: Mahçup, sıkılganSİNKEL: İmtiyazlı, ayrıcalıklıSİNKİL: İmtiyazlıSİR: 1- Şeciye, soy, kök 2- Birleşik, birleşmişSİREK: Zeki, akıllıSİTACU: Nazlı, narin, alıngan, hassasSİYAVUŞ: Sevimli, sempatik, sevgiye layıkSİYENDİ: Sevilen, sevilmiş, sevgiye layıkSİYREK: Az rastlanır, seyrek bulunurSİYUN: Sevim, sevimlilik, sempati, beğeniSİYURAN: Utkan, muzafferSİYURGAL: 1- Ödül, armağan, ödül alma 2- Madalya, askeri nişanSİYURGATMIŞ: 1- Düşmanı bozguna uğratmış 2- Başarılı, ödül ve övgü almışSİYÜNÇ: Sevinç, mutlulukSİZGEK: Zeki, sezgin, müdrikSİZÜÇEN: Hassas, zeki, uyanık, akıllıSOBAY: 1- Bekar, yalnız, münferit 2- Silahını iyi kullanan, deneyimli asker, savaşçıSOĞAY: Sağlıklı, zinde, dinçSOKMAN: 1- Mert, dürüst 2- Diz kapağına kadar gelen uzun bir tür çizme (Türkmen çizmesi)SOKULAG: 1- Adak, kurban 2- Sokulgan, munis, cana yakınSOKULGAN: Cana yakın, munisSOKUM: Kurban, adakSOLAGAY: 1- Solak 2- Ters, hiddetli, öfkeliSOLAK: 1- Asker yöneten, asker sevk eden (Sulag) 2- Sol el ve ayağını kullananSOLAŞIGLI: Yararlı, çok yararlı, iş bitiriciSOLGUN: Rengi kaçmış, yıpranmış, hüzünlüSOLGUR: (Salgur) Atak, saldırıSOLIN: Araştırmacı, meraklıSOLMAGAN: Canlı, ölümsüz, solmazSOLMAZ: Canlı, diri, çekiciSOLTU: Soludu, solukluSOLUK: Nefes, canSONGAR: Sungur, şahinSONUÇ: 1- Son, bitim, kıyı 2- Uç, sınır, limit Otmanlı ve Salçuklular döneminde, sınır karakollarında görev yapan kişiler verilen bir adSORGUÇ: Başa takılan çelenkSORGUN: Söğüt türü bir ağaçSOYÇA: Soylu, soylucaSOYDAM: 1- Soylu, soyunu düşünen 2- Ailesine bağlı, yuvasına bağlıSOYDAN: 1- Soylu, soylu bir aileden gelen 2- Hanedan, hanedanlıkSOYDAŞ: Aynı soydan gelen, aynı soyun kişileriSOYLAMIŞ: 1- Soyunu çoğaltıp, kutsayan, örgütleyen 2-söz, söyleyen, konuşmacı, hatipSOYLU: Asil, asalet sahibiSOYLUHAN: birlSoylu/HanSOYON: (Sayın)SOYSAL: birlSoy/Sal 1- Ünlü, meşhur 2- Soylu, asil 3- Medeni, uygarSOYURGAL: 1- Ödül, askeri ödül,madalya, nişan 2- Armağan, bağış, ihsanSOYURGAT: İhsan, bahşişSÖKE: Diz üstü çöküş, çökmeSÖKMEN: 1- Yiğit, gözü kara, düşmana diz çöktüren, dize getiren, buyruğunu dinleten 2- Sokman, uzun çizmeSÖKÜR: 1- Kızgın, hiddetli, kabarmış 2- Dize getiren, diz çöktüren,buyruğunu dinletenSÖKÜRMÜŞ: Dize getirmiş, baş eğdirmişSÖN: Güçten kesilme, azalmaSÖNMEZ: 1- Canlı, enerjik, ateşli, iddialı 2- Parlak, göz alıcıSÖNÜ-k- : Sönük, pasif, cansız, heyecansızSÖYKEM: Sempati, sevim, sevimlilikSÖYLEM: Anlatım, hitap, hitabet, demeç, izahSÖYLENCE: Efsane, mit, destan, lejantSÖYÜ: 1- Aşk, sevda 2- SevinçSÖYÜÇEN: 1- Aşık, sevdalı 2- Sevinçli, mutluSÖYÜNDÜK: SevindikSÖZBAY: birlSöz/Bay Söz zengini, hatip, söz cambazıSÖZBİR: birlSöz/Bir mecDoğruluk, dürüstlük, söz birliği, sadakatSÖZEÇEN: (Sözen)SÖZEN: Hatip, konuşmacıSÖZER: birlSöz/Er, mert, sözünün eriSÖZERİ: birlSöz/Eri, mert, sözünün eriSU: 1- Sıvı 2- Asker, er, eratSUBAK: Sopa, değnek, copSUBAY: birlSu/Bay 1- Bilgili ve deneyimli asker 2- Hafif süvari, atlı asker 3- Bekar evlenmemiş (Anadolu ve Azerbaycan’da) 4- Çocuksuz, çocuğu olmayan ( Kazak ve Kırgızlarda)SUGAY: Aya benzer, ay parçasıSUĞUNÇAK: Sığınak, sığınılacak yer, sine, bağırSUKTA: Sıkıcı, ezici, acı kuvvete sahipSULAK: 1- Asker sevk eden, sefere çıkan 2- Sulu, verimliSUN: 1- Çağrı, davet 2- İncelik, nezaket 3- Vermek, ihsanda bulunmakSUNA: 1- Emsalsiz güzellik 2- Yeşilbaş ördeğiSUNAK: Adak, kurbanSUNAR: 1- Davetkar 2- Cömert, abadanSUNAYAN: Çığırıcı, davetkarSUNÇA: Sunak, adakSUNÇAK: Adak, kurbanSUNGU: Bağış, ihsan, ikramSUNGUN: 1- Yetenek, yetenekli 2- Sunulan, adak, hibeSUNGUR: 1- Kartal 2- ŞahinSUNGURCA: Sungur yavrusu, küçük sungurSUNKA: SunakSUNKAK: SunakSUNKAR: SungurSUNKUR: SungurSUNTAY: birlSun/TaySUNU: İkram, davet, bağış, armağanSUSKUÇAK: Küçük, körpeSUSÜ: Sağlık, şifaSUTU BOĞDA: Mübarek, Tanrısal, Tanrıdan gelen (Eski dönem Tanrı sıfatlarından)SUVAN: Savaşçı, cengaverSUVAR: Bolluk, bereketSUVAT: 1- Su kanalı 2- Suyun taksim edildiği yerSUYUN: (siyun, sevim) Sevimlilik, sempati, niyetSUYUNÇUK: 1- Sevinç, sevimlilik 2- MüjdeSÜÇÜG: (Süçig) Tatlı, lezzetli, hoşa gidenSÜDÜN: birlSüt/Ün, Soylu, temizSÜLEDİ: Saldırgan, akın yapan, akıncıSÜLEK: Saldırgan, akıncıSÜLEMİŞ: 1- Akıncı, saldırgan, düşman üzerine asker yollayan 2- İyi silah kullanan, silahşorSÜLÜN: Uzun kuyruklu, renkli bir kuşSÜNE: Ruh, canSÜNGÜ: (Süngük) 1- Kesici ve delici, uzun bıçak 2- Kemik, kemik parçası, kemikle yapılan mızrak 3-Eskiden, mezar başlarına dikilen sırıkSÜNGÜK: SüngüSÜNGÜŞ: Süngü darbesi, süngü hamlesi, süngüleme, savaşSÜRÇEK: Yemek, oyun ve eğlence için yapılan, gece toplantısıSÜREN: 1- Asker sevk eden, savaşa asker yollayan 2- Haykırış, nara, savaş narasıSÜRER:Asker sevk edenSÜRGİT: 1- Payidar, kalıcı 2- Ulak, postacıSÜRÜN: Süs, makyaj, makyaj malzemesiSÜSÇEN: Kargı ve kılıç saplamada usta olan kişiSÜSMEN: 1- Süslü, süsü ve süslenmeyi seven 2- Tos atan, toslayanSÜSÜN: Süslü, işveli, sempatik, çekiciSÜVERCE: Canan, aşık olunan, maşukaSÜYEK: Kemik, soy, sopSÜYGEN: Sevgili, cananSÜYÜK: Kemik, soy, oymakSÜYÜM: 1- Sevim, sempatik 2- Görüş, kanaatSÜYÜN: Sevim, sempatiSÜYÜNÇ: 1- Sevinç,mutluluk 2- MüjdeSÜYÜNÇÜ: (Süyünç) müjdeSÜYÜRGE: Toy, şölen, ziyafetSÜYÜŞ: Buse, öpücükSÜZEM: Diksiyon, söz söyleme ve konuşma ahengiSÜZGE: Tarak, çok ince dişli saç tarağıSÜZGÜ: 1- Tarak 2- SüzgeçSÜZGÜN: 1- Arınmış, süzülmüş 2- Mest, mahmur, kendinden geçmiş 3- Göz alıcı, alımlıŞAD (Şat):1- Ordu komutanı, general 2- Tigin, prens 3- CesurŞADAPIT: Şad’a bağlı birlik ve beyliklerin genel adıŞAKAR: 1- Şakır, bülbül gibi öter 2- Çakar, cesurŞAKIR: 1- Öter 2- ÇakırŞAKRU: Çağrı, mesaj, davetŞAMAN: Kam, baksıŞANÇI: Saplayıcı, iyi ok ve kargı kullanan, silahşorŞANDA: Alçak ve rutubetli yerŞANYU: (Tanyu) Sonsuzluk, genişlikŞARA: (Çara) Ufuk, ufuk çizgisiŞAŞ: 1- Şiş, sivri uçlu, et pişirme aracı 2- Taş 3- Dış kısım, dışarı dışarıda kalan, taşraŞAŞLIK: Şiş, şiş kebabıŞAYBAL: Şımarık, nazlıŞAYLAN (çaylan): Nazik, kibar, neşeli, güler yüzlüŞAYLIĞ: Şeref, onurŞEYBAN: (Şeban, şıban, çıbın, zıbın) Sinek, haşaratŞIMGA: Acele, aceleciŞORAMUN: (Çoramun, çuramun) Ruhlarla ilgilenen, kötü ruhları kovanŞORLAK: Şorul, şorul akan su, çağlayanŞÖLEN: Yalnızca fakir ve kimsesizlere verilen toy, yemek ziyafeti, Bey yemeğiŞUMGA: Aceleci, tez kanlıŞURLAK: ÇağlayanŞURLAYU: ÇağlayanŞÜYÜN: MüjdeTABAN:1- Tapan, tapınan 2- Temas, dokunma, vurma 3- Dizi, sıra, kafileTABAR: 1- Tapan, tapınan 2- Vuran, döven, dövüşçüTABGAÇ: 1, Dövüşçü, kavgacı 2- Ulu, saygıdeğer, muhterem 3- Tapıcı,tapınıcıTABIN: (Tapın) İbadetTABKI: VicdanTABU: (Tapı, tapu) Kutsanmış, kutlu yapılmış, tapılacak duruma getirilmişTABUK: 1- Tabu 2- İnayet, yardım, hizmetTABUN: Tapın, ibadetTAÇA: Tasarı, kurgu, planTAÇAM: Tasarı, plan, kurgu, senaryoTADIK: Tat, lezzet, damakTAG: (Tak, tağ, dağ)TAGA: 1- Silah 2- Kural, kaide 3- Saygıdeğer, hürmet edilenTAGAY: 1- Saygı duyulan kişi 2- Dayı, ana tarafından gelen akrabaTAGI: 1- Dindar, inançlı 2- Takı, aksesuarTAGUK: TavukTAĞ: DağTAĞAN: Üç ayak, saç ayağıTAĞAŞAR: birlDağ/Aşar mecAzimli, kararlıTAĞLUK: Dağlık, dağlık bölgeTAĞMA: 1- Dağ eteği 2- Elçi, devlet temsilcisi, devlet görevlisiTAĞUDAR: 1- Heybetli, dağ gibi 2- Dağıtıcı, yok edici, yıkıcı, şiddetli 3- Kısmet, nasipTAKAK: Ucu, ateşli okTAKAY: 1- Dayı, ana tarafından akraba 2- DolunayTAKIĞ: Takı, ziynet, aksesuar, mücevherTAKIR: Takı, ziynetTAKIŞ: Takı, süs, aksesuarTAKİ: DindarTAKSUK: Harika, olağanüstü, anormalTALA: 1- İri cüsseli, heybetli 2- Seçkin, güzideTALAKAN: Yağmacı, yağmalayanTALAN: Yağma, yağmalama, üşüşme, saldırıTALAS: 1- At yarışlarındaki, başlangıç ve bitiş çizgisi 2- Fırtına, kum fırtınası 3- Dalga 4- Tartışma, münakaşaTALAY: (Taluy, Tulay, Toluy,Tolu) 1- Okyanus, derya, büyük deniz, büyük göl mecUluluk, büyüklük, sonsuzluk 2- Gelecek, ikbal 3- Seçkin,güzide Şamanist gelenekte Deniz ve göllerin kutsal ruhu.TALAZ: DalgaTALI: Güzide, seçkinTALIKU: Seçkin, güzide, beğenilenTALIMAN: Seçkin, güzideTALKILIÇ: (Dalkılıç) Zırhsız, korumasızTALKAN: Kızartılmış tahılTALPIN: Faal, aktif, çalışkan, himmetliTALŞIK: İtimat, teminat, güvenceTAMAN: Duman, sisTAMAR: 1- Damla, damlayan 2- Demir, demir cevheriTAMGAÇ: Memur, devlet memuru, damgacı, devlet görevlisiTAMIŞ: 1- Demiş, söylemiş, bilgili, deneyimli, sözüne değer verilen, sözüne güvenilen 2-DamlaTAMİR: Temir, demirTAMİZ: DamlaTAMTUK: Büyük ve kuvvetli ateşTAMU: (Tamuğ) Yerin dibi, yer altı, cehennem Şamanist gelenekte, kötü kişi ve ruhların, öldükten sonra gittikleri yerTAN: (Tang) 1- Gün açımı, gün doğumu, şafak 2- İlginç, acayip, şaşkınlık yaratan 3- Tatlı, tat veren,huzur verenTANA: (Dana) dana, iki yaşındaki inek yavrusuTANDU: 1- Tan vakti, tan vaktinde doğmuş 2- Alev, alevli büyük ateşTANG: 1- Mucize, olağanüstülük 2- Tan vakti 3- Giriş, antreTANGAK: Kaygı, endişeTANGSUK: Mucize, şaşırtıcı olay, olağanüstülükTANGUT: (Tankut) Savaşlarda, mızrak ve tuğların yanına ya da ucuna takılan ipek kumaş, flamaTANIK: 1- Tanuk, şahit, gözlemci 2- Tanıdık, dost, yarenTANIL: Ünlü, meşhur, tanınanTANIP: Tanınmış, ünlüTANIR: Ünlü, tanınmışTANIŞ: 1- Tanınan, bilinen, aşina, tanıdık 2- Danışılan, bilgi ve deneyimine başvurulan, danışmanTANIŞIK: Yakından tanınan, tanıdık, bildik, dost, yarenTANIŞMAN: (Danışman) Tanış, danışılan, bilgili kişiTANIT: Tanınacak nitelikte, belirgin, tanınabilenTANJU: (Tanyu) Sonsuz genişlik, ululuk,olağanüstülük, mucize gibi Hun imparatorlarının unvanlarındanTANLA: 1- Şaşılası, ürkütücü, olağanüstü, mucize 2- Suçlayan, yargılayıcı 3- Doğuş, tan vaktiTANLAĞI: MucizeTANMAN: Tan vakti doğanTanrıDAĞ: birlTanrı/Dağ “ Tanrı Dağı” Çok eski dönemlerden beri, kutsanarak, Tanrı tarafından yalnızca Türklere tahsis edildiğine inanılan ve halen kutlu kabul edilen sıradağların genel adıTanrıKUT: birlTanrı/Kut Tanrısal, Tanrıdan gelen, Tanrının Kutunu üzerinde bulunduran, haşmetli, Hun imparatoru Mete Han’ın unvanıTANSIĞ: (Tansık,Tansu) hayret verici, şaşırtıcı, olağanüstüTANSU: 1- Tansık, mucize 2- Yadigar, armağan 3- BirleşikTANTIK: 1- Çok konuşan, konuşkan 2- Tanıdık, hısım, ahbapTANUĞ: Tanı, teşhis, kanıt, tanınan, tanınmaya yol açanTANYU: (Tanju) Ulu, ulaşılmaz, hükümranTAP: Dilek, istek, umut, yardım ve bunları içine alan beklentilerle dolu inançTAPAĞ: 1- Tapma, tapınma, saygı 2- Görev, işTAPAR: Tapan, seven, umanTAPARLU: 1- Mutlu, umutlu 2- Sofu, dindarTAPDUK: 1- Çocuğu uzun süre olmayanların, çocuğu olduğunda verdiği adlardan 2- Saygı ve sevgiye layık, saygıdeğer 3- İbadet, tapınmaTAPI: Tapınma, ibadetTAPIK: Önde, önde olan, önde gelenTAPIN: Tapınma, umma, beklentiTAPINGU: Tapınılacak nitelikte sevilenTAPIR: Buluş, yenilik, icatTAPKI: VicdanTAPKIR: Ayak altında kalıp, katılaşan toprakTAPKUR: Tabur, dizi, topluluk, kafileTAPLAK: Rıza, kabul, teyitTAPUK: Tapu, Tabu 1- Tapınma, dilek, istek 2- Tabu, kör inanç 3- Hizmet, hizmetliTAPUKÇI: (Tapıcı) Saray muhafızı, muhafız askeriTAPUKSAK: Saygılı, hürmetliTAPUN: Kutsama, kutsal bir varlığa yönelme, beklenti, ibadetTAPUNMUŞ: SofuTAR: Dar, darlık, zahmet, sıkıntıTARA: Ağaç dallarını budamak için kullanılan bıçakTARAGAY: Turgay, tarla kuşu, çayır kuşuTARAKA: 1- Tarak, eşme, ayırma aleti 2- Saygı gösterenTARAMAN: Tarayıcı,rençber, çiftçiTARAN: 1- Geniş arazi, ekinlik, ekin yeri 2- Sınır, hudutTARANÇI: 1- Sınır muhafızı 2- Ekinci, rençberTARANG: Mevki sahibi, imtiyazlı, saygıdeğerTARBAN: Gururlu, mağrurTARDU: 1- Öncelikli, imtiyazlı 2- Durdu, duran yaşam Göktürkler dönemi, üst düzey yöneticilere verilen bir unvanTARDUŞ: İmtiyazlıTARGAN: Savaşlarda, düşmanın geçeceği yollara, onların gidişini ağırlaştırmak ve güçleştirmek için bırakılan, kaya ve kütük parçalarıTARGUN: Mahçup, sıkılganTARHAN: (Tarkan) İmtiyaz sahibi soylu kişiBu kişiler, vergi vermez, suçları dokuz kereye kadar bağışlanır, kağan ve hanların huzuruna izinsiz girebilirlerdi.TARHUN: Güzel kokulu bir yayla çiçeğiTARIK: Darı, tahıl, ekinTARIM: 1- Emek, enerji, zahmet, sıkıntı 2- Ziraat, rençberlik 3- Irmakların küçük kollarıTARINÇ: Sınır, hudut, uçTARING: 1- Derin, derinlik 2- ZiraatTARKAN: İmtiyazlı ve soylu kişi (Tarhan)TARKANÇ: 1- Öfke, gücenme, rahatsızlık, kızgınlık 2- Darılma, sıkılmaTARKAT: Bakan, nazır, yönetici, bürokratTARKINÇ: 1- Darılma, darlanma, küsme, küskünlük 2- İsyan, başkaldırmaTARLIG: 1- Güçlük, darlanma, sıkılma 2- Bahşiş, hediyeTARTA: TeraziTARTAGAN: 1- Tartan, terazi 2- Dağınık, derbederTARTIŞ: Armağan, bağışTARUG: 1- Darı, ekin 2- Hediye, bağışTASAR: Plan, tasarı, tasarımTASIM: Gösteriş, afiTAŞ: 1- Dış, dışta olan, görünürde olan 2- Kaya parçası mecSertlik, dayanıklılıkTAŞAN: Taşmış, dışa vurmuş, coşkunTAŞAR: Taşmış, coşkun, ateşliTAŞGAN: Taşan, coşan, ateşliTAŞGARU: Dışarı, dışarıdan, taşraTAŞGIN: Taşmış, dışa vurmuş, coşkulu, ateşli, asabiTAŞKI: Dışarıdan, taşralıTAŞKIN: Coşkun, ateşliTAŞRALU: Dışarıdan, yabancıTAŞRIK: Dışarıda, gurbet, gurbetçi, sefere giden.TAŞUG: Taşınabilir mal, menkul değerTAŞÜREK: birlTaş/Yürek ( Cesur, gözü kara)TAT: 1- Yemek, damak 2- Uzak, uzakta, uzaktan, yabancılaşmış 3- Kılıç pası, paslı kılıçTATAR: 1- Uzakta kalmış, yabancılaşmış 2- Çayırlık, mera 3- Kent dışında yaşayanTATAŞ: (Dadaş) 1- Yakın dost, yaren, arkadaş 2- Uzakta kalmış, aynı uzaklığı paylaşanTATIG: Tatlı, hoşTATIR: Çayırlık, otlak, meraTATLI: Tatlı veren, hoşa giden mecGüler yüzlü, sevimli, cana yakınTATU: 1- Barış, sulh 2-Uzağı gören, uzak görüşlü 3- Bakıcı, eğitici 4- Tatlı, tat veren 5- Yaratılış, fıtratTAV: 1- Hız, devinim, çeviklik, koşu, davranmak, harekete geçmek2- DağTAVAR: Hızlı hareket eden, hızlı davranan.TAVGAÇ: 1- Hızlı koşan, hızlı davranan, atik 2- Çekici, cezbediciTAVIŞGAN: TavşanTAVLI: 1- Hızlı, atik 2- DağlıTAY: 1- Dayak, dayanak, dayanılacak nesne 2- Soy, asalet, soyluluk unvanı 3- Ululuk, büyüklük,çokluk 4- Mevki, yer, bölge 5- Ananın erkek kardeşi, dayı 6- Süt emen at yavrusuTAYAK: Baston, değnek, dayanılacak nesne.TAYANÇ: 1- Dayanç, dayanak 2- Hami, koruyucu, sırdaş, güvenilen kişiTAYANÇI: Danışman, memur. Uygurlar döneminde, küçük dereceli memur unvanlarındanTAYANG: Dayak, dayanak, destek, dayanakTAYANGU: Danışman, aracı, sıra dışıHan ve kağanların danışmanlarına verilen bir unvanTAYCU: 1- Hami, destekçi, koruyucu 2- Soylu, seçkin 3- Tay sahibi,tay eğiticisiTAYEÇE: birlTay/Eçe..Soylu, saygıdeğer hanım(Teyze, sözcüğünün buradan geldiğini söyleyen dilciler var.)TAYGA: 1- Kavak, çam, söğüt karışımı ormanlık bölge 2- yoğurtlu sebze çorbasıTAYGAN: 1- Karışık ağaçlı orman 2- Dayanak, destekTAYGANA: Kaygan, kayıcıTAYGUN: Yavru, çocuk, torunTAYGUR: Kayan, kızakla kayanTAYIK: Kibar ve nazik gençTAYLAN: 1- Beyefendi, centilmen 2- Yakışıklı, heybetli 3- Düzgün ve etkileyici konuşanTAYŞI: 1- Mürşit, yol gösteren 2- Hami, koruyucuTEBER: Balta, baltalı mızrakTECİMEN: İdareli, ekonomistTECİMER: Ekonomist, hesaplıTEDAN: Tutan, zapt eden, zabitTEDİK: (Tetik) 1- Usta, becerikli, bilgili 2- Öğüt, nasihatTEGEN: (Değen) Değerli, karşılığı olanTEGİN: Tigin, prens, şehzade, bey oğluGöktürkler döneminde, vali unvanı olarak da kullanılmıştır.TEGİNEK: Değnek, bastonTEGİR: 1- Değer, kıymet, paha 2- Hücum, taarruz 3- Ulaşım, ulaşmaTEGİŞ: 1- Değişim, değişme 2- Dövüş, temas, çarpışma, hücumTEGRE: Daire, çevre, civar, etrafTEGREK: 1- Değer, kıymet 2- Tekerlek, değirmi, yuvarlakTEĞME: Değme, seçkin, farklıTEKER: 1- Değer, kıymet 2- Çevre, yöre, daire 3- Saldırgan, mütecavizTEKEŞ: Döğüş, değiş, temas, savaş, savaşçıTEKİN: 1- İyi, güzel, biricik, emsalsiz, uğurlu, uygun 2- Rahat, güvenli,güvenilir, 3- Tigin, prens, bey oğlu 4- Tabi, bağlı, kul, köle 5- Boş, ıssız, toplumdan uzak kişi 6- SaldırganTEKİNİK: Güvenilir, iyi, münasip, uygunTEKİR: 1- Değer, kıymet, paha 2- kara benli, kara çizgili 3- Hücum, saldırı, saldırganlıkTELA: 1- Delici, delen 2- Tolu, olgun, bilge 3- Armağan, adak, sunguTELEK: Armağan, sunguTEMİR: DemirTEMİR YALUP: birlDemir/Yalup ...demirci ustası, silah yapımcısıTEMİRÇAL: birlTemir/Çal ( kılıç darbesi, kılıç vuruşu)TEMİREN: Ok başlığı, okun ucundaki sivri ve delici demir parçasıTEMİRHAN: birlTemir/Han Eski dönem, “ Madenlerin kutlu ruhu”TEMİRKIRAN: birlTemir/Kıran mecAcı kuvvet, acı kuvvete sahip kişiTEMİŞ: Demiş, söylemiş, bilgin, deneyimliTEMÜGE: (Temürge) demir, nüvesiTEMÜRKAZUK: birlTemir/Kazık Kutup yıldızıTENBE: At koşumu, koşum takımıTENEKUR: Boraks madeniTENGİZ: DenizTENİK: Azim, kararlılıkTENŞİ: Eşit, adil, adaletliTEOMAN: Sis, duman, tumanTEPE: 1- Uç, sınır, doruk, yükseklik, yüksek yer 2- Yığın, kütle 3- Bir nesnenin sivri ucuTEREÇE: İnce, narin, zarifTEREK: Siper, koruyucuTEREKEME: Siper, siperlik, sütreTERİLGEN: Diri, canlı, hazır, tetik, tetikteTERİLGENBUDUN: birlTerilgen/Budun Devletin çekirdeğini oluşturan boy merkez halk Devletin, temel, ulusal askeri gücüTERİM: 1- Bilim, sanat, bilim ve sanat erbabı 2- Emek, alın teri, zahmet 3- soyluluk, şeref, onur,nurlu 4- toplantı, dernek 5- Han soyundan gelen kızlara verilen bir soyluluk unvanıTERİŞ: Derleme, toparlama, birleştirme, birleştirici, derleyip toparlayıcıTERKEN: 1- Süs oku, süslü ok 2- Savaş arabası 3- Soylu, soyluluk unvanıTERNEK: Dernek, toplantıTESİYEMİ TANYU: (Ululuğun sınırı olmayan, en ulu )TETİK: 1- Uyanık, hazır 2- Becerikli, mahirTEYENG: SincapTEYMUR: DemirTEZ: 1- Hızlı, ivedi, hızlılık 2- Kaçma, ürkme, ürküntü 3- Şiddet, şiddetliTEZME:Çabuk kızan, canı ağzında, kızıp çekip gidenTEZÜREK: birlTez/Yürek Heyecanlı, ateşliTIBIK: Sakin, asudeTILSIM: Büyü, efsun, sihirTIN: (Tin) Ruh, can, nefesTINGI: 1- Tin, can, yaşam 2- Kulağa gelen ses, ses dinleme (Tınlama)TINGLAK: Efendi, söz dinleyenTINGLAR: Dinler, hürmetkarTINGLATUR: Sözü dinlenen, sözü geçerTINGLAYU: Munis, söz dinleyenTINGLIĞ: Canlı, diriTINI: 1- Ruhsal, ruhla ilgili 2- İnanç, iman 3- Tıngırtı, kulağa gelen sesTİGİN: Prens, şehzade, han oğlu, bey oğluTİGREK: Çevre, daireTİKE: Parça, bölüm, lokma, tıkımTİKEN: Dikili, dik, dikmişTİKİM: Parça, lokmaTİLBE: Dilek, dilenen şey, muratTİLBİ: DilekTİLEK: Murat, istek, dilekTİLKİ: Tilki, kürkü için avlanan hayvanTİLMAÇ: Çevirmen, tercümanTİLMEN: (Dilmen) Konuşkan, hatip, çenebazTİLTAY: Etken, amil, nedenTİLUN: Dolun, tolun, dolu, tam, eksiksiz, kusursuzTİMAGUR: Merhametli, vicdanlıTİMUÇİN: (Temuçin, temurçin, timurçine) Çengiz Kaan’ın ilk adıAncak doğrusu, Timurçin’dirDemir ucu, sivri demir anlamındadır.TİMUR: DemirTİMUR KÜRKAN: birlTimur/Kürkan Türk dünyasının en ünlü simalarındanYalnızca Türk tarihi değil, dünya tarihinin de başta gelen liderlerindenÇengiz Kaan’dan sonra, dünyanın ikinci büyük fatihiYaşamı hep çetin mücadelelerle geçmiş, koca bir imparatorluğu adeta yoktan var etmiştirKürkan (Damat) lakabını, evliliğinin ilk yıllarında, kayın eçesi olan Buhara Emir’ in himayesinde oluşu nedeniyle almış, daha sonraları,İranlılar ona “ Timurleng”, Otmanlılar “ Aksak Timur” lakabını takmışlardırBu ulu kişi zamanında,Türk dünyası üçüncü ve son kez olarak, tek devlet çatısı altında toplanmış, “ Birleşik Türk devletleri” ideali, bu ulu kişinin döneminde son kez gerçek olmuştur.TİN: 1- Can, ruh, öz 2- Soluk, nefes, yel 3- Dinmiş, dingin, sakin, bitik 4- Gök, göksel, TanrısalTİRGEÇ: Diri, canlı, dirilik verenTİRİG: Diri, canlı, güçlüTİRİGLİĞ: Dirlik, yaşam, geçimTİRİL: 1- Can, ruh, yaşam 2- Dirilik, canlılık, derlenip toparlanma 3- Derlenme, derlenişTİRİM: Yaşam, geçim, hayat yoluTİRKİŞ: Kervan, kafileTOGA: 1- Doğa, tabiat, hilkat, yaratılış, huy 2- Kalın, katı, yoğun, doymuş 3- Usul, yordam, teamülTOGAY: 1- Toga 2- Dolunay 3- Koruluk, küçük ormanTOGU: 1- Doğu, doğuş 2- Vuruş, darbeTOĞAÇ: (tokaç) Topuz, çamaşır yıkarken kullanılan tahta topuzTOĞAN: 1- Doğan, doğan kuşu 2- Canlı, doğmuş olan, yaşayanTOĞMA: 1- Dokuma, dokumadan yapılan giysi 2- Yerli, yerli halktan olan kişiTOĞMAK: (Tokmak)TOĞMUŞ: Doğmuş, ortaya çıkmış, canlı, yaşayanTOĞRUL: 1- Tuğrul 2- Doğrulmak, ayağa kalkmakTOĞRULÇA: Doğan kuşu, doğan yavrusuTOĞSIK: Doğuş, doğum, ortaya çıkışTOĞUL: 1- Doğulu, doğudan 2- Doğum, doğuş, ortaya çıkışTOĞULGA: Tolga, tulga, savaş başlığı, miğferTOK: 1- İrilik, katılık, dayanıklılık, yoğunluk 2- Vuruş, darbe, dövüş, savaş 3- Yol, yöntem, yordamTOKA: 1- Tok, sert, katı 2- Usul, yol, yordam, teamül 3- Dövüş, vuruş, vuruşma, 4- Huy, hilkat,yaratılışTOKAÇ: (Togaç) Topuz, çamaşır topuzuTOKALIG: Tokluk, katılık, sertlikTOKAY: 1- dolunay 2- Dere kenarlarında yetişen bir çiçek, çalıTOKLU: 1- Yol, yordam, bilen, bilge 2- Bir yaşını geçmiş kuzu 3- İri, dolgun, besiliTOKMAK: Vurma, ezme, dövme aracı Kalın, geniş, ağaçtan yapılmış çekiçTOKOL: Kuma, ikinci hanımTOKTA: 1- Durma, yaşama, direnç, dayanıklılık 2- Tedbir, tedbirlilikTOKTAK: Tedbir, tedbirli, temkinliTOKTAMIŞ: Durucu, kalıcı, dirençli, dayanıklı, uzun ömürlü, dirayetliTOKTAR: Dayanıklı, dirayetli, uzun ömürlüTOKU: 1- Doğu 2- Dövüş, temas, savaşTOKUM: 1- Doğum, doğuş 2- Yaşam, direnç, dayanıklılıkTOKUMAK: TokmakTOKUR: 1- Gözü pek, cesur 2- Dokur, dokumacıTOKURGAK: Dokuma aleti, dokuma tezgahıTOKUŞ: 1- Dövüş, savaş, vuruşma 2- Doğuş, direnç, yaşam, dirayetTOKUZ: 1- Dokuz sayısı (..Türklerin uğurlu ve kutlu saydıkları sayılardan) 2- sıkça ve kalınca dokunmuş bir kumaşTOLAN: Eşsiz, emsalsizTOLAY: Bir tavşan türüTOLDI: Doldu, dolu, doluluk, bütünlük, olgunluk, irilik, bilgelik, erginlikTOLDIKORGAN: Anıt, lahit, abideTOLGA: Miğfer, çelik başlıkTOLGAN: 1- Dolgun, iri, dolu 2- Acı, üzüntü, inlemeTOLKAN: DolgunTOLMIŞ: Dolmuş, dolu, olgun, bilgeTOLU: 1- Dolu, olgun, kamil, yetkin, usta 2- İçki, içki kadehi, içki ile dolu kadeh 3- Seçkin, güzideTOLUHAN: birlTolu/Han Arap işgalleri sırasında, onlara karşı direniş örgütleyen ve çeşitli savaşlara giren bir beyTOLUK: 1- Dolu, olgun, yetkin, bilge 2- Tuluk, tulumTOLUM: 1- Silah, savaş aleti 2- Olgun, dolgunTOLUN: Dolu, tam, bütün, eksiksiz, kusursuz, olgunlaşmışTOMAN: Duman,sisTOMBAY: Manda, camışTOMRİS: (Tomris Hatun) 1-Demir ucu 2- Demir sesi3- Demirin özü, nüvesi.4- Bereket, bolluk,uğur. T..Türk tarihinin ünlü simalarındanSakalar devletinin katun’u (kraliçesi) (İran – Turan savaşları sırasında, zalimliğiyle ünlü, Pers kralı Hüsrev’in, Türk topraklarını işgal etmesine karşın yapılan savaşta büyük kahramanlıklar göstererek, onu yenmiş, başını kesip kan dolu bir fıçıya atarak, “Hayatın boyunca kana doymadın, kan döküp kan içtinBen de sana yakışanı yapıp, seni bundan mahrum etmeyeceğim.” diyen ulu kişi.)TON: Don, giyim, giysi, elbiseTONA: Giyimli, varlıklı, yakışıklıTONAT: Donat, cömert, eli açık, aç doyuran – çıplak giydiren.TONATMIŞ: Giydirmiş, hayır hasenatta bulunmuş, cömert ve eli açık.TONGA: Kaplan, Asya kaplanı.TONGUZ: DomuzTONKA: 1- Tunga , kaplan 2- iri,büyük,gösterişliTONLU: Giyimli,şık,zengin,varlıklıTONSUZ: YoksulTONYUKUK: (Tanyu/Kök,gök) Sonsuzluk ve genişlik,bilgelik ve deneyimlilik.TOP: Yığın, topluluk, bütünlük, erkTOPAÇ: 1- Top gibi, toparlak, dolgun 2-İbrik 3- Sepet, seleTOPAK: Topluca, toplanmış, yığınTOPRAK:0Yer, yurt, araziTOPURGAN: Ayak basıldığında toz çıkaran, yumuşak toprakTOPUZ: Toplanıp, kurutulmuş, katılaşmış, topluca ve katıcaSilah, dövme ve ezme aracıTOR: 1- Mevki, mertebe, şeref, şereflilik 2- Türeme, doğma, soy, gelişme, yayılma 3- Ağ, tuzak 4-Giysi 5- Evlat, çocuk, nesil 6- Zayıflık, incelik, hamlıkTORAMAN: 1- Fahri, onursal, şerefli 2- Kaba, yetişmemiş, acemi 3- İri, dolgun, heybetliToran: Turan, duran, yaşayan, dirençliTORÇUK: KozalakTORKU: İpekli kumaşTORLAK: 1- Eğitilmemiş at 2- Çırak, acemi, hamTORMIŞ: Durmuş, yaşayan, yaşar, yaşamTORMU: Yaşam süresi, yaşamTORU: 1- Duruş, yaşam 2- Bolluk, bereket, fazlalık 3- Doru, doru renkTORUG: Doruk, Doru renkTORUK: 1- Doruk, zirve 2-İnce, zayıf, ham, olmamışTORUM: 1- Aygır, aygır yavrusu 2- Kul, köle, muti, bağlı 3- Deve yavrusuTORUN: 1- Evladın, evladı 2- Sevgili, biricik, çok sevilen 3- Acemi, ham, yetişmek üzere olan 4-Genç boğaTOSUN: 1- Genç boğa, 2- Tos atan, tos vuran, azgın, azmış, saldırganTOY: 1- Şölen, yemekli eğlence, düğün dernek 2- Em, ilaç, doyum, doyumluluk 3- Ordu, ordu birliği 4- Çamur bataklık 5- Doğan türü bir avcı kuş 6- Genç, gençlik, acemilik, çıraklıkTOYAK: 1- Atlara giydirilen savaş zırhı 2- Tırnak, at tırnağıTOYAN: Toy sahibi, toy veren kişiTOYGA: 1- Toy sahibi, toy veren kişi, 2- Toylarda yapılan çorba, ayranlı çorbaTOYGAN: 1- Kurultay üyesi 2- Bir kuş türü 3- Genç, tazeTOYGAR: Tarla kuşu, çayır kuşuTOYGUN: 1- Genç, taze, deneyimsiz 2- DoymuşTOYGUR: Doymuş, gözü tok, olmuş, olgunTOYLAK: 1- Toy yeri, toy yapılan yer 2- Karargah, ordunun toplandığı yer.TOYLUK: Toy yeri, Toy yapılan yerTOYMADUK: 1- Özlenen, özlemi duyulan 2- Hırslı, doyumsuzTOYMAGUR: İştahlı, oburTOYTİMUR: Ermiş, keramet sahibi, Şaman büyüğü, kam, rahipTOZUN: 1- Tosun 2- Düzen, uyumlulukTÖGİ: Cömert , eli açıkTÖGÜN: Çekici, yakışıklıTÖKMEN: Çekici, yakışıklıTÖKÜ: Eli açık, cömert, müsrifTÖKÜŞ: Düğüş, savaş, vuruşmaTÖLEÇ: Ücret, yevmiyeTÖLEGEN: Olgun, kamil, yetişkinTÖLEK: 1-Ücret, yevmiye 2- Sükunet, sakinlikTÖLİS: Bölük, bölünmüşTÖLÜK: Tuluk, tulumTÖR: 1- Türemek, çoğalmak, yaratılış 2- Makam, mevki, onur yeri, şerefli yer 3- Usul, kural, teamülTÖRE: 1- Düzen, gelenek, usul, teamül, geleneksel hukuk 2- Türeyiş,yaşayış, çoğalma, yaratılışTÖRELİ: Töresi olan, töreye bağlı, geleneklerine bağlıTÖREMEN: Görgülü, töreye bağlıTÖREN: 1- Töreye uygun yapılan, töre gereği yapılan, merasim 2- Soylu, necip, seçkinTÖRKİN: Kök, menşe, dip, soyTÖRÜ: 1- Yasa, devlet düzeni 2- Türeyiş, yaratılışTÖRÜCE: Töreye ve yasaya uygunTÖRÜİÇİ: Töreye uygunTÖRÜLÜG: Töreye bağlılık, Töre bilgisi, Töre uygulamasıTÖRÜM: 1- Türeyiş, yaratılış 2- Töreye bağlılıkTÖRÜMÇÜ: Töreye bağlı, soyuna bağlıTÖRÜN: 1- Soylu, soyluluk 2- Tören, merasim, ihtiramTÖRÜTGEN: Yaratıcı, yaratan, halikTÖŞTÜK: Düş, rüyaTÖZ: Kök, dip, temel, cevher, özTÖZLÜK: Öz, esas, asıl, kök, köklü, özlüTÖZÜN: Soylu, temeli sağlam, köklüTUNAY: Evlatlık kız çocuğuTUDUN: (Tutun) 1- Tutunma, bağlılık, sadakat 2- Destek, güvence, tutunulacak nesne Hazar kağanlığı döneminde kullanılan “ vali “ unvanlarındanTUGAN: DoğanTUGANA: Özel ok (İçi oyulmuş, içinde evrak gizlenen ok)TUGAN: 1- Küçük ırmak, çay, akarsu 2- TogayTUĞ: Sancağın tepesine takılan at kuyruğu, kıldan yapılan flama, Uğur ve Kut işareti olarak kullanılır olmasına karşın, bundan daha çok savaş isteği, başkaldırı ve isyan sembolü olarak kullanılmıştır2- Tıkaç,kapak, bent, setTUĞANÇI: Doğancı, doğan terbiyecisi, doğan eğitmeni, doğan yetiştiricisiTUĞCU: 1- Tuğ taşıyan kişi, alemdar 2- İsyancı, isyankarTUĞÇE: Küçük tuğ, tuğcukTUĞLU: Tuğ sahibi, kutlu, uğurluTUĞLUK: Tuğlu, tuğu olan, tuğ taşıyanTUĞMA: 1- Doğmuş, ortaya çıkan, boy gösteren 2- Tuğ kaldıran, isyankarTUĞRUL: 1- Doğan kuşu, bir doğan türü 2- doğru, doğrulmuş, dik- ayakta 3- Türk mitolojisinde, adı geçen, yarı insan, yarı kuş.TUĞSAVUL: birlTu/Savul Eski dönemlerde, ordu içinde tuğ taşıyan ve onu koruyup, önde tutmakla görevi olan kişilere verilen ad.TULA: 1- Tolu, dolu, olgun 2- AynaTULAN: Dolu, olgun, kamilTULAY: 1- Talay, taluy, okyanus, deniz 2- Ayna 3- Dolu, dolgun, olgunTULGA: Tolga, miğferTULGAR: 1- Azim, kararlılık, inanç, güvenç 2- Gösteriş, heybet, heybetlilikTULGAY: Tuga, Tolga, miğferTULİ: 1- Dolu, olgun, kamil 2- AynaTULKİ: TilkiTULTAG: Sakin, kendinden eminTULU: 1- Dolu, ergin, olgun 2- AynaTULUK: 1- Dolu, olgun, bilge 2- yayık, çömlekTULUN: 1- Tolun, dolu 2- Çene kemiğiTUMA: Yeğen, kuzenTUMAÇI: Erkek kuzen, (Amca, hala, dayı, teyze çocuğu)TUMAÇIM: Kız kuzenTUMAĞAN: 1- Nilüfer çiçeği 2- Duman, sisTUMAN: Duman, sisTUMAY: Sessiz, sakin, kendi halindeTUMGAN: Tuman, sisTUMRUL: Dumrul, Demir ucuTUNA: (Tona) Varlıklı, zengin, gösterişli, ihtişamlıTUNÇ: Bronz, Bakır, kalay karışımıTUNG: Nüfus sahibi, kudretli, muktedirTUNGA: 1- Kaplan, Asya kaplanı 2- Kudret, ihtişam, fevkaladelikTUNGUÇ: Çocuk, evlat, evlatlıkTUNGUT: EvlatlıkTUNUÇ: TunçTUR: 1- Durmak, yaşam, canlılık 2- İrade, istek, yargıTURA: 1- Dura, durak, ev, mekan 2- Deriden örülen kamçı 3- Sibirya bölgesinin eski adıTURAK: 1- Durulan yer, yaşanılan yer, mekan 2- Yaşam, ömürTURAL: Durma, yaşama, ömürTURAM: Olgunluk, kemalTURAMUN: 1- Evcil, evcimen 2- Onurlu, onuruna düşkünTURAN: Duran, yaşayan, ömür, ömürlü, yaşama direnci (Çocukları sık ölen ailelerin, uzun ömür ve kalıcılık dileklerini içeren adlardan.TURÇAK: Filiz, fidanTURÇİK: 1- Durucu, kalıcı, uzun ömürlü 2- FidanTURDU: Durdu, sağ, salim, yaşar, yaşayan, kalıcı, ömürlüTURGAK: Bekçi, muhafız, koruyucuTURGAN: Duran, ömürlüTURGAY: 1- Tarla kuşu, serçe 2- Türk/AyTURGUT: (Turagut) 1- Ömürlü, durucu, uzun yaşamlı 2- Belde, mekan mesken, yaşanılan yerTURKAK: Nöbetçi, bekçiTURKU: Ateşli, heyecanlıTURKUAZ:Rengi mavi ile (Türk mavisi) özdeş olmuş bir süs taşıTURMUŞ: Ömür, yaşam, uzun ömürlülük (çocukları sık ölen ailelerin kullandıkları adlardan)TURNA: Leylek türü, iri ve geniş kanatlı bir kuşTURSUN: Dursun, Durdu, duran, durmuş vbyaşam, ömür, uzun ömürTURŞAK : Filiz, sürgünTURU: 1- Duru, saf, arık 2- Duran, yaşayan, ömürlü 3- Durgun,sakinTURUM: 1- Yaşam, ömür 2- Sükunet, durgunlukTURUMTAY: 1- Turum/Tay 2- Doğan türü, avcı bir kuşTURUŞKAN: Dayanıklı, metanetli, dirençli, uzun ömürlüTURUT: 1- Yer, yurt, durulan, yaşanılan yer 2- Ömür, yaşamTUSİT: Göğün ötesi Şamanist gelenekte, ulu ruhların gittiği yerGöğün katlarındanTUSKAN: Akraba, yakın, hısımTUŞGÜL: İşaret, iz, nişanTUT: 1- Yakalayış, kavrayış, saklayış 2- Vuruşma, vuruş, yenme, ezme, koparma 3- Ordu, ordugah 4- Kılıç ve benzeri silahların üzerindeki kir, pasTUTA: Bahşiş, armağanTUTAÇ: Komşu, yakın, dostTUTAÇI: Komşu, yakınTUTAK: 1- Silah kabzası 2- Saldırı, hücum, taarruz 3- EvlatlıkTUTAM: Demet, buket, desteTUTAN: Elinde bulunduran, yönetimi altında bulunduranTUTAR: Tutucu, hükmediciTUTAŞ: 1- Küçük hanım, evin en küçük kızı 2- Bekar, bakire kız 3- KomşuTUTGAK: 1- İnilti, inleyiş, hüzün 2- Geceleri keşfe çıkan savaş birliğiTUTGAN: Tutucu, fanatikTUTGUÇ: kahvaltı, kuşluk vakti yenen yemekTUTGUN: Tutsak, esir, hapis,tutulu, tutulmuş, bağlanmışTUTKU: Kapama, ele geçirme, bağlama, bağlanmaTUTGUK: Esir, hapis, tutsakTUTNAK: Destek, arkaTUTNUK: Tutunulacak nesne, dayak, arka,destekTUTSU: 1- Vasiyet, öğüt, nasihat 2- BağımlılıkTUTSUK: Öğüt, nasihat, vasiyetTUTU: Esir, tutsak, rehine 2- Çekici, cazip, güzel 3- Tutuş, savaş, dövüş 4- Ağırbaşlı,utangaç 5- Yiğit, batur, dövüşçü 6- Bakan, nazır, valiTUTUG: Vali, askeri vali Göktürkler döneminde kullanılan askeri unvanlardanTUTUK: 1- Dövüş, savaş, savaşçı 2- Devlet görevlisi, devlete bağlı 3- Evlatlık 4- Büyü, sihir 5-Tutsak, esir, tutulmuş, rehinTUTUN: Tutunulacak nesne, destek, arka, güvenceTUTUNÇ: 1- Evlat, oğul, uşak 2- Tutunulacak nesne, güvenceTUTUNGU: Öğüt, nasihat, vasiyetTUTURGAN: Öğüt, nasihat, vasiyetTUTURGU: Öğüt, nasihat, akılda tutulanTUTUŞ: 1- Dövüş, savaş 2- Zapt etmek, egemenlik kurmak 3- bağlılık, sadakat 4- Orduyu ve devleti düzene sokmakTUTUŞUK: Demet, çiçek demeti,buket Çengiz Kaan’ın Uygur kökenli danışmanı, oğullarının eğitmen ve atabeyi bu ulu kişi, imparatorluğun resmi dilinin “Türkçe” oluşunda ve Türk kültürünün egemen kılınmasında, önemli etken olmuştur.TUYAK: 1- Dayak, destek, değnek 2- Duyan, işiten, işitici, dikkatli, uyanıkTUYAN: Duyan, işitenTUYGU: Duygu, his duyumuTUYGUN: Doğan türü bir avcı kuşTUYUK: Dayak, destek, arkaTUYUN: Saygın, muteberTUZGU: Yemek, yoldan geçenlere verilen yemekTUZAK: Sevgili,sevgili için söylenen sözTUZAĞI: Sevgili, aşık, maşukaTUZGUN: Armağan, sunu, bahşişTÜBE: 1- Tepe, yüksek yer 2- Siper, sütreTÜBEK: Tübe, tepeTÜGÜN: 1- Düğün, bağlılık 2- bahşiş, hediyeTÜGÜZ: Düz, tam, eksiksiz, mükemmelTÜKEL: 1- Tüy, saç, kıl 2- Dik, dikili Türk mitolojisinde, ağaçtan doğduğuna inanılan kişiTÜKÜN: 1- Düğün, dernek, toplantı 2- Bahşiş, armağanTÜLEK: 1- Zeki, kurnaz, fettan 2- Tüylü, kıllıTÜLGÜ: Alaca, renkli bir karga türüTÜLİN: 1- Ayna 2- Ayın çevresindeki ışık halesiTÜLÜ: 1- Rica, yakarış 2- Düş, rüyaTÜLÜŞ: Ücret, değer, emeğin karşılığı alınan karşılıkTÜMEN: 1- Duman, duman, sis 2- On bin sayısının askeri terminolojideki kullanılışıTÜN: GeceTÜNBAY: birlTün/Bay ( Kazak ve Kırgızlarda, yatak, şilte)TÜNEK: Gece kalınan yerTÜNG: 1- Gece, gece karanlığı 2- Olağanüstülük, fevkaladelikTÜNKÜR: Peri, melekTÜR: Soy, kök, orjin, çeşit, kan, damar, doğuş, yaratılış, oluşTÜRE: 1- Töre 2- Tigin, prens, şehzadeTÜREL: Türeli, töreye bağlı, töresel, hukuk, hukuki, hukuka uygunTÜRELİ: Türe sahibi, töreye bağlı, hukuka bağlıTÜREMEN: Töreye bağlı, töreye göre yaşayanTÜRENER: Töreye bağlı, töre sahibiTÜRETGEN: Yaratıcı, mucit, üretkenTÜRK: Bu kutlu ad, birçok anlamları içinde barındırırTüreyiş, doğuş, güç, erk, soy, döl, çoğalma, düzen vb( Birçok dilbilimci, değişik anlatımlar yapıyormuş gibi görünseler de aslında tek bir şey vardır ortadaO da Töreli, Töreye bağlı, Töreye göre olmuş, Töre ile özdeş, iyilik, güzellik, doğruluk ve düzenlilik içinde yaşayan, bunun için gerektiğinde, mayasından gelen güç ve erkini kullanan kişi ya da kişiler topluluğu, anlamlarını net bir biçimde içinde barındırıyor olması.)TÜRK BİLGE KAĞAN: (Orhun anıtlarında, Bilge kağan kendini böyle tanıtır.)TÜRKÜ: Türk dilinde söylenen, melodiTÜRÜ: Dürülmüş, derli, toplu, düzenliTÜRÜNG: Aktif, faal, çalışkanTÜŞ: Düş, rüyaTÜŞTEMİZ: birlTüş/TemizTÜTSÜ: Güzel kokulu ot yakarak ortaya çıkarılan kokuTÜTSÜK: 1- Tütsü, tüten koku 2- Öfkeli, kinci, öç alıcıTÜTÜK: 1- Güzel ve etkileyici koku, duman, tütme kokusu 2- Düdük, savaşlarda ve savaş talimlerinde komut vermek için kullanılan düdükTÜZ: Düz, düzen, kök, esas, kural, bütünlük, doğruluk, uyum, uyumlulukTÜZE: 1- Düz, doğru, düzen, kural, uyum, ahenk 2- İdare, yönetim 3- Ulus, topluluk, halk 4- Uyum, uyumluluk, barış, uzlaşı 5- KusursuzlukTÜZBAYKÜÇ: birlTüz/Bay/Güç Bütün, hepsi, hepsini içine alanTÜZEN: Düzen, uyum, kurallar bütünüTÜZLİ: Uyumlu, uygun, düzenli, idareciTÜZLÜG: uyum, ahenk, geçimTÜZÜK: (Düzük) 1- Düzen, düzülü, sıralı, düzenleme, düzenlenmiş, düzenli, 2- Özel durumlara göre biçimlenmiş kurallar bütünüTÜZÜL: 1- Düzülü, sıralı, muntazam, disiplinli, hiyerarşik 2- Anlaşmış,anlaşmalıTÜZÜM: Düzgünlük, sıra, dizgiTÜZÜN: 1- Düzen, kural, teamül, gidişat 2- Öz, kök, soy, soylu, seçkin, egemen 3- Uysal, yumuşak huylu ve davranışlıUBUT:Ar, edep, tevazu, alçak gönüllülükUC: Uç, sınırUCAS: İddia, bahisUCUD: Yeryüzü, dünyaUCUN: Uçta, sınırda, kenarda, uçbeyiUÇ: 1- Son, bitim, sınır, kıyı 2- Aşırılık, ekstrem 3- Herhangi bir nesnenin sivri kısmı 4- Ordu kanadı, kol, cenahUÇA: 1- Koruma, himaye, arka 2- Uç, sınır, limit 3- Kendini aşmış, yüksek, uluUÇAR: 1- Haber, havadis 2- Kanıt, delil 3- Göğe yakın, Tanrıya yakın, dindar 4- Uçarı, vurdumduymazUÇBEY: birlUç/Bey Sınır karakollarında görev yapan askeri birlik komutanıUÇGUN: 1- Kam, baksı, kendinden geçmiş, transa girmiş 2- KıvılcımUÇKAN: Uçan, uçucuUÇKARA: birlUç/Kara ..Sırtı renkli, kanatları kara bir kuş türüUÇKUN: Uçuk, kendinden geçmiş, ateşli, heyecanlıUÇMAĞ: (Uçmak) CennetUÇSIZ: Sınırsız, geniş, büyük, alabildiğine..UÇUK: Uçmuş, kendinden geçen, mest olan kam, baksıUÇUMAK: Uçmak, cennetUÇUR: Devir, dönemUÇURAN: KamUÇURUM: Son, uzak, uzak nokta, uçulan, uzaklaşılan, yüksek ve derin dağ yamacı, yarUÇUZ: birlUç/Uz 1- Alçak gönüllü 2- Basit, kolayUD: (Ut) 1- Arka, geri, ardından gitme, takip 2- karşılaşma, çatışma, yenme, utku 3- Uyuma, uykuUDAR: 1- Takipçi, peşini bırakmayan, kovalayan 2- Yener, galip gelirUDU: UykuUDUK: Uyanık, diriUDUM: Art arka, arkası sıraUDUN: 1- Hüner, beceri 2- Sönmüş, sönükUDUZ: 1- Mürşit, yol gösteren, ardından gidilen 2- Yollayan, sevk edenUGAN: Kaadir, yaratan ve hükmeden, Ali, yüksek, kudretli Çok eski dönemlerden beri, Tanrı ve Tanrı sıfatı olarak kullanılan bu sözcük, Türklerin ilk Müslüman oldukları dönemlerde de, bir süre Tanrı adı olarak kullanılmıştır.UGIN: Fikir, düşünceUGIŞ: Zeka, üretkenlikUGUZ: Kutlu, mübarekUĞRAK: 1- başvurulan kişi, bilge ve deneyimli kişi 2- Savaşa giderken, Askerlerin, aile ya da eşyalarını topluca bıraktıkları yer 3- Uğranılan yerUĞRAŞ: 1- Düşünce, tasarı, iş, çaba, meslek 2- Mücadele, savaşım, savaş, Karşılaşma, karşı karşıya gelmeUĞRAŞI: Meslek, iş, çaba, savaşım, geçimUĞRUK: Savaşa giderken, askerlerin eşyalarını bıraktıkları yerUĞRUN: Yan bakış, gizlice bakışUĞUR: 1- Baht, talih, iyilik, güzellik, kut, bolluk, bereket 2- Süre, zamanUĞURAL: Uğurlu, kutlu, bahtı açıkUĞURÇAL: birlUğur/Çal (Sürmek, değdirmek)UĞUŞ: Akraba, hısım, kan bağıyla birbirine bağlı kişilerden her biriUKUŞ: Zeka, akıl, yetenekUL: 1- Temel, esas, kök, oluş, oluşum, doğuş 2- İşaret, nişan, izULA: Temel, esas, esaslıULAÇ: 1- Ulaştıran, bağlayan, bağlayıcı 2- İsabet 3- Tim, takım, müfrezeULAÇLI: Ulaştıran, ulakULAĞ: 1- Soy, nesil 2- Maiyet, bütünlük 3- ulak, haberci 4- Bağ, zincirULAK: 1- Ulaştırıcı, ulaştıran, haberci, bağlantı sahibiULAKÇI: Haberci, ulaştırıcı, bağlayıcı, bağlantıULAM: 1- Eklenmiş, katılmış, tim, müfreze 2- Dizi, dizili, bağlı, dizgi 3- yetenek, yetenekli 4- Ululama, selamlama, temennaULAN: 1- Bağlayan, bağlayıcı, birleştirici, etkileyici 2- Ulu, ululanmış, saygıdeğer, söz dinleten 3- Taze, tazelik, gençlik, genç, cıvanULANBATUR: birlUlan/Batur Ünlü ve ulu kahramanULANDI: Ululandı, kutsandı, kutluULANMIŞ: Ulu, kutsal, mübarek, saygıdeğerULAR: 1- Bağlayan, birleştiren, birleştirici 2- Erkek keklikULAŞ: 1- Ululuk, ululaşma, yücelik 2- Oluş, temel, kök, soy, soyluluk 3- yetişme, kavuşma Ulaşılacak olan, bağlanılacak olan, ülkü, ideal 4- uluyuş, kurt gibi uluma 5- Savaş uranı, savaş narası 6- Kent, kent arazisi 7- İsabetULAŞLU: 1- Amaçlı, idealist, ne istediğini bilen 2- Ulaşıcı, bağlayıcı, birleştirici 3- Kentli, zengin, varlıklıULAT: Bağlayıcı, birleştiriciULCA: 1- Ezeli, eskiden beri var olan 2- Pay, ganimet, savaş ganimetiULCAŞ: 1- Tazim, ululama, büyükleme 2- Bölüşüm, paylaşım, ganimetULDIZ: YıldızULIÇ: Yavru, yaren, sevilen ve korunanULIÇIM: Yavru, yavrucakULIG: Uluma, yakınma, sızlanmaULIŞ: Uluyuş, kurt gibi ulayışULU: (Ulug, Uluğ) Yüce, yüksek, mübarekULUCA: 1- Ululuğa yakın, saygıdeğer, hürmetli 2- Üst düzey yönetici, erk sahibiULUÇ: 1- Temel, esas, oluş, ulaş 2- Bağ, bağlantı, ilişki 3- Uluyuş, ulumaULUĞAYGUÇİ: birlUlu/Ayguçi Göktürkler ve özellikle Uygurlar döneminde başbakan ( sadrazam, baş vezir) unvanı olarak kullanılmıştır.ULUĞNOYAN: birlUlu/Noyan Çengiz Kagan döneminde “Başkomutanlık” sıfatı olarak kullanılan bir unvanULUKOYUN: birlUlu/Koyun Yakut destanlarında adı geçen “Ateşteki kutlu ruh”ULULA: Yücelt, yükselt, mübarek kılULUM: Debdebe, şaşa, gösterişULUN: (Ulan, İlun) Ulu, ululanmışULUNYEGE: birlUlun/Yeke Sözü dinlenen, saygı duyulan, bilgi ve deneyimine başvurulan hanımULURAK: Ulu, kebir, en büyükULUS: 1- Ul (Temel, kök, esas) dan...Ul/Uz 2- Ülüş, bölüm, kesim, topluluk...dan boy, halk, millet,budun (Uygurlarda)ULUŞ: Pay, bölümULUTOYUN: birlUlu/Toyun Yakut destanlarında, kişiler arasındaki ilişkilere yöne veren kutsal ruh.UMAK: Irk, soy, kemikUMAN: Umutlu, bekleyenUMANÇ: 1- Umutluluk 2- İntizarUMAR: UmutluUMAY: Koruyucu, şefkatli, iyiliksever Eski dönem, kutsal kadın ruhlardan ( Halen, Altay ve tüm Kuzey Türkleri arasında çocukları sevip, koruduğuna inanılır)UMDI: Arzu, beklentiUMDU: Ümit, ümitliUMUCA: Umutlu bekleyişUMUÇ: Rica, yakarış, beklentiUMUG: 1- Ümit, destek, dayanak 2- Sığınma, ilticaUMUNÇ: Rica, beklentiUMUR: Umar, ümitliUMUŞ: BeklentiUMUT: Umuş, ümit, beklentiUNAT: Doğru, yerinde, uygun, olgun, yeterliUNGAN: (Ungan) 1- Bağlı, bağımlı 2- Bahtiyar, doğru yolda olanUR: 1- Uğur, baht, mutluluk 2- Vur, vurmak, darbeURAGUT: Dişi, üretken, tohum, tohumlukURAK: Orak, doğrayıcı, biçiciURAN: 1- Savaş narası, nara 2- Vuran, vurma eyleminde bulunan, döven 3- parolaURAS: 1-Kut, baht, mutluluk 2- Ateş bakışlıURAZ: Uras, kut, bahtURAZLI: Mutlu, bahtiyarURKU: Uğur, baht, talihURPAK: (Urpağ) 1- Evlat, uşak 2- Kibar, nazikURUK: 1- Boy, ok, ulus 2- Vuruk, vurgunURUL: 1- Tür, cins 2- ÖrsURULU: Cins, soyluURUM: 1- Şeref, onur, haysiyet 2- Meleke, beceri, yatkınlıkURUMDAY: Panzehir ve tedavi için kullanılan bir taşURUN: 1- Orun, şeref, itibar 2- Miktar, adetURUNÇA: 1- Şerefli, onurlu 2- Emanet, rehinURUNGU: 1- Şeref, onur, haysiyet, onurlu davranış 2- Eğitim ve talim kılıcıURUS: 1- Orus, uras, uraz) 2- Uruş, kırış, savaşURUŞ: Vuruş, döğüş, kırış, savaşURUŞKAN: Savaşçı, cengaverURUT: 1- Aşama, merhale 2- Amaç, maksat, hedefURUZ: 1- Uraz, uras 2-Vuruş, dövüşUS: Öz, töz, yeti, anlayış gücü, akıl, zeka, uzlukUSAN: Uslu, akıllı, usta, uzmanUSBOL: birlUs/Bol ..Dahi, üstün zekalıUSLU: Akıllı, uzman, üstadUSLUM: Becerikli, mahirUSLUY: Deneyimli, tecrübeliUSUK: Uslu, akıllı, zekiUSUN: 1- Uzun, uzman, derin, engin, deneyimli 2- Gerçek, sahihUŞAK: Çocuk, genç, taze, ufaklıkUTA: 1- Tedavi, onarım, tamir, iyileştirme 2- Zafer, galibiyetUTACI: Doktor, eczacı, iyileştiriciUTAMAN: 1- Utkan, galip, muzaffer 2- Eczacı, doktor 3- Edepli, mahçup, sıkılganUTAN: 1- Galip, muzaffer 2- Utanma, ar, mahçubiyetUTANGAN: Utangaç, mahçup, kendi kendini sıkanUTAR: 1- Yener, utkan, galip 2- İyileştirici 3- Kovalayan, takip edenUTAŞ:1- Yardım, imdat 2- Galibiyet, zafer, utku 3- Takip, kovalamacaUTGUÇU: Galip, muzafferUTKU: Zafer, galibiyet, yenme, üstün gelme, güçlüklerden sonra ulaşılan mutlu sonUTLU: 1- Galip, muzaffer 2- Sıkılgan, mahçupUTUGLU: Galip, muzafferUTUŞ: Yenme, galibiyet, zaferUVUT: Utanma duygusu, edep, arUYAN: 1- Dikkat, itina, dikkatlilik, tedbir 2- İman, inançUYANIK: Dikkatli, tedbirliUYAR: Uyumlu, uygunUYAV: Uyanık, fatin, ferasetliUYDAÇI: Mürşid, yol gösteren, öğretmenUYGAN: 1- Uyumlu, geçimli, uysal 2- Bağlı, tabi, mutiUYGAR: (Uygur) çağdaş, uyumlu, uygun, uyarlı, medeniUYGU: Ahenk, uyumUYGUL: UyumluUYGUN: 1- Yakışıklı, güzel, elverişli 2- Geçimli, dirlikçi, imtizaçlıUYGUR: (uygar) Türk boyları içinde, bu günkü anlamda bir kentleşmeye ilk başlayan Türk boyuKağıdı, akapunkturu, matbaayı, tekstil sanayiini ve daha birçok buluşu gerçekleştiren Türk boyuUYGUT: Uyumlu, ahenkli, uygarUYGUTALP: birlUygut/AlpUYLAŞ: 1- Uyum, geçim, dirlik, düzen 2- Fikir, düşünce, tefekkürUYLAŞI: Uyum, geçim, barışUYSAL: uyumlu, efendi,yumuşak başlı, halim, selimUYTUN: Kutlu, mübarekUYUM: Uygunluk, denklik, ahenk, armoniUZ: Us, öz, erk, yetme, beceri, başarı, açılma, uzama, genişleme, açılım, yayılımUZA: 1- uzay, genişlik, uzunluk, yaygınlık 2- Eski, eskiye dayalı, kadim, mazi 3- Geçiş, geçitUZAK:1- Uzman, usta, sanatkar 2- Güçlü, egemen, başarılıUZAM: Uzmanlaşmış, ustalaşmış, ustaUZAN: Uzman, usta, akıllı, bilgili, sanatçı, pirUZAY: Feza, gök boşluğu, uzamış, genişlemiş, genişUZDU: Ezeli, çok eski, kadimUZEL: birlUz/El Usta, maharetli, becerikli, sanat erbabıUZELLİ: Usta, maharetli, elinden iş gelenUZLUK: İhtisas, uzmanlıkUZMA: Kalifiye, uzman, pirUZMAN: Usta, pir, otoriteUZUG: Uyanık, dikkatli, müteyakkızUZUN: (Usun) 1- Uzman, pir, becerikli, iş bitirici 2- yaygın, geniş 3- kalıcı, daimiÜÇ:Üç sayısı(Türklerin, dokuz, kırk gibi, uğurlu saydığı sayılardan)ÜGE: (Üyge) Ünlü, meşhurÜGİT: Öğüt, nasihat, propaganda, ajitasyonÜĞDÜL: Bahşiş, ihsanÜKELGE: Armağan, bahşişÜLEGÜ: Bölüm, kısım, payÜLEŞÜR: Bölüşüm, paylaşım, paylaşımcıÜLGEN: 1- Ulu, kebir 2- İri, büyük, heybetli, geniş Eski dönem kutlu ruhlarından ( Türk mitolojisinde İyiliğin kutlu ruhu)ÜLGİ: Örnek, numuneÜLGÜDÜR: Örnek, numuneÜLGÜT: Örnek, numuneÜLKE: Bölüm, parça, toprak, diyar, memleket, vatan, yurtÜLKEM: Ülke, memleket sevgisiÜLKEN: (Ülgen)ÜLKER: 1- yıldızlar topluluğu, yıldız kümesi 2- Yedi kardeşler de denen bir yıldız grubu 3- Kadife,peşkir,gibi dokumaların üzerindeki, ince tüy, havÜLKER ÇERİĞ: Savaş hilesi, savaş taktiğiÜLKÜ: 1- İdeal, hedef, olacağına inanılan..”Olan, değil, olması gereken..” 2- Prensip, adet, düstur 10- Üleşme, bölüşme, pay, pay ortaklığıÜLKÜCÜ: Ülkü sahibi, olması gerekeni düşünenÜLKÜDAŞ: Aynı ülküyü benimseyen ve aynı ülküyü paylaşan kimseÜLKÜM: Ülkü sevgisiÜLÜGLÜ: Talihli, kısmetli,bahtı açıkÜLÜK: (ülüg) Kısmet, nasip, payÜLÜKBULMUŞ: birlÜlük/Bulmuş Uygur kağanlarının unvanlarındanÜLÜŞ: 1- Bölüş, bölüm, bölünen, pay 2- Konuk payı, komşu payı, ailenin ihtiyaçları dışında, konu-komşu için ayrılan ve saklanan payÜMİT: Umut ÜN: 1- Ses, seda 2- Şöhret, namÜNAL: 1- Ün/Al 2- İnal (Han soyundan gelen, soylu ve imtiyazlı bey)ÜNALDI: birlÜn/Aldı Ünlü, meşhurÜNDEV: Namlı, meşhurÜNLÜ: 1- Meşhur, namlı, tanınmış 2- Gür sesli, sesini duyuranÜREGEN: Bereketli, münbitÜREGİR: Bolluk, bereket, üretkenlikÜREK: Yürek, kalpÜREKLÜ: Cesur, yiğitÜRENTUYUN: birlÜren/Tuyun Eski dönem, Yakut kutlu ruh adlarındanÜRGAN: Kıvılcım, şerareÜRGÜÇ: Körük, demirci körüğüÜRK: Dehşet, korku, çekinceÜRKMEZ: Cesur, korkusuzÜRKÜT: Ürkütücü, dehşet vericiÜRÜK: Süregen, daimiÜRÜN: Döl, verim, ekin, üremiş, üretilmiş olanÜRÜNDÜK: Verimli, seçkin, güzideÜRÜNDÜL: Seçkin, güzideÜRÜNG: 1- Maneviyat, manevi güç, 2- Temiz, pakÜSTE: Galip, faikÜSTEK: Üstün, galip, faikÜSTÜN: Üstte olan, galip, faik, muzafferÜSTÜNGÜ: Üstün gelme, üste çıkma, mertebe atlama, dereceÜTGÜR: Hızlı, seri, çabukÜYEN: 1- İlkeli, özüne bağlı 2- İyilik sever, temiz yürekliÜYGE: İyi, yararlı, zararsızÜYGEN: İyilik dolu, temiz kalpliÜYGENARIK: birlÜygen/Arık Altay, Tuva, Sogay destanlarında adı geçen bir kutsal kadın ruh.ÜZBE: Üzgün, kızgın, dargın, darlanmış, mahzun, sıkıntılıÜZLÜNÇÜĞ: Olağanüstü, fevkaladeÜZÜT: Can, ruh, öz, tinYABA:Yapa, yapu) 1- Yapı, oluşum 2- Alet, edevatYABAGU: Yabgu, genel valiYABALAK: (Yablak) Dayanıklı, metin, mütehammilYABAN: 1- Yabancı, yabani, vahşi 2- Yapan, yapıcıYABAY: Yapay, yapan, yapıcı, yapılmışYABGU: 1- Üst düzey yönetici, genel vali 2- Merkeze bağlı, özerk, bölge yöneticisi Göktürkler döneminde kullanılan unvanlardanYABIR: 1- Yapıcı, pozitif kişilikli, aktif, çalışkan 2- Güreşçi, dövüşçüYABIT: Yapı, yapıt, eser, mamulatYAD: Yabancı, el, değişik, farklıYADA: 1- Yabancı, yabancılık 2- Büyü, sihir, büyü yapmada kullanılan bir taşYADAÇI: 1-Yaya, piyade 2-yada taşını kullananYADEL: birlYad/Er Gurbet, yabancı memleketYADU: Yadçı, yad ediciYAGLA: Talan, yağmaYAĞADUR: Yağış, yağmur, bolluk, bereketYAĞAN: (Yagan, yakan) 1- Ucu ateşli ok 2- Yağmur 3- Gökten inen nur 4- Yakın, yar, cananYAĞDIKAR: birlYağdı/Kar (kar yağarken doğan)YAĞDIBASAN: birlYağdı/Basan Düşmana baskın yapan, düşmanı yok edenYAĞISAVAN: birlYağı/Savan Düşmanı püskürten, düşmanı kovan, kovalayanYAĞISIYAN: birlYağı/Sıyan (defeden,kovan)YAĞIŞ: (Yakız- Yavuz) Kara, yanarak kararmış, karaya çalan mecCesur, gözü pek, şiddetli, yaman,yiğitYAĞMA: Ganimet, ganimet paylaşımı, bollukYAĞMUR: Yağmur yağışıYAĞMURCA: 1- Sessiz ve kısa süren yağmur 2- Bir geyik türüYAĞRIK: Yakarış, dilek, niyazYAĞRIKÇI: 1- Yakarıcı, duacı 2- Faydalı, yararlı, işe yarayanYAĞUK: (Yavuk) Sevilen, yakınlık duyulan, gönül yakınlığıYAKA: 1- Sınır, sınır bölgesi 2- Kıyı, sahilYAKACIK: Dağ eteğiYAKAK: Ucu ateşli okYAKAN: 1- Yakıcı, yok edici 2- yağanYAKARCA: Yakan, sıcaklığı artıranYAKARI: Dua, temenni, yakarış, dilekYAKI: 1- İlaç, em 2- Yakıcı, yakanYAKIT: Yakılan, enerji, ısı kaynağıYAKŞI: Yakışıklı, güzel, çekici, yakıcı, uygun, yakışan, doğru, iyiYAKŞILIK: İyilik, güzellik, uygunlukYAKTU: Işık, meşale, aydınlıkYAKURA: Yakın, yakınlık duygusuYAKUŞUK: Yakışıklı, güzel, uygun, uyumluYAKUT: Yakıt, enerji, yakılanYAKUZ: (Yağız)YALABIR: Parlak, parıldayanYALABUK: Parlak, parlayan, ışık saçanYALAP: Parlak, ışıltı, ışık saçan Eski dönem, Tanrı ad ve sıfatlarındanYALAV: Alev, yalazYALAVAÇ: (Yalvaç)YALAZ: 1- Yalın, çıplak, aleni 2- Yalın, parlak, ışıklı, alevYALÇIN: Dik, sarp, yukarıda, ulaşılmazYALDIR: 1- Parlak, parlayan 2- Yıldır, yıldıran,caydırıcı, ürkütücüYALDIRAN: 1- Yıldırıcı, caydırıcı, ürkütücü 2- Parlak, parlaklık verenYALDIRIM: YıldırımYALDIZ: Yıldız, ışık saçan parlaklık, parlayan, ışıyanYALDRUK: (Yaldırık) Parlak, parlatılmışYALGIN: Serap, yanıltıcı, görüntüYALIM: 1- Ateş, kıvılcım 2- Kılıcın keskin tarafı, ince ağzı 3- Yüksek kayalıkYALIN: 1- Alev, parlaklık 2- Çıplak, net, açıkta olan, açık 3- Kınsız, kılıfsız kılıç 4- Tek başına, yalnız, korumasızYALINCA: Yalnız, tek başınaYALINÇAK: Fakir, çıplak, garip, korumasız, sahipsizYALMA: Yağmurluk, pelerinYALMAN: 1- Kılıcın keskin ağzı, kılıcın uç kısmı 2- Eğimli, dik tepeYALTUK: Yalınlık, yalın olma haliYALUNMUŞ: Yalın, çıplak, saf, arınmışYALUY: Büyü, tılsım, sihirYALVAÇ: Elçi, resul, nebi, peygamberYAM: 1- Ulak atı 2- At gibi, ata benzeyen 3- Çöl, kıymıkYAMAÇ: 1- Bayır, dik yokuş, dağ ya da tepenin herhangi bir yanı 2- karşı, karşısı, öteki tarafYAMAN: 1- Müthiş, dehşetli, etki ve beceri bakımından olağanüstü 2- kötü, fena, üzücüYAMÇI: 1- Ulak, postacı 2- Ulak atı, postacı atı 3- Yağmurluk 4- Kalın, kolsuz yelek, kuzu derisiyle kaplı giysiYAMI: 1- Ulak atı 2- Çöp, kıymık 3- İtibar, nüfuzYAMTAR: 1- Yaman, güçlü, kuvvetli 2- Yağmurluk 3- Obur, iştahlıYAMUN: Denetleyici, murakıp, müfettişYANAÇI: (Yanaç) Canip, candanYANAĞ: (Yanak) Yanak, kısım, yanYANAR: 1- Işıltı, ışık 2- Ateşli, sıcak kanlı, heyecanlıYANAŞIK: 1- Ev kızı 2- Evlatlık alınmış, kız çocuğuYANBaş: Sadık, bağlı, yakın, yanında,yanı başında, vefakarYANÇ: (Yanıç) Hilal, yarım ay biçimindeYANÇI: At zırhıYANÇUK: (Yancık) At zırhı, at örtüsüYANDAŞ: Yanında duran, destekleyen, taraftarYANDIK: Heybetli, gösterişli, azametliYANDU: İnançlı, inanmış, imanlıYANGAK: 1- Yanak 2- yanık, sevdalıYANGAL: Isı, hararet, ateş, ateşlilikYANGIR: Hazin söz, dokunaklı söz, hazin konuşmaYANI: Cilve, işve, can yakıcılıkYANIK: Sevdalı, aşık, istekliYANIT: 1- Ödül, mükafat 2- KarışıkYANK: (Yang) Metod, tarz, usulYANKU: (Yankı) Aksi seda, ekoYANKUÇİ: Mübaşir, mahkeme memuruYANTIR: Şehla, şehla gözlüYANTUK: Gösterişli, azametliYANTUT: Bedel, tazminatYANUÇ: İnce, zayıf, narinYANUK: 1- Esmer tenli, kara 2- Tutkun, aşık, sevdalıYANULMAS: Yanılmaz, deneyimli ve bilgili otoriteYANUT: 1- Yanıt, karşılık 2- Ödül, mükafatYAPA: 1- Yaba, yapma, çaba, enerji 2- Bütün, hep, bütünlük 3- VefaYAPAGI: YapağıYAPAN: 1- Yapıcı 2- Yaban, vahşiYAPAR: Yapıcı, üretken, olumluYAPARLI: Olumlu, yapıcıYAPI: Mamul, yapılmışYAPINÇ: (Yapınçak) Yapılmış, mamul, üretilmişYAPRAK: (Yapurgak) Ağaç ve çiçek yaprağıYAPSIK: Memnuniyet, neşe, meftunlukYAPŞIN: Yapıcı, olumlu, becerikliYAPURGAK: (Yaprak)YAR: (Yarı) 1- Uçurum, dik bayır 2- Tanzim, tertip, organizasyonYARAGU: Yarar, fayda, faydalı, yararlıYARAĞ: (Yara, yarag) 1- yarar, fayda, faydalı, yararlı 2- Silah, zırh, kalkanYARAŞUK: Uyumlu, ahenkli, barışseverYARAŞUR: Uygun, münasip, layıkYARATGAN: Yaratan, yaratıcıYARATU: Yaratma, tertipleme, düzenlemeYARATUN: Yaratıcı, tertipli, düzenli, örgütlüYARATUR: Yaptırır, yaptırımcı, buyurucu, örgütleyiciYARAY: Usta, ehil, beceri sahibiYARAYLI: uygun, münasip, yararlıYARÇI: Ortak, şerik, hissedarYARDAK: Yardımcı, asistan, muavin, refikYARGAN: 1- yararlı, faydalı, güvenilir, yakın 2- Koruyucu, muhafazakar 3- Mahkeme, yüksek mahkemeYARGI: Hukuk, hüküm, mahkeme, adaletYARGICI: (yarguçu, yagıçı, yargıç) Yargıç hakim, yargı merciiYARGIÇ: Yargıcı, hakimYARGIÇU: YargıçYARGIN: (yarkın) 1- Gün ışığı 2- Şimşek, çakın 3- Canan, arkadaş, dost 4- Güler yüzlüYARGUÇİ: yargıcı, yargıç, hakimYARIM: 1- Yapıcı, yaparlı 2- yarış, müsabaka 3- Bölüm, bölünmüşYARIP: Yarı, yarım, bölük, bölünmüşYARIŞ: 1- Bölüş, bölüm 2- Müsabaka, karşılıklı, ileriye atılmaYARIZ: Yarıcı, seri, çabuk, hızlıYARLIG: 1- Bağışlama, acıma 2- Ferman, buyrukYARLIGAÇ: İnayet, yardım, bağış, merhametYARLIGAMAS: Acımasız, acımaz, bağışlamazYARLIGAMIŞ: Bağışlayıcı, merhametli, rahmanYARLIGAN: Rahman, bağışlayıcıYARLIGAR: BağışlayıcıYARLIGASUN: Bağışlayıcı, rahmanYARLIK: 1- Esirgeme, bağışlama 2- Buyruk, fermanYARLUĞ: İrade, istem, buyrukYARLUK: Muhtaç, yoksulYARLUKA: Bağış, lütuf, korumaYARMAKAN: (Yarmayan) Armağan, hediyeYARP: (yarıp) Durgun, sabitYARPAN: (Yarban, yarıban) Sabit, sakin, kendi halindeYARŞI: Hissedar, ortakYARTIM: 1- Kısım, bölük, fırka 2- yardım, inayet, destekYARUK: 1- Işık, ziya, nur 2- Zırh, koruyucuYASA: (Yasağ, yasak) Yasa, kanun, nizam, kural, kaide, yasakYASAÇU: (Yasacı) 1- Parlamenter, Yasa yapan, yasa koyucu 2- Yasaya bağlı, yasalYASAĞ: yasak, yasaYASAL: 1- Disiplin, sıra, saf, ordunun yürüyüş düzeni 2- Yasalara uygun, nizamiYASAN: 1- Tertip, düzen, tasarı, plan 2- İşaret, alamet, kararYASAR: (Yasur) yasaya uyan, yasayı uygulayanYASATAN: Yasalara saygılıYASATUR: birlYasa/Tur Yasaya bağlı, yasayı uygulayanYASAVUL: Yasayı korumak ve uygulamakla görevli memurZabıta, polisYASGUÇ: Nikap, gizlilikYASUN: (Yisun, İsun) Doğa, tabiatYASUT: (yasıt) Onur, şeref, haysiyetYASVUL: (Yasavul) 1- Polis, bekçi 2- MübaşirYAŞ: Yaşam, ömür, dirilik, aydınlık, tazelik, ışımak, gelişim, yeşil, yeşillik, gençlikYAŞAGU: Ömür, yaşam, canlılıkYAŞAM: Hayat, ömür, dirlikYAŞAR: Ömür, yaşam, hayatta kalış.YAŞIL: 1- Yeşil renk mec.Tazelik, gençlik, zindelik 2- Yeşillik, çimenlikYAŞIN: 1- Gizlilik, gizem 2- Şimşek, çakınYAŞIT: 1- Genç, körpe, taze 2- Eş, denk, eşitYAŞLAK: Giz, sır, esrar, gizli kalması gerekenYAŞRU: Giz, gizlilik, gizemYAŞUK: 1- Işık, ışın, şua 2- Aşkın, aşık, aşmışYAŞURGAN: Ketum, sıkı ağızlı, sır vermezYATAĞAN: (yatağan, yatakan) 1- Kama türünde, iki tarafı da kesen bir bıçak 2- Tembel, miskin 3-Borcunu ödemeyen, üstüne yatan (Uygurlarda)YATI: Yatık, meleke, beceri, el yatkınlığıYATKIN: Yatık, yatan, uygun, uygunlukYATMAN: Muti, efendi, uyumlu, itaatkarYATUK: 1- Yatkın, becerili, meleke sahibi 2- Tembel, ağır kanlıYAVÇIN: (Yatçın) Konuk, yatıya gelen konukYAVGA: Soy, sop, nesilYAVNIK: Sevinç, neşeYAVRİ: Zayıf, güçten düşmüşYAVRU: Zayıf, bakıma muhtaç, ilgi ve bakım bekleyenYAVUK: Yakın, yakında duran, yakınlık duyulan, sevgiliYAVUZ: (Yağız) KaraMecSert, şiddetli, dehşetli, gözü kara, yamanYAY: 1- Yaz mevsimi 2- Silah, ok atmaya yarayan, gergin ip, gerginlikYAYAK: yaya, piyadeYAYGARU: Bahar, ilkbahar, yaza doğru giden zamanYAYGIN: Yayık, yayılmışYAYGIR: (Yaykır) Uzay, sema, yıldızlar alemiYAYIK: 1- Yaygın, geniş, genişlemiş 2- Tufan, deprem 3- Altay destanlarında adı geçen, kutlu ruh.BEYRU (Bayrı) :Bayülken’in oğullarındanYAYIN: Serap, feyezanYAYKIRU: Sema, feza, uzayYAYLA: Yaz yeri, yazlıkBahar, yaz aylarını geçirmek için çıkılan, yüksek dağlık bölgeYAYLAERİ: birlYayla/Eri Yaylada yada yaylaya çıkarken doğan çocuklar için kullanılan adlardanYAYLAK: Yayla, yazlık, sayfiyeYAYLIM: Yayılım, yayılma yeri, otlak, meraYAYMUT: birlYay/Mut Yaz sevinciYAYUÇI: Yayıcı, dağıtıcı, haber yollayanYAYUK: 1- Yayvan, yayık, uçsuz bucaksız, geniş 2- Deprem, yer sarsıntısıYAZAL: Takı, süs, ziynet, mücevherYAZDIÇ: Anıt, kitabeYAZGAN: Yazan, yazıcı, yazgıyı tayin eden Eski dönem Tanrı ad ve sıfatlarındanYAZGI: 1- Yazı, kader, mukadderat, alın yazısı 2- Tanrısal, ilahiYAZGULU: Talihli, bahtı açıkYAZIÇU: Yazıcı, katipYAZIM: Yazgı, mukadderatYAZIN: 1- Yaz vakti, bahar vakti 2- Kader, alın yazısıYAZINÇ: Kader, alın yazısı, yazgıYAZIR: 1- Çok ülkeler gezmiş, görmüş 2- Çok ülke fethetmiş, fatih 3- yazar, yazıcı, katipYALIKSUZ: GünahsızYEDEN: 1- Yedeği olan, yedeğine alan, tedbirli 2- Yetkin, yeterli, ustaYEĞ: (Yek, yeke) 1- Yüksek, ala, eftal, iyi, daha iyi 2- Soylu, asil, seçkin, güzide, mümtazYEĞEN: 1- Yeğ, üstün tutulan, yeğin, yeğlenmiş 2- Kardeş çocuğu (Babası ya da anası ölmüş, ya da uzakta olup da yakın akrabaları tarafından yetiştirilen çocuklar için kullanılan adlardan) 3- Güveyi, damatYEĞİN: 1- Üstün, faik 2- Bereketli 3- Çok güçlü, hızlı, şiddetliYEĞİNEK: 1- Yığınak, küme 2- Üstün, faik, daha iyiceYEĞNİ: 1- hafif 2- Alçak gönüllü, mütevazıYEĞREK: (Yekrek) Etfal, evla, iyi, üstünYEKREK: Evla, iyi, üstün, daha iyiYEKSEK: Tedbirli, ihtiyatkarYEKÜL: (Yeğül) Yeğni, faik, üstün, muzafferYEL: Rüzgar, esiYELÇİ: Yel gibi, hızlıYELEÇ: Havadar, yel alanYELEGEN: Hızlı, süratli, yel gibiYELEĞİN: Yel alan yer, rüzgarlı yerYELEK: 1- yel gibi, hızlı 2- Okun arkasına takılan tüy, denge tüyü 3- Kolsuz ve yakasız üst giyeceğiYELEKİN: (Yeleğin) Rüzgarlı, yel esen yer, yel alan yerYELEN: 1- Arzu, istek, dilek 2- FırtınaYELES: Yel esintisi, havadar, rüzgarlıYELESER: birlYel/Eser Esintili, havadar, yel esen..YELESEY: birlYel/Esey Yel esintisiYELİM: Hareket, eylem, devinimYELİN: 1- Yel uğrağı, yel alan yer 2- Yel değişi, yel temasıYELİS: Havalı, havadar, rüzgarlıYELİZ: birlYel/İz Havadar, rüzgarlı, havalıYELKİM: Havadar, havası güzel yerYELKİN: 1- Konuk 2- Hızlı, yol gibiYELME: Öncü, yol gösteren, mihmandarYEN: 1- Yenmek, alt etmek 2- Deri 3- Yeni, yenilik, orijinalYENCİLEK: Hafif, yeğin, narin, inceYENDÜN: Tercih, seçim, referansYENGİ: 1- Yeni, orijinal 2- Zafer, utkuYENİN: Galip, muzaffer, utkanYENİŞ: Galebe, galibiyet, utkuYENTÜR: KalenderYENÜL: Mütevazı, alçak gönüllüYEPREM: Aktif, faal, becerikli, çalışkanYERÇİ: Başkan, yol gösteren, mürşit.YERÇİLİG: İzci, takipçiYERGİN: Mahzun, hüzünlü, bitkin, yere bakan, boynu bükükYERİNÜR: Durağan, üşengeç, müşkülpesentYERÜNMES: Hamarat, çalışkan, vurdumduymazYESUGA: (Yesuge, yasagay) Yasa, yasak, yasaya bağlı, yasadan yanaYESUKEN: (Yasuga, yasag, yasa) Yasa, yasak, yasalı, yasaya bağlıYEŞİL: (Yaşil) 1- Tazelik, taze, körpe 2- Çimen, çimenlikYEŞİM: Eski dönemlerde, Türklerce kutsanmış, değerli taşYET: (yeti, yete) Kudret, kuvvet, güç, yeterlilik, yetenek, beceri, maharetYETEK: Gaye, emelYETEN: Yeterli, yetkin, ustaYETER: Yeterli, yetkin, uzman, ustaYETGİN: (Yetkin) Çok çocuklu ailelerin, doğan çocuklarının sonuncu olması dileği ile verilen adlardanYETİ: 1- yetenek, kabiliyet 2- Yetkin, kamil, olgun, becerikli, mükemmel 2- Etki, etkileyici 3- Yitik, kayıp, harcanmış, zayi olmuşYETİŞGİN: (yetişkin) Yetişmiş, olgun, kamil, mükemmel, yetenekliYETİZ: Hazır, amade, yeterli, olgunluğa ermişYETKİ: Sorumluluk, maharet, iş bitirme gücüYETKİN: 1- yetişkin, ehil, uzman, yeterli 2- Etkileyici, çekici, mükemmelYETMEN: Olgun, gelişkin, uzman, yeterli, yetenekliYEYGÜ: Armağan, bahşiş, ihsanYEYİN: Galip, kavi, üstte olanYEYNİ: Ehven, iyiYEYREK: Makbul, kabul gören, beğeni toplayanYEYTEM: Eski, kadimYIBAR: 1- Koku, parfüm 2- Kokulu mumYIĞ: Yığılı, toplu, birikimYIĞAÇ: 1- Ağaç 2- Erkeklik organı 3-Yığıcı, toplayıcıYIĞAN: (Yıkan) 1- Yığıcı 2- YıkıcıYIĞIN: Birikim, kitle, yığılı olma hali, yığılmış, istifliYIĞINAK: Toplum, kitleYIĞINCA: Genel, teamül, sosyal kural, toplumun benimseyip uyguladığı kurallarYIĞLINÇ: (Yığlınçı) İffetli, edepli, namusluYIĞNAK: Yığın, yığınak, toplum, cemaatYIĞRIK: Mahçup, utangaçYIKIN: (yığın) Afet, yıkım , zararYIKINÇ: Yıkmış, yıkıcıYIKMIŞ: Yıkıcı, devirici, güçlüYILDIKU: Yıldız, yıldız kümesiYILDIR: Yıldırıcı, ürkütücü, heybetli, dehşetli, şiddetli, gözü kara, korkusuzYILDIRAN: Ürkütücü, korkutucu, heybetli, gösterişliYILDIRGAN: Yıldıran, ürküten, korkutan, şaşalı, gösterişliYILDIRIM: (Yaldırım) 1- Berk, yüksek voltajlı elektrik 2- Göz kamaştırıcı, ışık, aşırı parlaklıkYILDIZ: Yaldız, parlak ışık, parlayan, ışıyanYILDURU: Berrak, net, temiz, billurYILGI: Yılma, dehşet, ürküntüYILGIN: Yılmış, ürkek, bezginYILIĞ: Yılgın, yılmış, yılıkYILKI: 1- At, at yavrusu 2- At sürüsüYILMA: 1- Yılmaz, azimli, dayanıklı, cesur, korkusuz 2- Dik yokuş, dağ yamacıYILMASIN: Yılmaz, korkusuzYILMAZ: Gözü pek, korkusuz, batur, dayanıklı, azimliYIRAGU: Yırcı, çalgıcı, enstrüman çalan, müzisyenYIRAK: Irak, uzak, mesafeliYIRI: Sol, sol taraf, tek taraf, tek taraflıYIRIM: 1- Solak 2- Yarım 3- yurt, toprakYIŞ: (Yaş, yaşıl) Orman, yeşillik içindeki bölgeYIŞIK: 1- Tulga, demir örgülü tulga 2- ışıkYİBEK: Ateşli, hararetli, heyecanlıYİGE: Dayanıklı, kavi, metinYİĞENEK: 1- Toplum, kitle, cemaat 2- Yeğen, yeğencikYİĞİN: Daha iyi, sıkı, dayanıklı, üstün, tercih edilirYİĞİT: 1- Yeğ, yiğ, iyi, daha iyi, sıkı, sağlam, güçlü, batur, cesur 2- Delikanlı, cıvan, genç 3- Koca, eşYİLUN: (Yulun) İri, heybetli, gösterişli, cesimYİNÇKE: İnce, zarif, narinYİNÇKELÜ: Nazik, anlayışlı, kibarYİNÇÜ: 1- İnce, zarif 2- İnciYİNDEK: Daimi, ebedi, sürekli, kalıcıYİR: Yer, toprak, arazi, arz, yeryüzü, dünyaYİRÇİ: Kılavuz, izci, rehber, yer bilen, yer bildirenYİRDEŞ: Yurttaş, hemşehri, aynı toprağı paylaşanYİRDİNÇÜ: (Yirtinçü) Evren, kainatYİRGA: Mesut, mutlu, mutluluk doluYİRTİNÇÜ: Evren, kainatYİSUN: (yasun, yosun) Doğa, tabiat, yeşillikYİTER: Varis, mirasyediYİTİK: 1- Yetik, olgun 2- Keskin 3- KayıpYİTİRMİŞ: Yitik, kayıp, kaybetmiş, yoksulYİTÜT: Meziyet, maharet, beceriYİZEK: Askeri kılavuz, öncüYOĞANAK: Yığınak, kütleYOĞÇI: Yuğcu, yuğ yapan, yokluk çeken, yas tutan, yasçıYOĞUN: Kalın, gür, iri, sık, sıkı, cüsseli, fazla, fazlalaşmış, katılaşmışYOKUŞ: Yukarı, yukarı doğru çıkan, dik yol, bayırYOL: Üzerinden gidilen...mec1- Kut, mut, baht, yazgı, kader 2- Örf, adet, töre, gelenek teamül, ilke, tarz, gidişatYOLA: 1- Örf, adet, usul, erkan 2- Meşale, kandilYOLAÇ: Yol gösterici, mihmandar, rehber, önder, öncüYOLAÇAN: birlYol/Açan Önder, öncüYOLAK: birlYol/ak 1- Dürüst, namuslu, temiz 2- Çığır, yenilik, gidişat 3-Kısa yol, kestirme yolYOLALDI: birlYol/Aldı 1- İlerleme kaydeden, gelişen, uzman, profesyonel 2- Terbiyeli, yola gelmiş, geleneklerine bağlıYOLBAK: (Yolbaka, yolbakan) Konuksever, misafirperverYOLBİLİR: birlYol/Bilir Görgülü, bilgili, usul erkan sahibiYOLÇU: 1- Önder, başkan, şef, lider 2- Peygamber, nebi 3- Gelenekçi, muhafazakar 4- Yolcu, yola çıkmış, yolunda gidenYOLDAM: 1- Uysal, yola gelen, yolunda giden 2- Usul, metot, tarzYOLDAŞ: Aynı yolun yolcusu, aynı yolu paylaşan, aynı yola gönül vermiş, aynı yola baş koymuş,aynı, töre ya da prensipler üzerinde, fikir ve gönül birliği eden, çok yakınlaşmış dost, dava arkadaşıYOLERİ: birlYol/Eri 1- Töreye bağlı, edep erkan sahibi, bilgili, deneyimliYOLKULU: birlYol/Kulu mecTöreye ve kurallara bağlıYOLLUK: (Yolluğ) 1- Kutlu, mübarek 2- Olgun, ergin 3- Halas bulmuş, huzura kavuşmuş, mesut,bahtiyarYOLOĞLU: birlYol/Oğlu 1- Fedai, serdengeçti 2- Adak, adanmış, kurban 3- Bağlı, kendini töreye bağlamışYOLUM: Usul, kaide, prensipYONAT: Tam, eksiksiz, kusursuzYONCA: Sulu yerlerde yetişen bir bitki türüYORÇU: 1- Askeri kılavuz, öncü, yol gösteren 2- Yorumcu, yorumlayan, eleştirmenYORDAM: 1- Alışkanlık, eğilim, usul, meleke, beceri 2- Jest, eda, işve, nazYORGA: (Yurga) Rahvan giden atYORNUK: İstirahat, istirahatgah, dinlenme yeriYOVAŞ: (Yavaş) Çelebi, efendi, ağırbaşlı, halimYÖNDEM: (Yöntem) Usul, tarz, teamül, töreye uygun biçimde olanYÖNET: 1- Biçim, tarz, yöntem 2- uygun, uyumlu, uysal, geçimliYÖNTEM: (Yöndem)YÖNTEN: Uslup, tarz, biçimYÖRGENÇ: Dağ dönemeci, dağ yoluYÖRTEM: Usul, biçim, tarzYÖYEN: Mevsim, sezonYUĞAK: Bir su kuşuYUĞKA: İnceYUĞRUŞ: (Yukruş, Yukruç) Eskiden, halktan biri olmasına rağmen, gösterdiği performans ve yararlılıklardan sonra, bey mertebesinde değerlendirilerek, devletin üst düzey kademelerinde görev alan kişi.YULA: 1- Su kaynağı, yerden fışkıran su, göze 2- Işıldak, ışık veren, meşale, kandilYULU: AdaletYULYU: (Yulu, yuluk, Yulug) 1- Yardımcı, yardımsever, fedakar, adil 2- haraç, cizye, vergi 3- traş,traşlı, bakımlı 4- Yağma, yağmacıYULUĞBİRİM: birlYuluğ/Birim Uygurlar döneminde alınan mahsul vergisiYULUK: 1- Traşlı, matruş, bakımlı 2- YağmacıYULUM: 1- Fedakar, yardımsever 2- Yolcu, yoluna bağlı, töresine bağlıYULUN: Yolcu, yola gidenYUM: Mutluluk, neşe, ferahlık, rahatlıkYUMLU: Mutlu, kutlu, mübarek, huzurluYUMRU: 1- Yumulu, yumuk, yumruk 2- İri, heybetli, gösterişliYUMUK: Gül, goncagülYUMUŞ: (Yumuç) 1- Söz, öğüt, nasihat 2- Emir, ferman, buyruk 3- Müjde, müjdeli haber 4- Yumuk,yumulmuş, yumrukYUMUTGAN: Yapıcı, birleştirici, pozitif kişilikYUNAK: Üzerinde çamaşır dövülen ve yıkanan, büyük taş parçasıYUNMUŞ: Yıkanmış, temiz, titiz, arıkYUNT: 1- Çadır, oba, ev, yurt, vatan 2- Terbiyesi tamamlanmamış, yarı yabani at 3- Uygarlık,medeniyetYURÇI: 1- Becerikli, mahir 2- Yirçi, yer gösteren, rehberYURGA: Rahvan giden at.YURT: 1- Vatan, kutsanmış toprak 2- Kaynak, asıl, kök 3- Uygarlık, medeniyet 4- Çadır, oba, evYURTLAK: Yurt, vatan, sonradan yurt edinilmiş yer, yurtlaştırılmış yer.YUTLUK: Kayıp, zararYUTUM: Yudum, damla, tike, parçaYUVANÇ: TeselliYÜCE: Yüksek, ulu, alicenap, haşmetliYÜCEL: Yücelik, ululuk, haşmet.YÜĞNEK: Alçak gönüllü, mütevazı.YÜĞNÜK: Salih, temizYÜĞRÜK: Yürük.YÜĞÜNT: SelamYÜKNÜ: Secde, secdede olanYÜKSEL: Yükseklik, ululuk, büyüklükYÜKSELEN: Ulu, kişi.YÜKSELİŞ: Büyüklük, ululuk, ikbalYÜKÜN: Baş eğme, saygı duruşu, tazim.YÜKÜNÇ: Eğilme, reveransYÜKÜNGEN: Eğilen, reverans yapan, saygılıYÜKÜNTÜR: Baş eğdirir, diz çöktürür.YÜKÜNÜK: Eğilme, reveransYÜKÜNÜR: İbadet edenYÜLEK: Okun arkasındaki, denge tüyü.YÜNKÜL: Hafif, narinYÜRE: Daire, helezon, çemberYÜREĞİR: Yürekli, cesurYÜREKLİ: Cesur, korkusuz.YÜRİK: Yaşam, hayat,, ömür, geçim.YÜRÜM: Yaşam, hayat, ömürYÜZAK: birlYüz/Ak Masum, günahsız.YÜZAKI: birlYüz/Akı Masumiyet, temizlik, namus, namusluluk, başarı, beceriYÜZLÜG: (Yüzlüg, yüzlük) Soylu, dürüst, namuslu.</description>
<pubDate>Sat, 09 Jan 2016 23:29:59 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68494</guid>
</item>
<item>
<title>لغت نامه ترکی قدیم=اورخون4</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68492</link>
<description>Eski Türkçe Sözlük - Türkçe'nin köklerinden, bin yıl önceki halinden güzel kapsamlı bir kelimeler diziniPARS:LeoparPARSAK: 1- Acıma duygusu, merhamet 2- PorsukPAŞA: Baş komutan, general( Bu sözcük, bazı dilbilimcilerimize göre, Baş-Şad, bazılarına göre de Baş- Ağa birleşimi ve zamanla ağız değişimiyle bu biçime gelmiştir.PEÇEN: Çayır, çimen, çayırlık, otlakPEÇENEK: 1- Otlak, çayırlık 2- BacanakPEK: 1- Berk, katı, sıkı, sert, kuvvetli, dayanıklı 2- Bey sözcüğünün, değişik ağız ayrılığı Bek, beg,beğ, bey vb.PEKİŞ: Sıklık, sertlik, pekişmişlikPELEN: İyi, ehvenPELİN: Acı ve keskin kokulu bir yayla çiçeğiPELİT: Meşe ağacının çiçeğiPERİNÇEK: (Berincek) 1- Sadık, içten bağlı 2- FedakarPINAR: Kaynak, kaynarca, gözePIŞGAN: Olgun, pişkinPİŞKİN: Olgun, pişmişPUSAT: (Busat, basat) 1- Silah 2- Zırh, koruyucuPUSUG: PusuPUSUN: Pusu, pusma, sinmePUSUNÇ: İltica, sığınma, sinme, pusma, sığınmış, mülteciPÜSKÜL: Sarkık, asılı duran süs, aksesuarSABA (Sava):1- (Sapa, sopa) Sopa, değnek, savma aleti, savaş aleti 2- Söz, iddia, hitapSABACI: 1- Sopacı, sopayla dövüşen 2- Konuşmacı, hatipSABAK: (Savak) 1- Sopa, cop sopa kullanan, dövüşçü, sopa ile dövüşen 2- Kımız saklamak için beygir derisinden yapılan tulumSABAR: 1- Sapar, savar, döver, sopayla döven 2- Savar, savaşır, savaşçı 3- Hatip, konuşmacıSABI: 1- Sopa, cop 2- Savaş, dövüş 3- Söz, sohbetSABU: 1- Sopa, cop, değnek 2- Savaş, dövüşçü, dövüş ustası, savaşçıSAÇA: Saçı, bahşiş, armağanSAÇAN: 1- Cömert, dağıtan, harcayan 2- Yayıncı, yayın yapanSAÇI: 1- Armağan, bahşiş 2- Adak, inanç gereği dağıtılan nesneSAÇILIK: Armağan, hediye, bahşişSAÇUK: 1- Eli açık, cömert 2- Armağan, bahşiş 3- Aleni, saklısız, gizlisizSADAK: Okların, içinde muhafaza edildiği torba ok torbasıSADU: İyi, çok iyi, alaSAGAY: 1- Düşünceli, Düşünen, sakınan 2- Özleyen, özlemiş, özlem oymaklarındanSAGIM: 1- Emel, arzu, Murat 2- Düşünce, fikir, düşünceli, fikir sahibi 3- Sağlamlık,dayanıklılıkSAGIN: 1- Özlem, hasret 2- Düşünce, plan, tasarım 3- Davet 4- KıvılcımSAGINÇI: Sagınan, düşünen, özleyen, sakınca duyanSAGU: Ağıt, mersiyeSAGUNDU: Özlenen, düşünülen, kollananSAGUNDUK: Özlenen, düşünülen, özlemeye değerSAGUNUR: Düşünce, tasarımSAĞ: 1- Sağlık, dirilik, canlılık, yeterlilik 2- Akıl, fetanet 3- Doğruluk, inanırlık 4- Halis, saf, netSAĞ BİLGE: birlSağ/Bilge Doktor, sağlık uzmanıSAĞAN: Doğan türü, yırtıcı avcı bir kuşSAĞANAK: Sağanak, sert ve hızlı yağan yağmurSAĞANÇIĞ: Nefs, can, ruhSAĞBİLİ: birlSağ/Bili (Bilig) Sağduyu, hikmetSAĞDAÇ: Sağlıklı günlerin arkadaşı, can yoldaşıSAĞDIÇ: Sağdaç “ Damadın en yakın, en güvenilir arkadaşı”SAĞIK: 1- Düşünceli, planlı 2- Sağ, diri, uyanık 3- Ateş, kıvılcım, ateşliSAĞIM: 1- Yaşam, sağlık 2- Serap, algınSAĞIN: 1- Düşünce, tasarım 2- Özlem 3- Ateş, kıvılcımSAĞINÇ: 1- Kurgu, hayal 2- Sakınca, mahsur, endişe 3- ÖzlemSAĞIŞ: Hesap, matematik, sayışSAĞLAM: Sağlıklı, güçlü, dayanıklı, dirençliSAĞLI: (Sağlık) Diri, canlı, sağlıklıSAĞLICA(K): Sağlıklı, diri, esenlikliSAĞMAN: Sağlıklı, güçlüSAĞNAK: (Sağanak)SAĞRAK: İçki içilen kap, kupa, kadehSAĞRI: 1- Sağrak 2- SarıSAĞUNÇAK: Ağıt, mersiyeSAĞUNMUŞ: 1- Özlem içinde olan 2- Düşünen, düşünceli 3- Davet eden, davetkarSAKA: 1- Akıllı, arif 2- Düşünceli, kaygılı 3- Sakal 4- Saklı, saklayan, koruyanSAKAR: 1- Alnında beyaz lekesi bulunan at 2- Uğursuz, sakıncalıSAKÇI: Koruyucu, muhafızSAKIK: Çoban yıldızıSAKIN: 1- Düşünme, tasarım, kaygılanma, kaygıyı ortadan kaldırma eylemi 2- Saklama, koruma,esirgeme 3- Uzaklaşma, ayrılmaSAKINÇ: Düşünce, kaygıSAKIŞ: Kaygı, endişeSAKLI: 1- Korunmuş, mahfuz, esirgenen 2- Zinde, dinç, sağlıklıSAKLICA: 1- Gizli, örtülü, korunan 2- Hazine, mücevherSAKLIÇAK: 1- Gizli, gizlenmiş, örtülü 2- Yaşam, sağlık, esenlikSAKMAN: 1- Uyanık, diri, sağlam 2- Sokman, dize kadar çıkan çizmeSAL: 1- Saldırı, saldırmak 2- Salmak, bırakmak, azat etmek, serbestlik 3- göndermek, yaymak,ulaştırmak, uzatmakSALAÇAK: Salınan, bırakılan, salınmışSALACUK: Saldıran, saldırıcı, göndericiSALAMAN: Salınan, bırakılan, azat edilen, serbest, azadeSALAMIŞ: 1- Saldıran, düşmana karşı hamle ve manevra yapan 2- İyi kılıç sallayan, silahşor 3- Salmış, köle azat etmişSALANÇU: Saldırgan, iyi kılıç kullananSALAR: 1- Ordu sevk eden 2- İyi kılıç kullanan, silahşorSALÇI: 1- Salıcı, sevk edici 2- Salan, serbest bırakan 3- Karahanlılar döneminde, saray aşçılarının unvanlarındanSALÇUK: 1- Salınmış, azat edilmiş, saltuk, eski köle 2- Başına buyruk, bağımsız, otoriteye karşı çıkan 3- Saldıran 4- Silahşor, iyi silah kullanan 5- Küçük yel, esinti 6- Haber salan, mesaj yollayanSALDIRAN: Hücum eden, asker sevk edenSALDIRGAN: Saldırıcı, hücumcuSALDIRI: Hücum, taarruzSALDIRMIŞ: Hücum etmiş, taarruz etmişSALDUR: SaldırıSALGARA: Salınmış, azade, başına buyruk, otorite tanımazSALGIN: 1- Serbest, bağımsız 2- Serap, hayalSALGUR: Atak, tetik, saldırmaya hazırSALGUT: Mebus, vekilEskiden bir bölgeyi temsilen, Kağan’a (Başkente) gönderilen kişilere verilen unvanSALIK: 1- Vergi, vergi borcu, haraç 2- Haber, öğüt, tavsiyeSALIKÇU: Haberci, öğütçüSALIM: 1- Serin esen yel, serinlik 2- Ferman, emirname 3- Üzüm demedi, salkımSALIN: 1- Serbest, serbestlik, salınma, boy gösterme 2- Jest, eda 3- salıncakSALINMIŞ: Serbest, azade, salamanSALKIM: Salınmış, sarkıkSALTUK: 1- Serbest bırakılmış, azade, hürriyetine kavuşmuş eski köle 2- Başına buyruk, bağımsızSALTIN: Yalnız, yalnızlık içinde, tek kalmışSALUK: (Salık) Serbest, azade, hürriyetine kavuşmuşSALUM: 1- Özgürlük, azat 2- Kılış, silahSALUN: 1- Jest, mimik, eda, cilve 2- Boy gösterme, ortaya çıkmaSALUNDU: 1- Özgür, hür 2- Edalı, boy gösterenSALUR: 1- Saldıran, saldırgan, asker salan 2- Silahşor, iyi silah kullanan 3- Saldırma, kılıç, silah 4- Serbest, azadeSAMSA: Baklava türü bir hamur tatlısıSAMUKA: İnatçı, dirençliSAN: Sanmak, saymak, var kabul etmekSANAGA: 1- Serap, hayal 2- Niyet, maksatSANAĞ: Hesap, matematikSANAK: MatematikSANÇAK: Ucu sivri mızrakSANÇAR: Saplayan, batıran, dürten, mızrak kullanarak sançan, sançıcı, iyi silah kullananSANÇI: 1- Ucu sivri demir, silah 2- Sivri bir aletin, vücuda değince verdiği acı 3- Acı duymak 4- HayaletSANÇIĞ: Ucu sivri demir, kargıSANÇIŞ: Hamle, kılıç veya kargıyla yapılan dürtüşSANDUGAÇ: BülbülSANEK: Hayran, meftunSANG: San, düşünce var saymaSANGI: Hayal, serapSANIR: 1- Hayal 2- BurçSANKUR: Hayret, şaşkınlıkSANLAV: Hürmet, saygıSANLI: 1- Sanıcı, düşünücü 2- ŞüpheciSANSAK: Anlayış, intibaSAPA: 1- Sopa, değnek 2- Kılıç sapı, kabza 3- Aykırı, farklı, başkaSAPAK: 1- Sopa 2-Aykırı, aykırılıkSAPAR: 1- Sabar, döver, dövücü 2- Aykırı, farklı 3- KabzaSAPURLUŞ: Devrim, ihtilal, ayaklanma, ayrılmaSARAR: Saran, sarıcı, sarma eyleminde olan, ören, örücüSARGIN: 1- Sevimli, sempatik, çekici 2- Sargı, sarılı, örülüSARGUT: 1- Güneş ışığı 2- Bağış, ihsanSARI: 1- Sarı renk, sarışın 2- Sarılı, sarılmış, saran, sarılmaSARICA: Sarılı, sarı gibi, sarıya çalanSARIG: Sarılı, sarılmış, örgülüSARIL: Sarılmaktan...sarıl, mecSevgili, saygılı, cana yakınSARIM: 1- Suyu süzmeye yarayan, ince dokuma 2- Sarma, sarılmaSARIP: Sarp, dik, sarılı, çıkılması güç, yalçınSARMAN: (Sarıman) 1- Sarışın, sarıya çalan 2- Sıcak kanlı, cana yakınSARMAŞIK: Sarılı, sarpa sarmış, sarılanSARTIK: 1- Sarılı, örgülü, örülmüş 2- Farklı, dikkat çekiciSARU: 1- Sarı 2- Sıra dışı, farklı, dikkat çekici 3- Batı, batı yönüSARUCA: 1- Bir sungur türü avcı kuş 2- Sarıya çalan, sarışınSARUL: Sarılı, sarılmışSATI: 1- Satık, satuk, satılmışın dişisi 2- Pazar yeri (Eski Türk geleneklerine göre, çocukları sık ölen ya da olmayan ailelerin, çocuğu olduğunda, yaşaması ve uzun ömürlü olması için, onu Tanrı’nın sevdiği, toplumun sevip saydığı, bir ulu kişiye ya da onun ruhuna, çocuğu koruması, manevi bir destek vermesi bakımından emanet edilmesi eylemine satma-satılma adı verilirÇocuk erkekse, “Satılmış”, kız ise “Satı” adı verilir)SATIÇ: 1- Satıcı, tüccar 2- Mertebe, rütbeSATIM: 1- Satıcığım 2- TicaretSATIŞGAN: Satıcı, tüccarSATUK: Satı, satık, satılmışSATUN: Satın alma, satın alma gücü, pahaSAV: (Sava) 1- Mesaj, haber, yeni haber 2- İddia- isnat 3- Ün, san 4- Savaş, vuruşma, dövüş 5-Öykü, atasözü, darbı meselSAVA: (Sav)SAVACI: (Savcı)SAVAN: 1- Savıcı, savaşçı, def edici 2- Elçi, arabulucuSAVAR: Savaşçı, savıcı, defediciSAVARU: 1- Bahşiş, armağan 2- Geçici, muvakkatSAVAŞ: Harp, döğüş, vuruşma, savma, defetmeSAVAŞGAN: Savaşçı, cengaverSAVÇI:Savcı, savacı)1- Elçi, haberci, resul, sözcü 2- Savaşçı, cengaver 3- Ünlü, meşhur, ün salmışSAVDUK: Uğurlama, vedaSAVGAT: Armağan, bahşişSAVGU: 1- Haraç, vergi 2- Şifa, dermanSAVRIN: 1- Armağan, bahşiş 2- Ahd, azimSAVRUK: Savrulmuş, derbederSAVTUR: Veda, uğurlamaSAVUN: 1- Davet, çağrı 2- Savunma, savaş 3- Ağıt, mersiye, ölenlerin yiğitlik ya da hayırlı işlerini anlatmak için verilen yemekSAVUNDUK: DavetiyeSAVUNGAN: Savunucu, savaşan, direnen, müdafiSAVUR: Eli açık, cömert, hovardaSAVURKAÇ: 1- Savurgan, hovarda, eli açık 2- Fırtına, katı yelSAVUT: 1- Koruyucu, koruyan, müdafi 2- Zırh, çelik yelek, demirağSAY: (sag, sağ, sak, sayı) 1- Saygı, sayma, geçerli kılma 2- Düşünme, ölçme, seçme, tasarım, hesap, ödeşme 3- Taşlık yer 4- Zırh, göğüslükSAYAK: Saygılı, hürmetliSAYAN: 1- Saygılı, saygıdeğer, saygıya layık 2- saygı gösteren, efendi, ağırbaşlıSAYDAM: Saf, net, berrak, sayılabilen, açık, temiz, bilinenSAYDUR: Saygı duruşu, ihtiram duruşuSAYGI: 1- Hürmet, önem, değer, edep 2- Sayı, sayım, matematikSAYGIN: İtibarlı, hürmet gören, saygı gören, hatırı sayılırSAYIL: Seçilmiş, seçkin, sayılanSAYILGAN: Sayılan, saygı gösterilen,muteberSAYIM: Saygı, saygı gösterişSAYIN: 1- Seçkin, değerli, muteber, güzide, muhterem 2- Saf, halis, arı 3- Güzel, ender rastlananSAYINDI: Saygı duyulan, itibar gören, muhterem, saygınSAYIR: İçinden su çıkan mağaraSAYIŞ: ÖdenekSAYIT: Saygın, muteberSAYLAK: Sayılan, takdir gören, usta, uzmanSAYLIK: Şeref, haysiyet, onurSAYMAN: Sayıcı, hesapçı, hesap ve sayı uzmanıSAYRI: Üzgün, mahzun, yorgun ilgisizSAYVAN: Gölgelik, kamelyaSAZAĞAN: (Sazan) Soğuk yelSAZAK: 1- Sazlık, bataklık 2- İnce yağan kar 3- Ak bulut 4- Çok konuşan, geveze 5-Poyraz, soğuk esen yel 6-Sezgin, sezici, uyanıkSAZAN: 1- Soğuk esen yel 2- Sazlık, bataklık 3- Sezen, seziciSEBE: Sevgi, seviSEBÜK: Sevik, sevilen, sevgi görenSEÇEN: 1- Titiz, seçici, ayırıcı 2- Konuşkan, hoş sözlüSEÇİL: 1- Seçkin, güzide, seçilmiş 2- Farklı, olağanüstüSEÇİLİR: Seçkin, güzideSEÇİLMİŞ: Seçkin, güzideSEÇKİN: 1- Farklı, göze batan, olağanüstü 2- İtibar gören, muhteremSEGREK: Seyrek, ender rastlananSEĞİRTGEN: 1-Koşucu, atlet 2- Afacan, ele avuca sığmaz, tez canlıSEĞREK: Seyrek, nadir, az rastlanırSEKMEN: Seviye, mertebeSELÇİK: (Seligcik) 1- Temiz, pakize, namuslu, bakire 2- Küçük kılıç, bıçak 3- Açık,beliğ, fesahatliSELEK: Eli açık, cömertSELEN: 1- Salınan, sallanan, kıvrılan 2- Temiz, pak, namuslu, zarif, bakire 3- Fısıltı, hafif ses 4-Haber, havadis 5- Yılan (Tuva ve Çuvaşlarda)SELENGE: Kıvrılan, kıvrıkSELİG(Silig): 1- Namuslu, temiz, dürüst, pakize 2- Kibar, narin, zarifSELİGÇİK: (Selçik) Temiz, namuslu, bakireSELİN: 1- Selen, salınan, haber, fısıltı 2- Sülün kuşuSEMİZ: 1- İri yarı, şişman 2- Besili, bakımlıSENGER: 1- Canavar, ejderha 2- Kale, burçSENGİ: Sevgi, seviSENGÜN: Ordu komutanı, generalSEPİL: 1- Yaygın, yayılmış, bulaşmış 2- Kale, hisarSEPİN: 1- Çeyiz, kalın 2- Yaygın, yayıkSEREDAY: Yüzük, takı, aksesuarSERİM: 1- Gösteriş, teşhir 2- Sabır, metanetSERİN: 1- Gölge, gölgelik 2- Genişlik, gerilmişlik 3- Soğuğa yakın, hafif soğuk 4- Sabırlı, dayanıklıSERİNGEN: 1- Serince, serinleşmiş 2- Sabırlı, dayanıklıSEVEN: Sevmek...den sevgi sahibi, şefkatli, tutkuluSEVERGE: 1- Dost, yakın, yaren 2- Aşk, sevgi, tutkuSEVGİ: Sevme eyleminin nüvesiSEVİ: Sevgi, sevgi eğilimi, sevgi yakınlığıSEVİGEN: Seven, sevgisini verenSEVİK: 1- Sevilen, sevgi gösterilen, sevgiye layık, sevgili 2- Dost, gönüldaşSEVİL: Sevilen, el üstünde tutulanSEVİLGEN: Sevilen, aşırı ilgi görenSEVİM: Sempati, alım, çekicilik- sevgiye yol açanSEVİMLİ: Çekici, sempatikSEVİN: Sevinç, mutlulukSEVİNÇ: Neşe, coşku, sevinme duygusu, mutlulukSEVİNÇEK: Sevinilecek şey, sevinç kaynağıSEVİNDÜK: Mutluluk, bahtiyarlık (Uzun süren bir çocuksuzluk döneminden sonra, çocukları olan ailelerin sık kullandığı, geleneksel adlardan)SEVİNMİŞ: Sevinçli, mutlu, mutlu olmuşSEVİNTİ: 1- Mutluluk, mutlu olmaya değen 2- Ferahlık, gevşeme, rahatlık, huzurSEVÜK: Sevilen, sevgili, cananSEYİRTGEN: Afacan, çalışkan, ele avuca sığmazSEYREK: Az rastlanır, sıra dışıSEZEK: 1- Hassas, duygulu, ferasetli 2- Sezgi, anlayış, kavrayış, hisSEZEN: Anlayan, kavrayan, hissedenSEZER: Hassas, duygulu, fark ediciSEZGİ: İdrak, seziş, hissediş, ilhamSEZGİN: Hassas, seziciSEZGİR: Hassas, narin, alınganSEZİGEN: Sezen, sezginSEZİK: Sezgin, içliSEZİKLÜ: Tedbirli, seziciSEZİM: Hissediş, anlayışSEZİMTAL: Hassas, duyguluSEZMİŞ: İdrak eden, anlayanSIBAK: Sopa, değnekSIDAL: Muktedir, güçlü, egemenSIGUN: 1- Yabani geyik 2- Emek, zahmet, sıkıntıSIĞIN: Erkek geyik, Ala geyikSIĞINAK: Sıkı korunan, sığınılacak yer, yoğun ve katı olan yerSIĞINDIK: Bağlılık, sadakatSIĞLAM: 1- Sağlam, sıkı, yoğun 2- Sine, bağırSIK: Katı, yoğunSIKI: Katı, sıkılmış, yoğunSIKILGAN: Daralmış, daralan, sıkılaşan, utangaçSIKIN: 1- Keder, yas, üzüntü, sıkıntı 2- Ala geyikSILIV: Temiz, pakize, bakireSILKIM: Cesur, gözükaraSIN: 1- Deney, deneme 2- Endam, gösterişSINAÇI: Hakem, sınayıcıSINAĞ: Sınav, imtihan, denemeSINAK: Deney, sınav, imtihanSINAUVU: Sınav, deneySINAYÇI: Hakem, sınayanSINÇI: Hakem, sınaçıSINDIRAÇ: BülbülSIRAY: Çehre, yüz, benizSIRGA: 1- Küpe, takı, aksesuar 2- Armağan, bahşiş 3- Halka, halkalıSIRGALU: KüpeliSIRMA: Sırlı, boyalı, gümüş telSIYKIM: Sevgili, cananSIYLI: 1- Sevimli, sempatik, muteber 2- ArmağanSIYLIK: Armağan, bahşişSIYURGAL: ArmağanSIZGIÇ: Kalem, yazgaçSIZIM: Sızı, yakınma, hüzünSİBEL: 1- Buluttan ayrılıp henüz yere düşmemiş yağmur tanesi 2- Buğday, buğday tanesiSİLGİ: Arınma, temizlik, parlaklıkSİLİG: 1- Temiz, namuslu, dürüst 2- El değmemiş, bakir, bakire 3- Tatlı dilliSİNÇE: Çehre, benizSİNGİL: Küçük kız kardeşSİNGİN: Mahçup, sıkılganSİNKEL: İmtiyazlı, ayrıcalıklıSİNKİL: İmtiyazlıSİR: 1- Şeciye, soy, kök 2- Birleşik, birleşmişSİREK: Zeki, akıllıSİTACU: Nazlı, narin, alıngan, hassasSİYAVUŞ: Sevimli, sempatik, sevgiye layıkSİYENDİ: Sevilen, sevilmiş, sevgiye layıkSİYREK: Az rastlanır, seyrek bulunurSİYUN: Sevim, sevimlilik, sempati, beğeniSİYURAN: Utkan, muzafferSİYURGAL: 1- Ödül, armağan, ödül alma 2- Madalya, askeri nişanSİYURGATMIŞ: 1- Düşmanı bozguna uğratmış 2- Başarılı, ödül ve övgü almışSİYÜNÇ: Sevinç, mutlulukSİZGEK: Zeki, sezgin, müdrikSİZÜÇEN: Hassas, zeki, uyanık, akıllıSOBAY: 1- Bekar, yalnız, münferit 2- Silahını iyi kullanan, deneyimli asker, savaşçıSOĞAY: Sağlıklı, zinde, dinçSOKMAN: 1- Mert, dürüst 2- Diz kapağına kadar gelen uzun bir tür çizme (Türkmen çizmesi)SOKULAG: 1- Adak, kurban 2- Sokulgan, munis, cana yakınSOKULGAN: Cana yakın, munisSOKUM: Kurban, adakSOLAGAY: 1- Solak 2- Ters, hiddetli, öfkeliSOLAK: 1- Asker yöneten, asker sevk eden (Sulag) 2- Sol el ve ayağını kullananSOLAŞIGLI: Yararlı, çok yararlı, iş bitiriciSOLGUN: Rengi kaçmış, yıpranmış, hüzünlüSOLGUR: (Salgur) Atak, saldırıSOLIN: Araştırmacı, meraklıSOLMAGAN: Canlı, ölümsüz, solmazSOLMAZ: Canlı, diri, çekiciSOLTU: Soludu, solukluSOLUK: Nefes, canSONGAR: Sungur, şahinSONUÇ: 1- Son, bitim, kıyı 2- Uç, sınır, limit Otmanlı ve Salçuklular döneminde, sınır karakollarında görev yapan kişiler verilen bir adSORGUÇ: Başa takılan çelenkSORGUN: Söğüt türü bir ağaçSOYÇA: Soylu, soylucaSOYDAM: 1- Soylu, soyunu düşünen 2- Ailesine bağlı, yuvasına bağlıSOYDAN: 1- Soylu, soylu bir aileden gelen 2- Hanedan, hanedanlıkSOYDAŞ: Aynı soydan gelen, aynı soyun kişileriSOYLAMIŞ: 1- Soyunu çoğaltıp, kutsayan, örgütleyen 2-söz, söyleyen, konuşmacı, hatipSOYLU: Asil, asalet sahibiSOYLUHAN: birlSoylu/HanSOYON: (Sayın)SOYSAL: birlSoy/Sal 1- Ünlü, meşhur 2- Soylu, asil 3- Medeni, uygarSOYURGAL: 1- Ödül, askeri ödül,madalya, nişan 2- Armağan, bağış, ihsanSOYURGAT: İhsan, bahşişSÖKE: Diz üstü çöküş, çökmeSÖKMEN: 1- Yiğit, gözü kara, düşmana diz çöktüren, dize getiren, buyruğunu dinleten 2- Sokman, uzun çizmeSÖKÜR: 1- Kızgın, hiddetli, kabarmış 2- Dize getiren, diz çöktüren,buyruğunu dinletenSÖKÜRMÜŞ: Dize getirmiş, baş eğdirmişSÖN: Güçten kesilme, azalmaSÖNMEZ: 1- Canlı, enerjik, ateşli, iddialı 2- Parlak, göz alıcıSÖNÜ-k- : Sönük, pasif, cansız, heyecansızSÖYKEM: Sempati, sevim, sevimlilikSÖYLEM: Anlatım, hitap, hitabet, demeç, izahSÖYLENCE: Efsane, mit, destan, lejantSÖYÜ: 1- Aşk, sevda 2- SevinçSÖYÜÇEN: 1- Aşık, sevdalı 2- Sevinçli, mutluSÖYÜNDÜK: SevindikSÖZBAY: birlSöz/Bay Söz zengini, hatip, söz cambazıSÖZBİR: birlSöz/Bir mecDoğruluk, dürüstlük, söz birliği, sadakatSÖZEÇEN: (Sözen)SÖZEN: Hatip, konuşmacıSÖZER: birlSöz/Er, mert, sözünün eriSÖZERİ: birlSöz/Eri, mert, sözünün eriSU: 1- Sıvı 2- Asker, er, eratSUBAK: Sopa, değnek, copSUBAY: birlSu/Bay 1- Bilgili ve deneyimli asker 2- Hafif süvari, atlı asker 3- Bekar evlenmemiş (Anadolu ve Azerbaycan’da) 4- Çocuksuz, çocuğu olmayan ( Kazak ve Kırgızlarda)SUGAY: Aya benzer, ay parçasıSUĞUNÇAK: Sığınak, sığınılacak yer, sine, bağırSUKTA: Sıkıcı, ezici, acı kuvvete sahipSULAK: 1- Asker sevk eden, sefere çıkan 2- Sulu, verimliSUN: 1- Çağrı, davet 2- İncelik, nezaket 3- Vermek, ihsanda bulunmakSUNA: 1- Emsalsiz güzellik 2- Yeşilbaş ördeğiSUNAK: Adak, kurbanSUNAR: 1- Davetkar 2- Cömert, abadanSUNAYAN: Çığırıcı, davetkarSUNÇA: Sunak, adakSUNÇAK: Adak, kurbanSUNGU: Bağış, ihsan, ikramSUNGUN: 1- Yetenek, yetenekli 2- Sunulan, adak, hibeSUNGUR: 1- Kartal 2- ŞahinSUNGURCA: Sungur yavrusu, küçük sungurSUNKA: SunakSUNKAK: SunakSUNKAR: SungurSUNKUR: SungurSUNTAY: birlSun/TaySUNU: İkram, davet, bağış, armağanSUSKUÇAK: Küçük, körpeSUSÜ: Sağlık, şifaSUTU BOĞDA: Mübarek, Tanrısal, Tanrıdan gelen (Eski dönem Tanrı sıfatlarından)SUVAN: Savaşçı, cengaverSUVAR: Bolluk, bereketSUVAT: 1- Su kanalı 2- Suyun taksim edildiği yerSUYUN: (siyun, sevim) Sevimlilik, sempati, niyetSUYUNÇUK: 1- Sevinç, sevimlilik 2- MüjdeSÜÇÜG: (Süçig) Tatlı, lezzetli, hoşa gidenSÜDÜN: birlSüt/Ün, Soylu, temizSÜLEDİ: Saldırgan, akın yapan, akıncıSÜLEK: Saldırgan, akıncıSÜLEMİŞ: 1- Akıncı, saldırgan, düşman üzerine asker yollayan 2- İyi silah kullanan, silahşorSÜLÜN: Uzun kuyruklu, renkli bir kuşSÜNE: Ruh, canSÜNGÜ: (Süngük) 1- Kesici ve delici, uzun bıçak 2- Kemik, kemik parçası, kemikle yapılan mızrak 3-Eskiden, mezar başlarına dikilen sırıkSÜNGÜK: SüngüSÜNGÜŞ: Süngü darbesi, süngü hamlesi, süngüleme, savaşSÜRÇEK: Yemek, oyun ve eğlence için yapılan, gece toplantısıSÜREN: 1- Asker sevk eden, savaşa asker yollayan 2- Haykırış, nara, savaş narasıSÜRER:Asker sevk edenSÜRGİT: 1- Payidar, kalıcı 2- Ulak, postacıSÜRÜN: Süs, makyaj, makyaj malzemesiSÜSÇEN: Kargı ve kılıç saplamada usta olan kişiSÜSMEN: 1- Süslü, süsü ve süslenmeyi seven 2- Tos atan, toslayanSÜSÜN: Süslü, işveli, sempatik, çekiciSÜVERCE: Canan, aşık olunan, maşukaSÜYEK: Kemik, soy, sopSÜYGEN: Sevgili, cananSÜYÜK: Kemik, soy, oymakSÜYÜM: 1- Sevim, sempatik 2- Görüş, kanaatSÜYÜN: Sevim, sempatiSÜYÜNÇ: 1- Sevinç,mutluluk 2- MüjdeSÜYÜNÇÜ: (Süyünç) müjdeSÜYÜRGE: Toy, şölen, ziyafetSÜYÜŞ: Buse, öpücükSÜZEM: Diksiyon, söz söyleme ve konuşma ahengiSÜZGE: Tarak, çok ince dişli saç tarağıSÜZGÜ: 1- Tarak 2- SüzgeçSÜZGÜN: 1- Arınmış, süzülmüş 2- Mest, mahmur, kendinden geçmiş 3- Göz alıcı, alımlıŞAD (Şat):1- Ordu komutanı, general 2- Tigin, prens 3- CesurŞADAPIT: Şad’a bağlı birlik ve beyliklerin genel adıŞAKAR: 1- Şakır, bülbül gibi öter 2- Çakar, cesurŞAKIR: 1- Öter 2- ÇakırŞAKRU: Çağrı, mesaj, davetŞAMAN: Kam, baksıŞANÇI: Saplayıcı, iyi ok ve kargı kullanan, silahşorŞANDA: Alçak ve rutubetli yerŞANYU: (Tanyu) Sonsuzluk, genişlikŞARA: (Çara) Ufuk, ufuk çizgisiŞAŞ: 1- Şiş, sivri uçlu, et pişirme aracı 2- Taş 3- Dış kısım, dışarı dışarıda kalan, taşraŞAŞLIK: Şiş, şiş kebabıŞAYBAL: Şımarık, nazlıŞAYLAN (çaylan): Nazik, kibar, neşeli, güler yüzlüŞAYLIĞ: Şeref, onurŞEYBAN: (Şeban, şıban, çıbın, zıbın) Sinek, haşaratŞIMGA: Acele, aceleciŞORAMUN: (Çoramun, çuramun) Ruhlarla ilgilenen, kötü ruhları kovanŞORLAK: Şorul, şorul akan su, çağlayanŞÖLEN: Yalnızca fakir ve kimsesizlere verilen toy, yemek ziyafeti, Bey yemeğiŞUMGA: Aceleci, tez kanlıŞURLAK: ÇağlayanŞURLAYU: ÇağlayanŞÜYÜN: MüjdeTABAN:1- Tapan, tapınan 2- Temas, dokunma, vurma 3- Dizi, sıra, kafileTABAR: 1- Tapan, tapınan 2- Vuran, döven, dövüşçüTABGAÇ: 1, Dövüşçü, kavgacı 2- Ulu, saygıdeğer, muhterem 3- Tapıcı,tapınıcıTABIN: (Tapın) İbadetTABKI: VicdanTABU: (Tapı, tapu) Kutsanmış, kutlu yapılmış, tapılacak duruma getirilmişTABUK: 1- Tabu 2- İnayet, yardım, hizmetTABUN: Tapın, ibadetTAÇA: Tasarı, kurgu, planTAÇAM: Tasarı, plan, kurgu, senaryoTADIK: Tat, lezzet, damakTAG: (Tak, tağ, dağ)TAGA: 1- Silah 2- Kural, kaide 3- Saygıdeğer, hürmet edilenTAGAY: 1- Saygı duyulan kişi 2- Dayı, ana tarafından gelen akrabaTAGI: 1- Dindar, inançlı 2- Takı, aksesuarTAGUK: TavukTAĞ: DağTAĞAN: Üç ayak, saç ayağıTAĞAŞAR: birlDağ/Aşar mecAzimli, kararlıTAĞLUK: Dağlık, dağlık bölgeTAĞMA: 1- Dağ eteği 2- Elçi, devlet temsilcisi, devlet görevlisiTAĞUDAR: 1- Heybetli, dağ gibi 2- Dağıtıcı, yok edici, yıkıcı, şiddetli 3- Kısmet, nasipTAKAK: Ucu, ateşli okTAKAY: 1- Dayı, ana tarafından akraba 2- DolunayTAKIĞ: Takı, ziynet, aksesuar, mücevherTAKIR: Takı, ziynetTAKIŞ: Takı, süs, aksesuarTAKİ: DindarTAKSUK: Harika, olağanüstü, anormalTALA: 1- İri cüsseli, heybetli 2- Seçkin, güzideTALAKAN: Yağmacı, yağmalayanTALAN: Yağma, yağmalama, üşüşme, saldırıTALAS: 1- At yarışlarındaki, başlangıç ve bitiş çizgisi 2- Fırtına, kum fırtınası 3- Dalga 4- Tartışma, münakaşaTALAY: (Taluy, Tulay, Toluy,Tolu) 1- Okyanus, derya, büyük deniz, büyük göl mecUluluk, büyüklük, sonsuzluk 2- Gelecek, ikbal 3- Seçkin,güzide Şamanist gelenekte Deniz ve göllerin kutsal ruhu.TALAZ: DalgaTALI: Güzide, seçkinTALIKU: Seçkin, güzide, beğenilenTALIMAN: Seçkin, güzideTALKILIÇ: (Dalkılıç) Zırhsız, korumasızTALKAN: Kızartılmış tahılTALPIN: Faal, aktif, çalışkan, himmetliTALŞIK: İtimat, teminat, güvenceTAMAN: Duman, sisTAMAR: 1- Damla, damlayan 2- Demir, demir cevheriTAMGAÇ: Memur, devlet memuru, damgacı, devlet görevlisiTAMIŞ: 1- Demiş, söylemiş, bilgili, deneyimli, sözüne değer verilen, sözüne güvenilen 2-DamlaTAMİR: Temir, demirTAMİZ: DamlaTAMTUK: Büyük ve kuvvetli ateşTAMU: (Tamuğ) Yerin dibi, yer altı, cehennem Şamanist gelenekte, kötü kişi ve ruhların, öldükten sonra gittikleri yerTAN: (Tang) 1- Gün açımı, gün doğumu, şafak 2- İlginç, acayip, şaşkınlık yaratan 3- Tatlı, tat veren,huzur verenTANA: (Dana) dana, iki yaşındaki inek yavrusuTANDU: 1- Tan vakti, tan vaktinde doğmuş 2- Alev, alevli büyük ateşTANG: 1- Mucize, olağanüstülük 2- Tan vakti 3- Giriş, antreTANGAK: Kaygı, endişeTANGSUK: Mucize, şaşırtıcı olay, olağanüstülükTANGUT: (Tankut) Savaşlarda, mızrak ve tuğların yanına ya da ucuna takılan ipek kumaş, flamaTANIK: 1- Tanuk, şahit, gözlemci 2- Tanıdık, dost, yarenTANIL: Ünlü, meşhur, tanınanTANIP: Tanınmış, ünlüTANIR: Ünlü, tanınmışTANIŞ: 1- Tanınan, bilinen, aşina, tanıdık 2- Danışılan, bilgi ve deneyimine başvurulan, danışmanTANIŞIK: Yakından tanınan, tanıdık, bildik, dost, yarenTANIŞMAN: (Danışman) Tanış, danışılan, bilgili kişiTANIT: Tanınacak nitelikte, belirgin, tanınabilenTANJU: (Tanyu) Sonsuz genişlik, ululuk,olağanüstülük, mucize gibi Hun imparatorlarının unvanlarındanTANLA: 1- Şaşılası, ürkütücü, olağanüstü, mucize 2- Suçlayan, yargılayıcı 3- Doğuş, tan vaktiTANLAĞI: MucizeTANMAN: Tan vakti doğanTanrıDAĞ: birlTanrı/Dağ “ Tanrı Dağı” Çok eski dönemlerden beri, kutsanarak, Tanrı tarafından yalnızca Türklere tahsis edildiğine inanılan ve halen kutlu kabul edilen sıradağların genel adıTanrıKUT: birlTanrı/Kut Tanrısal, Tanrıdan gelen, Tanrının Kutunu üzerinde bulunduran, haşmetli, Hun imparatoru Mete Han’ın unvanıTANSIĞ: (Tansık,Tansu) hayret verici, şaşırtıcı, olağanüstüTANSU: 1- Tansık, mucize 2- Yadigar, armağan 3- BirleşikTANTIK: 1- Çok konuşan, konuşkan 2- Tanıdık, hısım, ahbapTANUĞ: Tanı, teşhis, kanıt, tanınan, tanınmaya yol açanTANYU: (Tanju) Ulu, ulaşılmaz, hükümranTAP: Dilek, istek, umut, yardım ve bunları içine alan beklentilerle dolu inançTAPAĞ: 1- Tapma, tapınma, saygı 2- Görev, işTAPAR: Tapan, seven, umanTAPARLU: 1- Mutlu, umutlu 2- Sofu, dindarTAPDUK: 1- Çocuğu uzun süre olmayanların, çocuğu olduğunda verdiği adlardan 2- Saygı ve sevgiye layık, saygıdeğer 3- İbadet, tapınmaTAPI: Tapınma, ibadetTAPIK: Önde, önde olan, önde gelenTAPIN: Tapınma, umma, beklentiTAPINGU: Tapınılacak nitelikte sevilenTAPIR: Buluş, yenilik, icatTAPKI: VicdanTAPKIR: Ayak altında kalıp, katılaşan toprakTAPKUR: Tabur, dizi, topluluk, kafileTAPLAK: Rıza, kabul, teyitTAPUK: Tapu, Tabu 1- Tapınma, dilek, istek 2- Tabu, kör inanç 3- Hizmet, hizmetliTAPUKÇI: (Tapıcı) Saray muhafızı, muhafız askeriTAPUKSAK: Saygılı, hürmetliTAPUN: Kutsama, kutsal bir varlığa yönelme, beklenti, ibadetTAPUNMUŞ: SofuTAR: Dar, darlık, zahmet, sıkıntıTARA: Ağaç dallarını budamak için kullanılan bıçakTARAGAY: Turgay, tarla kuşu, çayır kuşuTARAKA: 1- Tarak, eşme, ayırma aleti 2- Saygı gösterenTARAMAN: Tarayıcı,rençber, çiftçiTARAN: 1- Geniş arazi, ekinlik, ekin yeri 2- Sınır, hudutTARANÇI: 1- Sınır muhafızı 2- Ekinci, rençberTARANG: Mevki sahibi, imtiyazlı, saygıdeğerTARBAN: Gururlu, mağrurTARDU: 1- Öncelikli, imtiyazlı 2- Durdu, duran yaşam Göktürkler dönemi, üst düzey yöneticilere verilen bir unvanTARDUŞ: İmtiyazlıTARGAN: Savaşlarda, düşmanın geçeceği yollara, onların gidişini ağırlaştırmak ve güçleştirmek için bırakılan, kaya ve kütük parçalarıTARGUN: Mahçup, sıkılganTARHAN: (Tarkan) İmtiyaz sahibi soylu kişiBu kişiler, vergi vermez, suçları dokuz kereye kadar bağışlanır, kağan ve hanların huzuruna izinsiz girebilirlerdi.TARHUN: Güzel kokulu bir yayla çiçeğiTARIK: Darı, tahıl, ekinTARIM: 1- Emek, enerji, zahmet, sıkıntı 2- Ziraat, rençberlik 3- Irmakların küçük kollarıTARINÇ: Sınır, hudut, uçTARING: 1- Derin, derinlik 2- ZiraatTARKAN: İmtiyazlı ve soylu kişi (Tarhan)TARKANÇ: 1- Öfke, gücenme, rahatsızlık, kızgınlık 2- Darılma, sıkılmaTARKAT: Bakan, nazır, yönetici, bürokratTARKINÇ: 1- Darılma, darlanma, küsme, küskünlük 2- İsyan, başkaldırmaTARLIG: 1- Güçlük, darlanma, sıkılma 2- Bahşiş, hediyeTARTA: TeraziTARTAGAN: 1- Tartan, terazi 2- Dağınık, derbederTARTIŞ: Armağan, bağışTARUG: 1- Darı, ekin 2- Hediye, bağışTASAR: Plan, tasarı, tasarımTASIM: Gösteriş, afiTAŞ: 1- Dış, dışta olan, görünürde olan 2- Kaya parçası mecSertlik, dayanıklılıkTAŞAN: Taşmış, dışa vurmuş, coşkunTAŞAR: Taşmış, coşkun, ateşliTAŞGAN: Taşan, coşan, ateşliTAŞGARU: Dışarı, dışarıdan, taşraTAŞGIN: Taşmış, dışa vurmuş, coşkulu, ateşli, asabiTAŞKI: Dışarıdan, taşralıTAŞKIN: Coşkun, ateşliTAŞRALU: Dışarıdan, yabancıTAŞRIK: Dışarıda, gurbet, gurbetçi, sefere giden.TAŞUG: Taşınabilir mal, menkul değerTAŞÜREK: birlTaş/Yürek ( Cesur, gözü kara)TAT: 1- Yemek, damak 2- Uzak, uzakta, uzaktan, yabancılaşmış 3- Kılıç pası, paslı kılıçTATAR: 1- Uzakta kalmış, yabancılaşmış 2- Çayırlık, mera 3- Kent dışında yaşayanTATAŞ: (Dadaş) 1- Yakın dost, yaren, arkadaş 2- Uzakta kalmış, aynı uzaklığı paylaşanTATIG: Tatlı, hoşTATIR: Çayırlık, otlak, meraTATLI: Tatlı veren, hoşa giden mecGüler yüzlü, sevimli, cana yakınTATU: 1- Barış, sulh 2-Uzağı gören, uzak görüşlü 3- Bakıcı, eğitici 4- Tatlı, tat veren 5- Yaratılış, fıtratTAV: 1- Hız, devinim, çeviklik, koşu, davranmak, harekete geçmek2- DağTAVAR: Hızlı hareket eden, hızlı davranan.TAVGAÇ: 1- Hızlı koşan, hızlı davranan, atik 2- Çekici, cezbediciTAVIŞGAN: TavşanTAVLI: 1- Hızlı, atik 2- DağlıTAY: 1- Dayak, dayanak, dayanılacak nesne 2- Soy, asalet, soyluluk unvanı 3- Ululuk, büyüklük,çokluk 4- Mevki, yer, bölge 5- Ananın erkek kardeşi, dayı 6- Süt emen at yavrusuTAYAK: Baston, değnek, dayanılacak nesne.TAYANÇ: 1- Dayanç, dayanak 2- Hami, koruyucu, sırdaş, güvenilen kişiTAYANÇI: Danışman, memur. Uygurlar döneminde, küçük dereceli memur unvanlarındanTAYANG: Dayak, dayanak, destek, dayanakTAYANGU: Danışman, aracı, sıra dışıHan ve kağanların danışmanlarına verilen bir unvanTAYCU: 1- Hami, destekçi, koruyucu 2- Soylu, seçkin 3- Tay sahibi,tay eğiticisiTAYEÇE: birlTay/Eçe..Soylu, saygıdeğer hanım(Teyze, sözcüğünün buradan geldiğini söyleyen dilciler var.)TAYGA: 1- Kavak, çam, söğüt karışımı ormanlık bölge 2- yoğurtlu sebze çorbasıTAYGAN: 1- Karışık ağaçlı orman 2- Dayanak, destekTAYGANA: Kaygan, kayıcıTAYGUN: Yavru, çocuk, torunTAYGUR: Kayan, kızakla kayanTAYIK: Kibar ve nazik gençTAYLAN: 1- Beyefendi, centilmen 2- Yakışıklı, heybetli 3- Düzgün ve etkileyici konuşanTAYŞI: 1- Mürşit, yol gösteren 2- Hami, koruyucuTEBER: Balta, baltalı mızrakTECİMEN: İdareli, ekonomistTECİMER: Ekonomist, hesaplıTEDAN: Tutan, zapt eden, zabitTEDİK: (Tetik) 1- Usta, becerikli, bilgili 2- Öğüt, nasihatTEGEN: (Değen) Değerli, karşılığı olanTEGİN: Tigin, prens, şehzade, bey oğluGöktürkler döneminde, vali unvanı olarak da kullanılmıştır.TEGİNEK: Değnek, bastonTEGİR: 1- Değer, kıymet, paha 2- Hücum, taarruz 3- Ulaşım, ulaşmaTEGİŞ: 1- Değişim, değişme 2- Dövüş, temas, çarpışma, hücumTEGRE: Daire, çevre, civar, etrafTEGREK: 1- Değer, kıymet 2- Tekerlek, değirmi, yuvarlakTEĞME: Değme, seçkin, farklıTEKER: 1- Değer, kıymet 2- Çevre, yöre, daire 3- Saldırgan, mütecavizTEKEŞ: Döğüş, değiş, temas, savaş, savaşçıTEKİN: 1- İyi, güzel, biricik, emsalsiz, uğurlu, uygun 2- Rahat, güvenli,güvenilir, 3- Tigin, prens, bey oğlu 4- Tabi, bağlı, kul, köle 5- Boş, ıssız, toplumdan uzak kişi 6- SaldırganTEKİNİK: Güvenilir, iyi, münasip, uygunTEKİR: 1- Değer, kıymet, paha 2- kara benli, kara çizgili 3- Hücum, saldırı, saldırganlıkTELA: 1- Delici, delen 2- Tolu, olgun, bilge 3- Armağan, adak, sunguTELEK: Armağan, sunguTEMİR: DemirTEMİR YALUP: birlDemir/Yalup ...demirci ustası, silah yapımcısıTEMİRÇAL: birlTemir/Çal ( kılıç darbesi, kılıç vuruşu)TEMİREN: Ok başlığı, okun ucundaki sivri ve delici demir parçasıTEMİRHAN: birlTemir/Han Eski dönem, “ Madenlerin kutlu ruhu”TEMİRKIRAN: birlTemir/Kıran mecAcı kuvvet, acı kuvvete sahip kişiTEMİŞ: Demiş, söylemiş, bilgin, deneyimliTEMÜGE: (Temürge) demir, nüvesiTEMÜRKAZUK: birlTemir/Kazık Kutup yıldızıTENBE: At koşumu, koşum takımıTENEKUR: Boraks madeniTENGİZ: DenizTENİK: Azim, kararlılıkTENŞİ: Eşit, adil, adaletliTEOMAN: Sis, duman, tumanTEPE: 1- Uç, sınır, doruk, yükseklik, yüksek yer 2- Yığın, kütle 3- Bir nesnenin sivri ucuTEREÇE: İnce, narin, zarifTEREK: Siper, koruyucuTEREKEME: Siper, siperlik, sütreTERİLGEN: Diri, canlı, hazır, tetik, tetikteTERİLGENBUDUN: birlTerilgen/Budun Devletin çekirdeğini oluşturan boy merkez halk Devletin, temel, ulusal askeri gücüTERİM: 1- Bilim, sanat, bilim ve sanat erbabı 2- Emek, alın teri, zahmet 3- soyluluk, şeref, onur,nurlu 4- toplantı, dernek 5- Han soyundan gelen kızlara verilen bir soyluluk unvanıTERİŞ: Derleme, toparlama, birleştirme, birleştirici, derleyip toparlayıcıTERKEN: 1- Süs oku, süslü ok 2- Savaş arabası 3- Soylu, soyluluk unvanıTERNEK: Dernek, toplantıTESİYEMİ TANYU: (Ululuğun sınırı olmayan, en ulu )TETİK: 1- Uyanık, hazır 2- Becerikli, mahirTEYENG: SincapTEYMUR: DemirTEZ: 1- Hızlı, ivedi, hızlılık 2- Kaçma, ürkme, ürküntü 3- Şiddet, şiddetliTEZME:Çabuk kızan, canı ağzında, kızıp çekip gidenTEZÜREK: birlTez/Yürek Heyecanlı, ateşliTIBIK: Sakin, asudeTILSIM: Büyü, efsun, sihirTIN: (Tin) Ruh, can, nefesTINGI: 1- Tin, can, yaşam 2- Kulağa gelen ses, ses dinleme (Tınlama)TINGLAK: Efendi, söz dinleyenTINGLAR: Dinler, hürmetkarTINGLATUR: Sözü dinlenen, sözü geçerTINGLAYU: Munis, söz dinleyenTINGLIĞ: Canlı, diriTINI: 1- Ruhsal, ruhla ilgili 2- İnanç, iman 3- Tıngırtı, kulağa gelen sesTİGİN: Prens, şehzade, han oğlu, bey oğluTİGREK: Çevre, daireTİKE: Parça, bölüm, lokma, tıkımTİKEN: Dikili, dik, dikmişTİKİM: Parça, lokmaTİLBE: Dilek, dilenen şey, muratTİLBİ: DilekTİLEK: Murat, istek, dilekTİLKİ: Tilki, kürkü için avlanan hayvanTİLMAÇ: Çevirmen, tercümanTİLMEN: (Dilmen) Konuşkan, hatip, çenebazTİLTAY: Etken, amil, nedenTİLUN: Dolun, tolun, dolu, tam, eksiksiz, kusursuzTİMAGUR: Merhametli, vicdanlıTİMUÇİN: (Temuçin, temurçin, timurçine) Çengiz Kaan’ın ilk adıAncak doğrusu, Timurçin’dirDemir ucu, sivri demir anlamındadır.TİMUR: DemirTİMUR KÜRKAN: birlTimur/Kürkan Türk dünyasının en ünlü simalarındanYalnızca Türk tarihi değil, dünya tarihinin de başta gelen liderlerindenÇengiz Kaan’dan sonra, dünyanın ikinci büyük fatihiYaşamı hep çetin mücadelelerle geçmiş, koca bir imparatorluğu adeta yoktan var etmiştirKürkan (Damat) lakabını, evliliğinin ilk yıllarında, kayın eçesi olan Buhara Emir’ in himayesinde oluşu nedeniyle almış, daha sonraları,İranlılar ona “ Timurleng”, Otmanlılar “ Aksak Timur” lakabını takmışlardırBu ulu kişi zamanında,Türk dünyası üçüncü ve son kez olarak, tek devlet çatısı altında toplanmış, “ Birleşik Türk devletleri” ideali, bu ulu kişinin döneminde son kez gerçek olmuştur.TİN: 1- Can, ruh, öz 2- Soluk, nefes, yel 3- Dinmiş, dingin, sakin, bitik 4- Gök, göksel, TanrısalTİRGEÇ: Diri, canlı, dirilik verenTİRİG: Diri, canlı, güçlüTİRİGLİĞ: Dirlik, yaşam, geçimTİRİL: 1- Can, ruh, yaşam 2- Dirilik, canlılık, derlenip toparlanma 3- Derlenme, derlenişTİRİM: Yaşam, geçim, hayat yoluTİRKİŞ: Kervan, kafileTOGA: 1- Doğa, tabiat, hilkat, yaratılış, huy 2- Kalın, katı, yoğun, doymuş 3- Usul, yordam, teamülTOGAY: 1- Toga 2- Dolunay 3- Koruluk, küçük ormanTOGU: 1- Doğu, doğuş 2- Vuruş, darbeTOĞAÇ: (tokaç) Topuz, çamaşır yıkarken kullanılan tahta topuzTOĞAN: 1- Doğan, doğan kuşu 2- Canlı, doğmuş olan, yaşayanTOĞMA: 1- Dokuma, dokumadan yapılan giysi 2- Yerli, yerli halktan olan kişiTOĞMAK: (Tokmak)TOĞMUŞ: Doğmuş, ortaya çıkmış, canlı, yaşayanTOĞRUL: 1- Tuğrul 2- Doğrulmak, ayağa kalkmakTOĞRULÇA: Doğan kuşu, doğan yavrusuTOĞSIK: Doğuş, doğum, ortaya çıkışTOĞUL: 1- Doğulu, doğudan 2- Doğum, doğuş, ortaya çıkışTOĞULGA: Tolga, tulga, savaş başlığı, miğferTOK: 1- İrilik, katılık, dayanıklılık, yoğunluk 2- Vuruş, darbe, dövüş, savaş 3- Yol, yöntem, yordamTOKA: 1- Tok, sert, katı 2- Usul, yol, yordam, teamül 3- Dövüş, vuruş, vuruşma, 4- Huy, hilkat,yaratılışTOKAÇ: (Togaç) Topuz, çamaşır topuzuTOKALIG: Tokluk, katılık, sertlikTOKAY: 1- dolunay 2- Dere kenarlarında yetişen bir çiçek, çalıTOKLU: 1- Yol, yordam, bilen, bilge 2- Bir yaşını geçmiş kuzu 3- İri, dolgun, besiliTOKMAK: Vurma, ezme, dövme aracı Kalın, geniş, ağaçtan yapılmış çekiçTOKOL: Kuma, ikinci hanımTOKTA: 1- Durma, yaşama, direnç, dayanıklılık 2- Tedbir, tedbirlilikTOKTAK: Tedbir, tedbirli, temkinliTOKTAMIŞ: Durucu, kalıcı, dirençli, dayanıklı, uzun ömürlü, dirayetliTOKTAR: Dayanıklı, dirayetli, uzun ömürlüTOKU: 1- Doğu 2- Dövüş, temas, savaşTOKUM: 1- Doğum, doğuş 2- Yaşam, direnç, dayanıklılıkTOKUMAK: TokmakTOKUR: 1- Gözü pek, cesur 2- Dokur, dokumacıTOKURGAK: Dokuma aleti, dokuma tezgahıTOKUŞ: 1- Dövüş, savaş, vuruşma 2- Doğuş, direnç, yaşam, dirayetTOKUZ: 1- Dokuz sayısı (..Türklerin uğurlu ve kutlu saydıkları sayılardan) 2- sıkça ve kalınca dokunmuş bir kumaşTOLAN: Eşsiz, emsalsizTOLAY: Bir tavşan türüTOLDI: Doldu, dolu, doluluk, bütünlük, olgunluk, irilik, bilgelik, erginlikTOLDIKORGAN: Anıt, lahit, abideTOLGA: Miğfer, çelik başlıkTOLGAN: 1- Dolgun, iri, dolu 2- Acı, üzüntü, inlemeTOLKAN: DolgunTOLMIŞ: Dolmuş, dolu, olgun, bilgeTOLU: 1- Dolu, olgun, kamil, yetkin, usta 2- İçki, içki kadehi, içki ile dolu kadeh 3- Seçkin, güzideTOLUHAN: birlTolu/Han Arap işgalleri sırasında, onlara karşı direniş örgütleyen ve çeşitli savaşlara giren bir beyTOLUK: 1- Dolu, olgun, yetkin, bilge 2- Tuluk, tulumTOLUM: 1- Silah, savaş aleti 2- Olgun, dolgunTOLUN: Dolu, tam, bütün, eksiksiz, kusursuz, olgunlaşmışTOMAN: Duman,sisTOMBAY: Manda, camışTOMRİS: (Tomris Hatun) 1-Demir ucu 2- Demir sesi3- Demirin özü, nüvesi.4- Bereket, bolluk,uğur. T..Türk tarihinin ünlü simalarındanSakalar devletinin katun’u (kraliçesi) (İran – Turan savaşları sırasında, zalimliğiyle ünlü, Pers kralı Hüsrev’in, Türk topraklarını işgal etmesine karşın yapılan savaşta büyük kahramanlıklar göstererek, onu yenmiş, başını kesip kan dolu bir fıçıya atarak, “Hayatın boyunca kana doymadın, kan döküp kan içtinBen de sana yakışanı yapıp, seni bundan mahrum etmeyeceğim.” diyen ulu kişi.)TON: Don, giyim, giysi, elbiseTONA: Giyimli, varlıklı, yakışıklıTONAT: Donat, cömert, eli açık, aç doyuran – çıplak giydiren.TONATMIŞ: Giydirmiş, hayır hasenatta bulunmuş, cömert ve eli açık.TONGA: Kaplan, Asya kaplanı.TONGUZ: DomuzTONKA: 1- Tunga , kaplan 2- iri,büyük,gösterişliTONLU: Giyimli,şık,zengin,varlıklıTONSUZ: YoksulTONYUKUK: (Tanyu/Kök,gök) Sonsuzluk ve genişlik,bilgelik ve deneyimlilik.TOP: Yığın, topluluk, bütünlük, erkTOPAÇ: 1- Top gibi, toparlak, dolgun 2-İbrik 3- Sepet, seleTOPAK: Topluca, toplanmış, yığınTOPRAK:0Yer, yurt, araziTOPURGAN: Ayak basıldığında toz çıkaran, yumuşak toprakTOPUZ: Toplanıp, kurutulmuş, katılaşmış, topluca ve katıcaSilah, dövme ve ezme aracıTOR: 1- Mevki, mertebe, şeref, şereflilik 2- Türeme, doğma, soy, gelişme, yayılma 3- Ağ, tuzak 4-Giysi 5- Evlat, çocuk, nesil 6- Zayıflık, incelik, hamlıkTORAMAN: 1- Fahri, onursal, şerefli 2- Kaba, yetişmemiş, acemi 3- İri, dolgun, heybetliToran: Turan, duran, yaşayan, dirençliTORÇUK: KozalakTORKU: İpekli kumaşTORLAK: 1- Eğitilmemiş at 2- Çırak, acemi, hamTORMIŞ: Durmuş, yaşayan, yaşar, yaşamTORMU: Yaşam süresi, yaşamTORU: 1- Duruş, yaşam 2- Bolluk, bereket, fazlalık 3- Doru, doru renkTORUG: Doruk, Doru renkTORUK: 1- Doruk, zirve 2-İnce, zayıf, ham, olmamışTORUM: 1- Aygır, aygır yavrusu 2- Kul, köle, muti, bağlı 3- Deve yavrusuTORUN: 1- Evladın, evladı 2- Sevgili, biricik, çok sevilen 3- Acemi, ham, yetişmek üzere olan 4-Genç boğaTOSUN: 1- Genç boğa, 2- Tos atan, tos vuran, azgın, azmış, saldırganTOY: 1- Şölen, yemekli eğlence, düğün dernek 2- Em, ilaç, doyum, doyumluluk 3- Ordu, ordu birliği 4- Çamur bataklık 5- Doğan türü bir avcı kuş 6- Genç, gençlik, acemilik, çıraklıkTOYAK: 1- Atlara giydirilen savaş zırhı 2- Tırnak, at tırnağıTOYAN: Toy sahibi, toy veren kişiTOYGA: 1- Toy sahibi, toy veren kişi, 2- Toylarda yapılan çorba, ayranlı çorbaTOYGAN: 1- Kurultay üyesi 2- Bir kuş türü 3- Genç, tazeTOYGAR: Tarla kuşu, çayır kuşuTOYGUN: 1- Genç, taze, deneyimsiz 2- DoymuşTOYGUR: Doymuş, gözü tok, olmuş, olgunTOYLAK: 1- Toy yeri, toy yapılan yer 2- Karargah, ordunun toplandığı yer.TOYLUK: Toy yeri, Toy yapılan yerTOYMADUK: 1- Özlenen, özlemi duyulan 2- Hırslı, doyumsuzTOYMAGUR: İştahlı, oburTOYTİMUR: Ermiş, keramet sahibi, Şaman büyüğü, kam, rahipTOZUN: 1- Tosun 2- Düzen, uyumlulukTÖGİ: Cömert , eli açıkTÖGÜN: Çekici, yakışıklıTÖKMEN: Çekici, yakışıklıTÖKÜ: Eli açık, cömert, müsrifTÖKÜŞ: Düğüş, savaş, vuruşmaTÖLEÇ: Ücret, yevmiyeTÖLEGEN: Olgun, kamil, yetişkinTÖLEK: 1-Ücret, yevmiye 2- Sükunet, sakinlikTÖLİS: Bölük, bölünmüşTÖLÜK: Tuluk, tulumTÖR: 1- Türemek, çoğalmak, yaratılış 2- Makam, mevki, onur yeri, şerefli yer 3- Usul, kural, teamülTÖRE: 1- Düzen, gelenek, usul, teamül, geleneksel hukuk 2- Türeyiş,yaşayış, çoğalma, yaratılışTÖRELİ: Töresi olan, töreye bağlı, geleneklerine bağlıTÖREMEN: Görgülü, töreye bağlıTÖREN: 1- Töreye uygun yapılan, töre gereği yapılan, merasim 2- Soylu, necip, seçkinTÖRKİN: Kök, menşe, dip, soyTÖRÜ: 1- Yasa, devlet düzeni 2- Türeyiş, yaratılışTÖRÜCE: Töreye ve yasaya uygunTÖRÜİÇİ: Töreye uygunTÖRÜLÜG: Töreye bağlılık, Töre bilgisi, Töre uygulamasıTÖRÜM: 1- Türeyiş, yaratılış 2- Töreye bağlılıkTÖRÜMÇÜ: Töreye bağlı, soyuna bağlıTÖRÜN: 1- Soylu, soyluluk 2- Tören, merasim, ihtiramTÖRÜTGEN: Yaratıcı, yaratan, halikTÖŞTÜK: Düş, rüyaTÖZ: Kök, dip, temel, cevher, özTÖZLÜK: Öz, esas, asıl, kök, köklü, özlüTÖZÜN: Soylu, temeli sağlam, köklüTUNAY: Evlatlık kız çocuğuTUDUN: (Tutun) 1- Tutunma, bağlılık, sadakat 2- Destek, güvence, tutunulacak nesne Hazar kağanlığı döneminde kullanılan “ vali “ unvanlarındanTUGAN: DoğanTUGANA: Özel ok (İçi oyulmuş, içinde evrak gizlenen ok)TUGAN: 1- Küçük ırmak, çay, akarsu 2- TogayTUĞ: Sancağın tepesine takılan at kuyruğu, kıldan yapılan flama, Uğur ve Kut işareti olarak kullanılır olmasına karşın, bundan daha çok savaş isteği, başkaldırı ve isyan sembolü olarak kullanılmıştır2- Tıkaç,kapak, bent, setTUĞANÇI: Doğancı, doğan terbiyecisi, doğan eğitmeni, doğan yetiştiricisiTUĞCU: 1- Tuğ taşıyan kişi, alemdar 2- İsyancı, isyankarTUĞÇE: Küçük tuğ, tuğcukTUĞLU: Tuğ sahibi, kutlu, uğurluTUĞLUK: Tuğlu, tuğu olan, tuğ taşıyanTUĞMA: 1- Doğmuş, ortaya çıkan, boy gösteren 2- Tuğ kaldıran, isyankarTUĞRUL: 1- Doğan kuşu, bir doğan türü 2- doğru, doğrulmuş, dik- ayakta 3- Türk mitolojisinde, adı geçen, yarı insan, yarı kuş.TUĞSAVUL: birlTu/Savul Eski dönemlerde, ordu içinde tuğ taşıyan ve onu koruyup, önde tutmakla görevi olan kişilere verilen ad.TULA: 1- Tolu, dolu, olgun 2- AynaTULAN: Dolu, olgun, kamilTULAY: 1- Talay, taluy, okyanus, deniz 2- Ayna 3- Dolu, dolgun, olgunTULGA: Tolga, miğferTULGAR: 1- Azim, kararlılık, inanç, güvenç 2- Gösteriş, heybet, heybetlilikTULGAY: Tuga, Tolga, miğferTULİ: 1- Dolu, olgun, kamil 2- AynaTULKİ: TilkiTULTAG: Sakin, kendinden eminTULU: 1- Dolu, ergin, olgun 2- AynaTULUK: 1- Dolu, olgun, bilge 2- yayık, çömlekTULUN: 1- Tolun, dolu 2- Çene kemiğiTUMA: Yeğen, kuzenTUMAÇI: Erkek kuzen, (Amca, hala, dayı, teyze çocuğu)TUMAÇIM: Kız kuzenTUMAĞAN: 1- Nilüfer çiçeği 2- Duman, sisTUMAN: Duman, sisTUMAY: Sessiz, sakin, kendi halindeTUMGAN: Tuman, sisTUMRUL: Dumrul, Demir ucuTUNA: (Tona) Varlıklı, zengin, gösterişli, ihtişamlıTUNÇ: Bronz, Bakır, kalay karışımıTUNG: Nüfus sahibi, kudretli, muktedirTUNGA: 1- Kaplan, Asya kaplanı 2- Kudret, ihtişam, fevkaladelikTUNGUÇ: Çocuk, evlat, evlatlıkTUNGUT: EvlatlıkTUNUÇ: TunçTUR: 1- Durmak, yaşam, canlılık 2- İrade, istek, yargıTURA: 1- Dura, durak, ev, mekan 2- Deriden örülen kamçı 3- Sibirya bölgesinin eski adıTURAK: 1- Durulan yer, yaşanılan yer, mekan 2- Yaşam, ömürTURAL: Durma, yaşama, ömürTURAM: Olgunluk, kemalTURAMUN: 1- Evcil, evcimen 2- Onurlu, onuruna düşkünTURAN: Duran, yaşayan, ömür, ömürlü, yaşama direnci (Çocukları sık ölen ailelerin, uzun ömür ve kalıcılık dileklerini içeren adlardan.TURÇAK: Filiz, fidanTURÇİK: 1- Durucu, kalıcı, uzun ömürlü 2- FidanTURDU: Durdu, sağ, salim, yaşar, yaşayan, kalıcı, ömürlüTURGAK: Bekçi, muhafız, koruyucuTURGAN: Duran, ömürlüTURGAY: 1- Tarla kuşu, serçe 2- Türk/AyTURGUT: (Turagut) 1- Ömürlü, durucu, uzun yaşamlı 2- Belde, mekan mesken, yaşanılan yerTURKAK: Nöbetçi, bekçiTURKU: Ateşli, heyecanlıTURKUAZ:Rengi mavi ile (Türk mavisi) özdeş olmuş bir süs taşıTURMUŞ: Ömür, yaşam, uzun ömürlülük (çocukları sık ölen ailelerin kullandıkları adlardan)TURNA: Leylek türü, iri ve geniş kanatlı bir kuşTURSUN: Dursun, Durdu, duran, durmuş vbyaşam, ömür, uzun ömürTURŞAK : Filiz, sürgünTURU: 1- Duru, saf, arık 2- Duran, yaşayan, ömürlü 3- Durgun,sakinTURUM: 1- Yaşam, ömür 2- Sükunet, durgunlukTURUMTAY: 1- Turum/Tay 2- Doğan türü, avcı bir kuşTURUŞKAN: Dayanıklı, metanetli, dirençli, uzun ömürlüTURUT: 1- Yer, yurt, durulan, yaşanılan yer 2- Ömür, yaşamTUSİT: Göğün ötesi Şamanist gelenekte, ulu ruhların gittiği yerGöğün katlarındanTUSKAN: Akraba, yakın, hısımTUŞGÜL: İşaret, iz, nişanTUT: 1- Yakalayış, kavrayış, saklayış 2- Vuruşma, vuruş, yenme, ezme, koparma 3- Ordu, ordugah 4- Kılıç ve benzeri silahların üzerindeki kir, pasTUTA: Bahşiş, armağanTUTAÇ: Komşu, yakın, dostTUTAÇI: Komşu, yakınTUTAK: 1- Silah kabzası 2- Saldırı, hücum, taarruz 3- EvlatlıkTUTAM: Demet, buket, desteTUTAN: Elinde bulunduran, yönetimi altında bulunduranTUTAR: Tutucu, hükmediciTUTAŞ: 1- Küçük hanım, evin en küçük kızı 2- Bekar, bakire kız 3- KomşuTUTGAK: 1- İnilti, inleyiş, hüzün 2- Geceleri keşfe çıkan savaş birliğiTUTGAN: Tutucu, fanatikTUTGUÇ: kahvaltı, kuşluk vakti yenen yemekTUTGUN: Tutsak, esir, hapis,tutulu, tutulmuş, bağlanmışTUTKU: Kapama, ele geçirme, bağlama, bağlanmaTUTGUK: Esir, hapis, tutsakTUTNAK: Destek, arkaTUTNUK: Tutunulacak nesne, dayak, arka,destekTUTSU: 1- Vasiyet, öğüt, nasihat 2- BağımlılıkTUTSUK: Öğüt, nasihat, vasiyetTUTU: Esir, tutsak, rehine 2- Çekici, cazip, güzel 3- Tutuş, savaş, dövüş 4- Ağırbaşlı,utangaç 5- Yiğit, batur, dövüşçü 6- Bakan, nazır, valiTUTUG: Vali, askeri vali Göktürkler döneminde kullanılan askeri unvanlardanTUTUK: 1- Dövüş, savaş, savaşçı 2- Devlet görevlisi, devlete bağlı 3- Evlatlık 4- Büyü, sihir 5-Tutsak, esir, tutulmuş, rehinTUTUN: Tutunulacak nesne, destek, arka, güvenceTUTUNÇ: 1- Evlat, oğul, uşak 2- Tutunulacak nesne, güvenceTUTUNGU: Öğüt, nasihat, vasiyetTUTURGAN: Öğüt, nasihat, vasiyetTUTURGU: Öğüt, nasihat, akılda tutulanTUTUŞ: 1- Dövüş, savaş 2- Zapt etmek, egemenlik kurmak 3- bağlılık, sadakat 4- Orduyu ve devleti düzene sokmakTUTUŞUK: Demet, çiçek demeti,buket Çengiz Kaan’ın Uygur kökenli danışmanı, oğullarının eğitmen ve atabeyi bu ulu kişi, imparatorluğun resmi dilinin “Türkçe” oluşunda ve Türk kültürünün egemen kılınmasında, önemli etken olmuştur.TUYAK: 1- Dayak, destek, değnek 2- Duyan, işiten, işitici, dikkatli, uyanıkTUYAN: Duyan, işitenTUYGU: Duygu, his duyumuTUYGUN: Doğan türü bir avcı kuşTUYUK: Dayak, destek, arkaTUYUN: Saygın, muteberTUZGU: Yemek, yoldan geçenlere verilen yemekTUZAK: Sevgili,sevgili için söylenen sözTUZAĞI: Sevgili, aşık, maşukaTUZGUN: Armağan, sunu, bahşişTÜBE: 1- Tepe, yüksek yer 2- Siper, sütreTÜBEK: Tübe, tepeTÜGÜN: 1- Düğün, bağlılık 2- bahşiş, hediyeTÜGÜZ: Düz, tam, eksiksiz, mükemmelTÜKEL: 1- Tüy, saç, kıl 2- Dik, dikili Türk mitolojisinde, ağaçtan doğduğuna inanılan kişiTÜKÜN: 1- Düğün, dernek, toplantı 2- Bahşiş, armağanTÜLEK: 1- Zeki, kurnaz, fettan 2- Tüylü, kıllıTÜLGÜ: Alaca, renkli bir karga türüTÜLİN: 1- Ayna 2- Ayın çevresindeki ışık halesiTÜLÜ: 1- Rica, yakarış 2- Düş, rüyaTÜLÜŞ: Ücret, değer, emeğin karşılığı alınan karşılıkTÜMEN: 1- Duman, duman, sis 2- On bin sayısının askeri terminolojideki kullanılışıTÜN: GeceTÜNBAY: birlTün/Bay ( Kazak ve Kırgızlarda, yatak, şilte)TÜNEK: Gece kalınan yerTÜNG: 1- Gece, gece karanlığı 2- Olağanüstülük, fevkaladelikTÜNKÜR: Peri, melekTÜR: Soy, kök, orjin, çeşit, kan, damar, doğuş, yaratılış, oluşTÜRE: 1- Töre 2- Tigin, prens, şehzadeTÜREL: Türeli, töreye bağlı, töresel, hukuk, hukuki, hukuka uygunTÜRELİ: Türe sahibi, töreye bağlı, hukuka bağlıTÜREMEN: Töreye bağlı, töreye göre yaşayanTÜRENER: Töreye bağlı, töre sahibiTÜRETGEN: Yaratıcı, mucit, üretkenTÜRK: Bu kutlu ad, birçok anlamları içinde barındırırTüreyiş, doğuş, güç, erk, soy, döl, çoğalma, düzen vb( Birçok dilbilimci, değişik anlatımlar yapıyormuş gibi görünseler de aslında tek bir şey vardır ortadaO da Töreli, Töreye bağlı, Töreye göre olmuş, Töre ile özdeş, iyilik, güzellik, doğruluk ve düzenlilik içinde yaşayan, bunun için gerektiğinde, mayasından gelen güç ve erkini kullanan kişi ya da kişiler topluluğu, anlamlarını net bir biçimde içinde barındırıyor olması.)TÜRK BİLGE KAĞAN: (Orhun anıtlarında, Bilge kağan kendini böyle tanıtır.)TÜRKÜ: Türk dilinde söylenen, melodiTÜRÜ: Dürülmüş, derli, toplu, düzenliTÜRÜNG: Aktif, faal, çalışkanTÜŞ: Düş, rüyaTÜŞTEMİZ: birlTüş/TemizTÜTSÜ: Güzel kokulu ot yakarak ortaya çıkarılan kokuTÜTSÜK: 1- Tütsü, tüten koku 2- Öfkeli, kinci, öç alıcıTÜTÜK: 1- Güzel ve etkileyici koku, duman, tütme kokusu 2- Düdük, savaşlarda ve savaş talimlerinde komut vermek için kullanılan düdükTÜZ: Düz, düzen, kök, esas, kural, bütünlük, doğruluk, uyum, uyumlulukTÜZE: 1- Düz, doğru, düzen, kural, uyum, ahenk 2- İdare, yönetim 3- Ulus, topluluk, halk 4- Uyum, uyumluluk, barış, uzlaşı 5- KusursuzlukTÜZBAYKÜÇ: birlTüz/Bay/Güç Bütün, hepsi, hepsini içine alanTÜZEN: Düzen, uyum, kurallar bütünüTÜZLİ: Uyumlu, uygun, düzenli, idareciTÜZLÜG: uyum, ahenk, geçimTÜZÜK: (Düzük) 1- Düzen, düzülü, sıralı, düzenleme, düzenlenmiş, düzenli, 2- Özel durumlara göre biçimlenmiş kurallar bütünüTÜZÜL: 1- Düzülü, sıralı, muntazam, disiplinli, hiyerarşik 2- Anlaşmış,anlaşmalıTÜZÜM: Düzgünlük, sıra, dizgiTÜZÜN: 1- Düzen, kural, teamül, gidişat 2- Öz, kök, soy, soylu, seçkin, egemen 3- Uysal, yumuşak huylu ve davranışlıUBUT:Ar, edep, tevazu, alçak gönüllülükUC: Uç, sınırUCAS: İddia, bahisUCUD: Yeryüzü, dünyaUCUN: Uçta, sınırda, kenarda, uçbeyiUÇ: 1- Son, bitim, sınır, kıyı 2- Aşırılık, ekstrem 3- Herhangi bir nesnenin sivri kısmı 4- Ordu kanadı, kol, cenahUÇA: 1- Koruma, himaye, arka 2- Uç, sınır, limit 3- Kendini aşmış, yüksek, uluUÇAR: 1- Haber, havadis 2- Kanıt, delil 3- Göğe yakın, Tanrıya yakın, dindar 4- Uçarı, vurdumduymazUÇBEY: birlUç/Bey Sınır karakollarında görev yapan askeri birlik komutanıUÇGUN: 1- Kam, baksı, kendinden geçmiş, transa girmiş 2- KıvılcımUÇKAN: Uçan, uçucuUÇKARA: birlUç/Kara ..Sırtı renkli, kanatları kara bir kuş türüUÇKUN: Uçuk, kendinden geçmiş, ateşli, heyecanlıUÇMAĞ: (Uçmak) CennetUÇSIZ: Sınırsız, geniş, büyük, alabildiğine..UÇUK: Uçmuş, kendinden geçen, mest olan kam, baksıUÇUMAK: Uçmak, cennetUÇUR: Devir, dönemUÇURAN: KamUÇURUM: Son, uzak, uzak nokta, uçulan, uzaklaşılan, yüksek ve derin dağ yamacı, yarUÇUZ: birlUç/Uz 1- Alçak gönüllü 2- Basit, kolayUD: (Ut) 1- Arka, geri, ardından gitme, takip 2- karşılaşma, çatışma, yenme, utku 3- Uyuma, uykuUDAR: 1- Takipçi, peşini bırakmayan, kovalayan 2- Yener, galip gelirUDU: UykuUDUK: Uyanık, diriUDUM: Art arka, arkası sıraUDUN: 1- Hüner, beceri 2- Sönmüş, sönükUDUZ: 1- Mürşit, yol gösteren, ardından gidilen 2- Yollayan, sevk edenUGAN: Kaadir, yaratan ve hükmeden, Ali, yüksek, kudretli Çok eski dönemlerden beri, Tanrı ve Tanrı sıfatı olarak kullanılan bu sözcük, Türklerin ilk Müslüman oldukları dönemlerde de, bir süre Tanrı adı olarak kullanılmıştır.UGIN: Fikir, düşünceUGIŞ: Zeka, üretkenlikUGUZ: Kutlu, mübarekUĞRAK: 1- başvurulan kişi, bilge ve deneyimli kişi 2- Savaşa giderken, Askerlerin, aile ya da eşyalarını topluca bıraktıkları yer 3- Uğranılan yerUĞRAŞ: 1- Düşünce, tasarı, iş, çaba, meslek 2- Mücadele, savaşım, savaş, Karşılaşma, karşı karşıya gelmeUĞRAŞI: Meslek, iş, çaba, savaşım, geçimUĞRUK: Savaşa giderken, askerlerin eşyalarını bıraktıkları yerUĞRUN: Yan bakış, gizlice bakışUĞUR: 1- Baht, talih, iyilik, güzellik, kut, bolluk, bereket 2- Süre, zamanUĞURAL: Uğurlu, kutlu, bahtı açıkUĞURÇAL: birlUğur/Çal (Sürmek, değdirmek)UĞUŞ: Akraba, hısım, kan bağıyla birbirine bağlı kişilerden her biriUKUŞ: Zeka, akıl, yetenekUL: 1- Temel, esas, kök, oluş, oluşum, doğuş 2- İşaret, nişan, izULA: Temel, esas, esaslıULAÇ: 1- Ulaştıran, bağlayan, bağlayıcı 2- İsabet 3- Tim, takım, müfrezeULAÇLI: Ulaştıran, ulakULAĞ: 1- Soy, nesil 2- Maiyet, bütünlük 3- ulak, haberci 4- Bağ, zincirULAK: 1- Ulaştırıcı, ulaştıran, haberci, bağlantı sahibiULAKÇI: Haberci, ulaştırıcı, bağlayıcı, bağlantıULAM: 1- Eklenmiş, katılmış, tim, müfreze 2- Dizi, dizili, bağlı, dizgi 3- yetenek, yetenekli 4- Ululama, selamlama, temennaULAN: 1- Bağlayan, bağlayıcı, birleştirici, etkileyici 2- Ulu, ululanmış, saygıdeğer, söz dinleten 3- Taze, tazelik, gençlik, genç, cıvanULANBATUR: birlUlan/Batur Ünlü ve ulu kahramanULANDI: Ululandı, kutsandı, kutluULANMIŞ: Ulu, kutsal, mübarek, saygıdeğerULAR: 1- Bağlayan, birleştiren, birleştirici 2- Erkek keklikULAŞ: 1- Ululuk, ululaşma, yücelik 2- Oluş, temel, kök, soy, soyluluk 3- yetişme, kavuşma Ulaşılacak olan, bağlanılacak olan, ülkü, ideal 4- uluyuş, kurt gibi uluma 5- Savaş uranı, savaş narası 6- Kent, kent arazisi 7- İsabetULAŞLU: 1- Amaçlı, idealist, ne istediğini bilen 2- Ulaşıcı, bağlayıcı, birleştirici 3- Kentli, zengin, varlıklıULAT: Bağlayıcı, birleştiriciULCA: 1- Ezeli, eskiden beri var olan 2- Pay, ganimet, savaş ganimetiULCAŞ: 1- Tazim, ululama, büyükleme 2- Bölüşüm, paylaşım, ganimetULDIZ: YıldızULIÇ: Yavru, yaren, sevilen ve korunanULIÇIM: Yavru, yavrucakULIG: Uluma, yakınma, sızlanmaULIŞ: Uluyuş, kurt gibi ulayışULU: (Ulug, Uluğ) Yüce, yüksek, mübarekULUCA: 1- Ululuğa yakın, saygıdeğer, hürmetli 2- Üst düzey yönetici, erk sahibiULUÇ: 1- Temel, esas, oluş, ulaş 2- Bağ, bağlantı, ilişki 3- Uluyuş, ulumaULUĞAYGUÇİ: birlUlu/Ayguçi Göktürkler ve özellikle Uygurlar döneminde başbakan ( sadrazam, baş vezir) unvanı olarak kullanılmıştır.ULUĞNOYAN: birlUlu/Noyan Çengiz Kagan döneminde “Başkomutanlık” sıfatı olarak kullanılan bir unvanULUKOYUN: birlUlu/Koyun Yakut destanlarında adı geçen “Ateşteki kutlu ruh”ULULA: Yücelt, yükselt, mübarek kılULUM: Debdebe, şaşa, gösterişULUN: (Ulan, İlun) Ulu, ululanmışULUNYEGE: birlUlun/Yeke Sözü dinlenen, saygı duyulan, bilgi ve deneyimine başvurulan hanımULURAK: Ulu, kebir, en büyükULUS: 1- Ul (Temel, kök, esas) dan...Ul/Uz 2- Ülüş, bölüm, kesim, topluluk...dan boy, halk, millet,budun (Uygurlarda)ULUŞ: Pay, bölümULUTOYUN: birlUlu/Toyun Yakut destanlarında, kişiler arasındaki ilişkilere yöne veren kutsal ruh.UMAK: Irk, soy, kemikUMAN: Umutlu, bekleyenUMANÇ: 1- Umutluluk 2- İntizarUMAR: UmutluUMAY: Koruyucu, şefkatli, iyiliksever Eski dönem, kutsal kadın ruhlardan ( Halen, Altay ve tüm Kuzey Türkleri arasında çocukları sevip, koruduğuna inanılır)UMDI: Arzu, beklentiUMDU: Ümit, ümitliUMUCA: Umutlu bekleyişUMUÇ: Rica, yakarış, beklentiUMUG: 1- Ümit, destek, dayanak 2- Sığınma, ilticaUMUNÇ: Rica, beklentiUMUR: Umar, ümitliUMUŞ: BeklentiUMUT: Umuş, ümit, beklentiUNAT: Doğru, yerinde, uygun, olgun, yeterliUNGAN: (Ungan) 1- Bağlı, bağımlı 2- Bahtiyar, doğru yolda olanUR: 1- Uğur, baht, mutluluk 2- Vur, vurmak, darbeURAGUT: Dişi, üretken, tohum, tohumlukURAK: Orak, doğrayıcı, biçiciURAN: 1- Savaş narası, nara 2- Vuran, vurma eyleminde bulunan, döven 3- parolaURAS: 1-Kut, baht, mutluluk 2- Ateş bakışlıURAZ: Uras, kut, bahtURAZLI: Mutlu, bahtiyarURKU: Uğur, baht, talihURPAK: (Urpağ) 1- Evlat, uşak 2- Kibar, nazikURUK: 1- Boy, ok, ulus 2- Vuruk, vurgunURUL: 1- Tür, cins 2- ÖrsURULU: Cins, soyluURUM: 1- Şeref, onur, haysiyet 2- Meleke, beceri, yatkınlıkURUMDAY: Panzehir ve tedavi için kullanılan bir taşURUN: 1- Orun, şeref, itibar 2- Miktar, adetURUNÇA: 1- Şerefli, onurlu 2- Emanet, rehinURUNGU: 1- Şeref, onur, haysiyet, onurlu davranış 2- Eğitim ve talim kılıcıURUS: 1- Orus, uras, uraz) 2- Uruş, kırış, savaşURUŞ: Vuruş, döğüş, kırış, savaşURUŞKAN: Savaşçı, cengaverURUT: 1- Aşama, merhale 2- Amaç, maksat, hedefURUZ: 1- Uraz, uras 2-Vuruş, dövüşUS: Öz, töz, yeti, anlayış gücü, akıl, zeka, uzlukUSAN: Uslu, akıllı, usta, uzmanUSBOL: birlUs/Bol ..Dahi, üstün zekalıUSLU: Akıllı, uzman, üstadUSLUM: Becerikli, mahirUSLUY: Deneyimli, tecrübeliUSUK: Uslu, akıllı, zekiUSUN: 1- Uzun, uzman, derin, engin, deneyimli 2- Gerçek, sahihUŞAK: Çocuk, genç, taze, ufaklıkUTA: 1- Tedavi, onarım, tamir, iyileştirme 2- Zafer, galibiyetUTACI: Doktor, eczacı, iyileştiriciUTAMAN: 1- Utkan, galip, muzaffer 2- Eczacı, doktor 3- Edepli, mahçup, sıkılganUTAN: 1- Galip, muzaffer 2- Utanma, ar, mahçubiyetUTANGAN: Utangaç, mahçup, kendi kendini sıkanUTAR: 1- Yener, utkan, galip 2- İyileştirici 3- Kovalayan, takip edenUTAŞ:1- Yardım, imdat 2- Galibiyet, zafer, utku 3- Takip, kovalamacaUTGUÇU: Galip, muzafferUTKU: Zafer, galibiyet, yenme, üstün gelme, güçlüklerden sonra ulaşılan mutlu sonUTLU: 1- Galip, muzaffer 2- Sıkılgan, mahçupUTUGLU: Galip, muzafferUTUŞ: Yenme, galibiyet, zaferUVUT: Utanma duygusu, edep, arUYAN: 1- Dikkat, itina, dikkatlilik, tedbir 2- İman, inançUYANIK: Dikkatli, tedbirliUYAR: Uyumlu, uygunUYAV: Uyanık, fatin, ferasetliUYDAÇI: Mürşid, yol gösteren, öğretmenUYGAN: 1- Uyumlu, geçimli, uysal 2- Bağlı, tabi, mutiUYGAR: (Uygur) çağdaş, uyumlu, uygun, uyarlı, medeniUYGU: Ahenk, uyumUYGUL: UyumluUYGUN: 1- Yakışıklı, güzel, elverişli 2- Geçimli, dirlikçi, imtizaçlıUYGUR: (uygar) Türk boyları içinde, bu günkü anlamda bir kentleşmeye ilk başlayan Türk boyuKağıdı, akapunkturu, matbaayı, tekstil sanayiini ve daha birçok buluşu gerçekleştiren Türk boyuUYGUT: Uyumlu, ahenkli, uygarUYGUTALP: birlUygut/AlpUYLAŞ: 1- Uyum, geçim, dirlik, düzen 2- Fikir, düşünce, tefekkürUYLAŞI: Uyum, geçim, barışUYSAL: uyumlu, efendi,yumuşak başlı, halim, selimUYTUN: Kutlu, mübarekUYUM: Uygunluk, denklik, ahenk, armoniUZ: Us, öz, erk, yetme, beceri, başarı, açılma, uzama, genişleme, açılım, yayılımUZA: 1- uzay, genişlik, uzunluk, yaygınlık 2- Eski, eskiye dayalı, kadim, mazi 3- Geçiş, geçitUZAK:1- Uzman, usta, sanatkar 2- Güçlü, egemen, başarılıUZAM: Uzmanlaşmış, ustalaşmış, ustaUZAN: Uzman, usta, akıllı, bilgili, sanatçı, pirUZAY: Feza, gök boşluğu, uzamış, genişlemiş, genişUZDU: Ezeli, çok eski, kadimUZEL: birlUz/El Usta, maharetli, becerikli, sanat erbabıUZELLİ: Usta, maharetli, elinden iş gelenUZLUK: İhtisas, uzmanlıkUZMA: Kalifiye, uzman, pirUZMAN: Usta, pir, otoriteUZUG: Uyanık, dikkatli, müteyakkızUZUN: (Usun) 1- Uzman, pir, becerikli, iş bitirici 2- yaygın, geniş 3- kalıcı, daimiÜÇ:Üç sayısı(Türklerin, dokuz, kırk gibi, uğurlu saydığı sayılardan)ÜGE: (Üyge) Ünlü, meşhurÜGİT: Öğüt, nasihat, propaganda, ajitasyonÜĞDÜL: Bahşiş, ihsanÜKELGE: Armağan, bahşişÜLEGÜ: Bölüm, kısım, payÜLEŞÜR: Bölüşüm, paylaşım, paylaşımcıÜLGEN: 1- Ulu, kebir 2- İri, büyük, heybetli, geniş Eski dönem kutlu ruhlarından ( Türk mitolojisinde İyiliğin kutlu ruhu)ÜLGİ: Örnek, numuneÜLGÜDÜR: Örnek, numuneÜLGÜT: Örnek, numuneÜLKE: Bölüm, parça, toprak, diyar, memleket, vatan, yurtÜLKEM: Ülke, memleket sevgisiÜLKEN: (Ülgen)ÜLKER: 1- yıldızlar topluluğu, yıldız kümesi 2- Yedi kardeşler de denen bir yıldız grubu 3- Kadife,peşkir,gibi dokumaların üzerindeki, ince tüy, havÜLKER ÇERİĞ: Savaş hilesi, savaş taktiğiÜLKÜ: 1- İdeal, hedef, olacağına inanılan..”Olan, değil, olması gereken..” 2- Prensip, adet, düstur 10- Üleşme, bölüşme, pay, pay ortaklığıÜLKÜCÜ: Ülkü sahibi, olması gerekeni düşünenÜLKÜDAŞ: Aynı ülküyü benimseyen ve aynı ülküyü paylaşan kimseÜLKÜM: Ülkü sevgisiÜLÜGLÜ: Talihli, kısmetli,bahtı açıkÜLÜK: (ülüg) Kısmet, nasip, payÜLÜKBULMUŞ: birlÜlük/Bulmuş Uygur kağanlarının unvanlarındanÜLÜŞ: 1- Bölüş, bölüm, bölünen, pay 2- Konuk payı, komşu payı, ailenin ihtiyaçları dışında, konu-komşu için ayrılan ve saklanan payÜMİT: Umut ÜN: 1- Ses, seda 2- Şöhret, namÜNAL: 1- Ün/Al 2- İnal (Han soyundan gelen, soylu ve imtiyazlı bey)ÜNALDI: birlÜn/Aldı Ünlü, meşhurÜNDEV: Namlı, meşhurÜNLÜ: 1- Meşhur, namlı, tanınmış 2- Gür sesli, sesini duyuranÜREGEN: Bereketli, münbitÜREGİR: Bolluk, bereket, üretkenlikÜREK: Yürek, kalpÜREKLÜ: Cesur, yiğitÜRENTUYUN: birlÜren/Tuyun Eski dönem, Yakut kutlu ruh adlarındanÜRGAN: Kıvılcım, şerareÜRGÜÇ: Körük, demirci körüğüÜRK: Dehşet, korku, çekinceÜRKMEZ: Cesur, korkusuzÜRKÜT: Ürkütücü, dehşet vericiÜRÜK: Süregen, daimiÜRÜN: Döl, verim, ekin, üremiş, üretilmiş olanÜRÜNDÜK: Verimli, seçkin, güzideÜRÜNDÜL: Seçkin, güzideÜRÜNG: 1- Maneviyat, manevi güç, 2- Temiz, pakÜSTE: Galip, faikÜSTEK: Üstün, galip, faikÜSTÜN: Üstte olan, galip, faik, muzafferÜSTÜNGÜ: Üstün gelme, üste çıkma, mertebe atlama, dereceÜTGÜR: Hızlı, seri, çabukÜYEN: 1- İlkeli, özüne bağlı 2- İyilik sever, temiz yürekliÜYGE: İyi, yararlı, zararsızÜYGEN: İyilik dolu, temiz kalpliÜYGENARIK: birlÜygen/Arık Altay, Tuva, Sogay destanlarında adı geçen bir kutsal kadın ruh.ÜZBE: Üzgün, kızgın, dargın, darlanmış, mahzun, sıkıntılıÜZLÜNÇÜĞ: Olağanüstü, fevkaladeÜZÜT: Can, ruh, öz, tinYABA:Yapa, yapu) 1- Yapı, oluşum 2- Alet, edevatYABAGU: Yabgu, genel valiYABALAK: (Yablak) Dayanıklı, metin, mütehammilYABAN: 1- Yabancı, yabani, vahşi 2- Yapan, yapıcıYABAY: Yapay, yapan, yapıcı, yapılmışYABGU: 1- Üst düzey yönetici, genel vali 2- Merkeze bağlı, özerk, bölge yöneticisi Göktürkler döneminde kullanılan unvanlardanYABIR: 1- Yapıcı, pozitif kişilikli, aktif, çalışkan 2- Güreşçi, dövüşçüYABIT: Yapı, yapıt, eser, mamulatYAD: Yabancı, el, değişik, farklıYADA: 1- Yabancı, yabancılık 2- Büyü, sihir, büyü yapmada kullanılan bir taşYADAÇI: 1-Yaya, piyade 2-yada taşını kullananYADEL: birlYad/Er Gurbet, yabancı memleketYADU: Yadçı, yad ediciYAGLA: Talan, yağmaYAĞADUR: Yağış, yağmur, bolluk, bereketYAĞAN: (Yagan, yakan) 1- Ucu ateşli ok 2- Yağmur 3- Gökten inen nur 4- Yakın, yar, cananYAĞDIKAR: birlYağdı/Kar (kar yağarken doğan)YAĞDIBASAN: birlYağdı/Basan Düşmana baskın yapan, düşmanı yok edenYAĞISAVAN: birlYağı/Savan Düşmanı püskürten, düşmanı kovan, kovalayanYAĞISIYAN: birlYağı/Sıyan (defeden,kovan)YAĞIŞ: (Yakız- Yavuz) Kara, yanarak kararmış, karaya çalan mecCesur, gözü pek, şiddetli, yaman,yiğitYAĞMA: Ganimet, ganimet paylaşımı, bollukYAĞMUR: Yağmur yağışıYAĞMURCA: 1- Sessiz ve kısa süren yağmur 2- Bir geyik türüYAĞRIK: Yakarış, dilek, niyazYAĞRIKÇI: 1- Yakarıcı, duacı 2- Faydalı, yararlı, işe yarayanYAĞUK: (Yavuk) Sevilen, yakınlık duyulan, gönül yakınlığıYAKA: 1- Sınır, sınır bölgesi 2- Kıyı, sahilYAKACIK: Dağ eteğiYAKAK: Ucu ateşli okYAKAN: 1- Yakıcı, yok edici 2- yağanYAKARCA: Yakan, sıcaklığı artıranYAKARI: Dua, temenni, yakarış, dilekYAKI: 1- İlaç, em 2- Yakıcı, yakanYAKIT: Yakılan, enerji, ısı kaynağıYAKŞI: Yakışıklı, güzel, çekici, yakıcı, uygun, yakışan, doğru, iyiYAKŞILIK: İyilik, güzellik, uygunlukYAKTU: Işık, meşale, aydınlıkYAKURA: Yakın, yakınlık duygusuYAKUŞUK: Yakışıklı, güzel, uygun, uyumluYAKUT: Yakıt, enerji, yakılanYAKUZ: (Yağız)YALABIR: Parlak, parıldayanYALABUK: Parlak, parlayan, ışık saçanYALAP: Parlak, ışıltı, ışık saçan Eski dönem, Tanrı ad ve sıfatlarındanYALAV: Alev, yalazYALAVAÇ: (Yalvaç)YALAZ: 1- Yalın, çıplak, aleni 2- Yalın, parlak, ışıklı, alevYALÇIN: Dik, sarp, yukarıda, ulaşılmazYALDIR: 1- Parlak, parlayan 2- Yıldır, yıldıran,caydırıcı, ürkütücüYALDIRAN: 1- Yıldırıcı, caydırıcı, ürkütücü 2- Parlak, parlaklık verenYALDIRIM: YıldırımYALDIZ: Yıldız, ışık saçan parlaklık, parlayan, ışıyanYALDRUK: (Yaldırık) Parlak, parlatılmışYALGIN: Serap, yanıltıcı, görüntüYALIM: 1- Ateş, kıvılcım 2- Kılıcın keskin tarafı, ince ağzı 3- Yüksek kayalıkYALIN: 1- Alev, parlaklık 2- Çıplak, net, açıkta olan, açık 3- Kınsız, kılıfsız kılıç 4- Tek başına, yalnız, korumasızYALINCA: Yalnız, tek başınaYALINÇAK: Fakir, çıplak, garip, korumasız, sahipsizYALMA: Yağmurluk, pelerinYALMAN: 1- Kılıcın keskin ağzı, kılıcın uç kısmı 2- Eğimli, dik tepeYALTUK: Yalınlık, yalın olma haliYALUNMUŞ: Yalın, çıplak, saf, arınmışYALUY: Büyü, tılsım, sihirYALVAÇ: Elçi, resul, nebi, peygamberYAM: 1- Ulak atı 2- At gibi, ata benzeyen 3- Çöl, kıymıkYAMAÇ: 1- Bayır, dik yokuş, dağ ya da tepenin herhangi bir yanı 2- karşı, karşısı, öteki tarafYAMAN: 1- Müthiş, dehşetli, etki ve beceri bakımından olağanüstü 2- kötü, fena, üzücüYAMÇI: 1- Ulak, postacı 2- Ulak atı, postacı atı 3- Yağmurluk 4- Kalın, kolsuz yelek, kuzu derisiyle kaplı giysiYAMI: 1- Ulak atı 2- Çöp, kıymık 3- İtibar, nüfuzYAMTAR: 1- Yaman, güçlü, kuvvetli 2- Yağmurluk 3- Obur, iştahlıYAMUN: Denetleyici, murakıp, müfettişYANAÇI: (Yanaç) Canip, candanYANAĞ: (Yanak) Yanak, kısım, yanYANAR: 1- Işıltı, ışık 2- Ateşli, sıcak kanlı, heyecanlıYANAŞIK: 1- Ev kızı 2- Evlatlık alınmış, kız çocuğuYANBaş: Sadık, bağlı, yakın, yanında,yanı başında, vefakarYANÇ: (Yanıç) Hilal, yarım ay biçimindeYANÇI: At zırhıYANÇUK: (Yancık) At zırhı, at örtüsüYANDAŞ: Yanında duran, destekleyen, taraftarYANDIK: Heybetli, gösterişli, azametliYANDU: İnançlı, inanmış, imanlıYANGAK: 1- Yanak 2- yanık, sevdalıYANGAL: Isı, hararet, ateş, ateşlilikYANGIR: Hazin söz, dokunaklı söz, hazin konuşmaYANI: Cilve, işve, can yakıcılıkYANIK: Sevdalı, aşık, istekliYANIT: 1- Ödül, mükafat 2- KarışıkYANK: (Yang) Metod, tarz, usulYANKU: (Yankı) Aksi seda, ekoYANKUÇİ: Mübaşir, mahkeme memuruYANTIR: Şehla, şehla gözlüYANTUK: Gösterişli, azametliYANTUT: Bedel, tazminatYANUÇ: İnce, zayıf, narinYANUK: 1- Esmer tenli, kara 2- Tutkun, aşık, sevdalıYANULMAS: Yanılmaz, deneyimli ve bilgili otoriteYANUT: 1- Yanıt, karşılık 2- Ödül, mükafatYAPA: 1- Yaba, yapma, çaba, enerji 2- Bütün, hep, bütünlük 3- VefaYAPAGI: YapağıYAPAN: 1- Yapıcı 2- Yaban, vahşiYAPAR: Yapıcı, üretken, olumluYAPARLI: Olumlu, yapıcıYAPI: Mamul, yapılmışYAPINÇ: (Yapınçak) Yapılmış, mamul, üretilmişYAPRAK: (Yapurgak) Ağaç ve çiçek yaprağıYAPSIK: Memnuniyet, neşe, meftunlukYAPŞIN: Yapıcı, olumlu, becerikliYAPURGAK: (Yaprak)YAR: (Yarı) 1- Uçurum, dik bayır 2- Tanzim, tertip, organizasyonYARAGU: Yarar, fayda, faydalı, yararlıYARAĞ: (Yara, yarag) 1- yarar, fayda, faydalı, yararlı 2- Silah, zırh, kalkanYARAŞUK: Uyumlu, ahenkli, barışseverYARAŞUR: Uygun, münasip, layıkYARATGAN: Yaratan, yaratıcıYARATU: Yaratma, tertipleme, düzenlemeYARATUN: Yaratıcı, tertipli, düzenli, örgütlüYARATUR: Yaptırır, yaptırımcı, buyurucu, örgütleyiciYARAY: Usta, ehil, beceri sahibiYARAYLI: uygun, münasip, yararlıYARÇI: Ortak, şerik, hissedarYARDAK: Yardımcı, asistan, muavin, refikYARGAN: 1- yararlı, faydalı, güvenilir, yakın 2- Koruyucu, muhafazakar 3- Mahkeme, yüksek mahkemeYARGI: Hukuk, hüküm, mahkeme, adaletYARGICI: (yarguçu, yagıçı, yargıç) Yargıç hakim, yargı merciiYARGIÇ: Yargıcı, hakimYARGIÇU: YargıçYARGIN: (yarkın) 1- Gün ışığı 2- Şimşek, çakın 3- Canan, arkadaş, dost 4- Güler yüzlüYARGUÇİ: yargıcı, yargıç, hakimYARIM: 1- Yapıcı, yaparlı 2- yarış, müsabaka 3- Bölüm, bölünmüşYARIP: Yarı, yarım, bölük, bölünmüşYARIŞ: 1- Bölüş, bölüm 2- Müsabaka, karşılıklı, ileriye atılmaYARIZ: Yarıcı, seri, çabuk, hızlıYARLIG: 1- Bağışlama, acıma 2- Ferman, buyrukYARLIGAÇ: İnayet, yardım, bağış, merhametYARLIGAMAS: Acımasız, acımaz, bağışlamazYARLIGAMIŞ: Bağışlayıcı, merhametli, rahmanYARLIGAN: Rahman, bağışlayıcıYARLIGAR: BağışlayıcıYARLIGASUN: Bağışlayıcı, rahmanYARLIK: 1- Esirgeme, bağışlama 2- Buyruk, fermanYARLUĞ: İrade, istem, buyrukYARLUK: Muhtaç, yoksulYARLUKA: Bağış, lütuf, korumaYARMAKAN: (Yarmayan) Armağan, hediyeYARP: (yarıp) Durgun, sabitYARPAN: (Yarban, yarıban) Sabit, sakin, kendi halindeYARŞI: Hissedar, ortakYARTIM: 1- Kısım, bölük, fırka 2- yardım, inayet, destekYARUK: 1- Işık, ziya, nur 2- Zırh, koruyucuYASA: (Yasağ, yasak) Yasa, kanun, nizam, kural, kaide, yasakYASAÇU: (Yasacı) 1- Parlamenter, Yasa yapan, yasa koyucu 2- Yasaya bağlı, yasalYASAĞ: yasak, yasaYASAL: 1- Disiplin, sıra, saf, ordunun yürüyüş düzeni 2- Yasalara uygun, nizamiYASAN: 1- Tertip, düzen, tasarı, plan 2- İşaret, alamet, kararYASAR: (Yasur) yasaya uyan, yasayı uygulayanYASATAN: Yasalara saygılıYASATUR: birlYasa/Tur Yasaya bağlı, yasayı uygulayanYASAVUL: Yasayı korumak ve uygulamakla görevli memurZabıta, polisYASGUÇ: Nikap, gizlilikYASUN: (Yisun, İsun) Doğa, tabiatYASUT: (yasıt) Onur, şeref, haysiyetYASVUL: (Yasavul) 1- Polis, bekçi 2- MübaşirYAŞ: Yaşam, ömür, dirilik, aydınlık, tazelik, ışımak, gelişim, yeşil, yeşillik, gençlikYAŞAGU: Ömür, yaşam, canlılıkYAŞAM: Hayat, ömür, dirlikYAŞAR: Ömür, yaşam, hayatta kalış.YAŞIL: 1- Yeşil renk mec.Tazelik, gençlik, zindelik 2- Yeşillik, çimenlikYAŞIN: 1- Gizlilik, gizem 2- Şimşek, çakınYAŞIT: 1- Genç, körpe, taze 2- Eş, denk, eşitYAŞLAK: Giz, sır, esrar, gizli kalması gerekenYAŞRU: Giz, gizlilik, gizemYAŞUK: 1- Işık, ışın, şua 2- Aşkın, aşık, aşmışYAŞURGAN: Ketum, sıkı ağızlı, sır vermezYATAĞAN: (yatağan, yatakan) 1- Kama türünde, iki tarafı da kesen bir bıçak 2- Tembel, miskin 3-Borcunu ödemeyen, üstüne yatan (Uygurlarda)YATI: Yatık, meleke, beceri, el yatkınlığıYATKIN: Yatık, yatan, uygun, uygunlukYATMAN: Muti, efendi, uyumlu, itaatkarYATUK: 1- Yatkın, becerili, meleke sahibi 2- Tembel, ağır kanlıYAVÇIN: (Yatçın) Konuk, yatıya gelen konukYAVGA: Soy, sop, nesilYAVNIK: Sevinç, neşeYAVRİ: Zayıf, güçten düşmüşYAVRU: Zayıf, bakıma muhtaç, ilgi ve bakım bekleyenYAVUK: Yakın, yakında duran, yakınlık duyulan, sevgiliYAVUZ: (Yağız) KaraMecSert, şiddetli, dehşetli, gözü kara, yamanYAY: 1- Yaz mevsimi 2- Silah, ok atmaya yarayan, gergin ip, gerginlikYAYAK: yaya, piyadeYAYGARU: Bahar, ilkbahar, yaza doğru giden zamanYAYGIN: Yayık, yayılmışYAYGIR: (Yaykır) Uzay, sema, yıldızlar alemiYAYIK: 1- Yaygın, geniş, genişlemiş 2- Tufan, deprem 3- Altay destanlarında adı geçen, kutlu ruh.BEYRU (Bayrı) :Bayülken’in oğullarındanYAYIN: Serap, feyezanYAYKIRU: Sema, feza, uzayYAYLA: Yaz yeri, yazlıkBahar, yaz aylarını geçirmek için çıkılan, yüksek dağlık bölgeYAYLAERİ: birlYayla/Eri Yaylada yada yaylaya çıkarken doğan çocuklar için kullanılan adlardanYAYLAK: Yayla, yazlık, sayfiyeYAYLIM: Yayılım, yayılma yeri, otlak, meraYAYMUT: birlYay/Mut Yaz sevinciYAYUÇI: Yayıcı, dağıtıcı, haber yollayanYAYUK: 1- Yayvan, yayık, uçsuz bucaksız, geniş 2- Deprem, yer sarsıntısıYAZAL: Takı, süs, ziynet, mücevherYAZDIÇ: Anıt, kitabeYAZGAN: Yazan, yazıcı, yazgıyı tayin eden Eski dönem Tanrı ad ve sıfatlarındanYAZGI: 1- Yazı, kader, mukadderat, alın yazısı 2- Tanrısal, ilahiYAZGULU: Talihli, bahtı açıkYAZIÇU: Yazıcı, katipYAZIM: Yazgı, mukadderatYAZIN: 1- Yaz vakti, bahar vakti 2- Kader, alın yazısıYAZINÇ: Kader, alın yazısı, yazgıYAZIR: 1- Çok ülkeler gezmiş, görmüş 2- Çok ülke fethetmiş, fatih 3- yazar, yazıcı, katipYALIKSUZ: GünahsızYEDEN: 1- Yedeği olan, yedeğine alan, tedbirli 2- Yetkin, yeterli, ustaYEĞ: (Yek, yeke) 1- Yüksek, ala, eftal, iyi, daha iyi 2- Soylu, asil, seçkin, güzide, mümtazYEĞEN: 1- Yeğ, üstün tutulan, yeğin, yeğlenmiş 2- Kardeş çocuğu (Babası ya da anası ölmüş, ya da uzakta olup da yakın akrabaları tarafından yetiştirilen çocuklar için kullanılan adlardan) 3- Güveyi, damatYEĞİN: 1- Üstün, faik 2- Bereketli 3- Çok güçlü, hızlı, şiddetliYEĞİNEK: 1- Yığınak, küme 2- Üstün, faik, daha iyiceYEĞNİ: 1- hafif 2- Alçak gönüllü, mütevazıYEĞREK: (Yekrek) Etfal, evla, iyi, üstünYEKREK: Evla, iyi, üstün, daha iyiYEKSEK: Tedbirli, ihtiyatkarYEKÜL: (Yeğül) Yeğni, faik, üstün, muzafferYEL: Rüzgar, esiYELÇİ: Yel gibi, hızlıYELEÇ: Havadar, yel alanYELEGEN: Hızlı, süratli, yel gibiYELEĞİN: Yel alan yer, rüzgarlı yerYELEK: 1- yel gibi, hızlı 2- Okun arkasına takılan tüy, denge tüyü 3- Kolsuz ve yakasız üst giyeceğiYELEKİN: (Yeleğin) Rüzgarlı, yel esen yer, yel alan yerYELEN: 1- Arzu, istek, dilek 2- FırtınaYELES: Yel esintisi, havadar, rüzgarlıYELESER: birlYel/Eser Esintili, havadar, yel esen..YELESEY: birlYel/Esey Yel esintisiYELİM: Hareket, eylem, devinimYELİN: 1- Yel uğrağı, yel alan yer 2- Yel değişi, yel temasıYELİS: Havalı, havadar, rüzgarlıYELİZ: birlYel/İz Havadar, rüzgarlı, havalıYELKİM: Havadar, havası güzel yerYELKİN: 1- Konuk 2- Hızlı, yol gibiYELME: Öncü, yol gösteren, mihmandarYEN: 1- Yenmek, alt etmek 2- Deri 3- Yeni, yenilik, orijinalYENCİLEK: Hafif, yeğin, narin, inceYENDÜN: Tercih, seçim, referansYENGİ: 1- Yeni, orijinal 2- Zafer, utkuYENİN: Galip, muzaffer, utkanYENİŞ: Galebe, galibiyet, utkuYENTÜR: KalenderYENÜL: Mütevazı, alçak gönüllüYEPREM: Aktif, faal, becerikli, çalışkanYERÇİ: Başkan, yol gösteren, mürşit.YERÇİLİG: İzci, takipçiYERGİN: Mahzun, hüzünlü, bitkin, yere bakan, boynu bükükYERİNÜR: Durağan, üşengeç, müşkülpesentYERÜNMES: Hamarat, çalışkan, vurdumduymazYESUGA: (Yesuge, yasagay) Yasa, yasak, yasaya bağlı, yasadan yanaYESUKEN: (Yasuga, yasag, yasa) Yasa, yasak, yasalı, yasaya bağlıYEŞİL: (Yaşil) 1- Tazelik, taze, körpe 2- Çimen, çimenlikYEŞİM: Eski dönemlerde, Türklerce kutsanmış, değerli taşYET: (yeti, yete) Kudret, kuvvet, güç, yeterlilik, yetenek, beceri, maharetYETEK: Gaye, emelYETEN: Yeterli, yetkin, ustaYETER: Yeterli, yetkin, uzman, ustaYETGİN: (Yetkin) Çok çocuklu ailelerin, doğan çocuklarının sonuncu olması dileği ile verilen adlardanYETİ: 1- yetenek, kabiliyet 2- Yetkin, kamil, olgun, becerikli, mükemmel 2- Etki, etkileyici 3- Yitik, kayıp, harcanmış, zayi olmuşYETİŞGİN: (yetişkin) Yetişmiş, olgun, kamil, mükemmel, yetenekliYETİZ: Hazır, amade, yeterli, olgunluğa ermişYETKİ: Sorumluluk, maharet, iş bitirme gücüYETKİN: 1- yetişkin, ehil, uzman, yeterli 2- Etkileyici, çekici, mükemmelYETMEN: Olgun, gelişkin, uzman, yeterli, yetenekliYEYGÜ: Armağan, bahşiş, ihsanYEYİN: Galip, kavi, üstte olanYEYNİ: Ehven, iyiYEYREK: Makbul, kabul gören, beğeni toplayanYEYTEM: Eski, kadimYIBAR: 1- Koku, parfüm 2- Kokulu mumYIĞ: Yığılı, toplu, birikimYIĞAÇ: 1- Ağaç 2- Erkeklik organı 3-Yığıcı, toplayıcıYIĞAN: (Yıkan) 1- Yığıcı 2- YıkıcıYIĞIN: Birikim, kitle, yığılı olma hali, yığılmış, istifliYIĞINAK: Toplum, kitleYIĞINCA: Genel, teamül, sosyal kural, toplumun benimseyip uyguladığı kurallarYIĞLINÇ: (Yığlınçı) İffetli, edepli, namusluYIĞNAK: Yığın, yığınak, toplum, cemaatYIĞRIK: Mahçup, utangaçYIKIN: (yığın) Afet, yıkım , zararYIKINÇ: Yıkmış, yıkıcıYIKMIŞ: Yıkıcı, devirici, güçlüYILDIKU: Yıldız, yıldız kümesiYILDIR: Yıldırıcı, ürkütücü, heybetli, dehşetli, şiddetli, gözü kara, korkusuzYILDIRAN: Ürkütücü, korkutucu, heybetli, gösterişliYILDIRGAN: Yıldıran, ürküten, korkutan, şaşalı, gösterişliYILDIRIM: (Yaldırım) 1- Berk, yüksek voltajlı elektrik 2- Göz kamaştırıcı, ışık, aşırı parlaklıkYILDIZ: Yaldız, parlak ışık, parlayan, ışıyanYILDURU: Berrak, net, temiz, billurYILGI: Yılma, dehşet, ürküntüYILGIN: Yılmış, ürkek, bezginYILIĞ: Yılgın, yılmış, yılıkYILKI: 1- At, at yavrusu 2- At sürüsüYILMA: 1- Yılmaz, azimli, dayanıklı, cesur, korkusuz 2- Dik yokuş, dağ yamacıYILMASIN: Yılmaz, korkusuzYILMAZ: Gözü pek, korkusuz, batur, dayanıklı, azimliYIRAGU: Yırcı, çalgıcı, enstrüman çalan, müzisyenYIRAK: Irak, uzak, mesafeliYIRI: Sol, sol taraf, tek taraf, tek taraflıYIRIM: 1- Solak 2- Yarım 3- yurt, toprakYIŞ: (Yaş, yaşıl) Orman, yeşillik içindeki bölgeYIŞIK: 1- Tulga, demir örgülü tulga 2- ışıkYİBEK: Ateşli, hararetli, heyecanlıYİGE: Dayanıklı, kavi, metinYİĞENEK: 1- Toplum, kitle, cemaat 2- Yeğen, yeğencikYİĞİN: Daha iyi, sıkı, dayanıklı, üstün, tercih edilirYİĞİT: 1- Yeğ, yiğ, iyi, daha iyi, sıkı, sağlam, güçlü, batur, cesur 2- Delikanlı, cıvan, genç 3- Koca, eşYİLUN: (Yulun) İri, heybetli, gösterişli, cesimYİNÇKE: İnce, zarif, narinYİNÇKELÜ: Nazik, anlayışlı, kibarYİNÇÜ: 1- İnce, zarif 2- İnciYİNDEK: Daimi, ebedi, sürekli, kalıcıYİR: Yer, toprak, arazi, arz, yeryüzü, dünyaYİRÇİ: Kılavuz, izci, rehber, yer bilen, yer bildirenYİRDEŞ: Yurttaş, hemşehri, aynı toprağı paylaşanYİRDİNÇÜ: (Yirtinçü) Evren, kainatYİRGA: Mesut, mutlu, mutluluk doluYİRTİNÇÜ: Evren, kainatYİSUN: (yasun, yosun) Doğa, tabiat, yeşillikYİTER: Varis, mirasyediYİTİK: 1- Yetik, olgun 2- Keskin 3- KayıpYİTİRMİŞ: Yitik, kayıp, kaybetmiş, yoksulYİTÜT: Meziyet, maharet, beceriYİZEK: Askeri kılavuz, öncüYOĞANAK: Yığınak, kütleYOĞÇI: Yuğcu, yuğ yapan, yokluk çeken, yas tutan, yasçıYOĞUN: Kalın, gür, iri, sık, sıkı, cüsseli, fazla, fazlalaşmış, katılaşmışYOKUŞ: Yukarı, yukarı doğru çıkan, dik yol, bayırYOL: Üzerinden gidilen...mec1- Kut, mut, baht, yazgı, kader 2- Örf, adet, töre, gelenek teamül, ilke, tarz, gidişatYOLA: 1- Örf, adet, usul, erkan 2- Meşale, kandilYOLAÇ: Yol gösterici, mihmandar, rehber, önder, öncüYOLAÇAN: birlYol/Açan Önder, öncüYOLAK: birlYol/ak 1- Dürüst, namuslu, temiz 2- Çığır, yenilik, gidişat 3-Kısa yol, kestirme yolYOLALDI: birlYol/Aldı 1- İlerleme kaydeden, gelişen, uzman, profesyonel 2- Terbiyeli, yola gelmiş, geleneklerine bağlıYOLBAK: (Yolbaka, yolbakan) Konuksever, misafirperverYOLBİLİR: birlYol/Bilir Görgülü, bilgili, usul erkan sahibiYOLÇU: 1- Önder, başkan, şef, lider 2- Peygamber, nebi 3- Gelenekçi, muhafazakar 4- Yolcu, yola çıkmış, yolunda gidenYOLDAM: 1- Uysal, yola gelen, yolunda giden 2- Usul, metot, tarzYOLDAŞ: Aynı yolun yolcusu, aynı yolu paylaşan, aynı yola gönül vermiş, aynı yola baş koymuş,aynı, töre ya da prensipler üzerinde, fikir ve gönül birliği eden, çok yakınlaşmış dost, dava arkadaşıYOLERİ: birlYol/Eri 1- Töreye bağlı, edep erkan sahibi, bilgili, deneyimliYOLKULU: birlYol/Kulu mecTöreye ve kurallara bağlıYOLLUK: (Yolluğ) 1- Kutlu, mübarek 2- Olgun, ergin 3- Halas bulmuş, huzura kavuşmuş, mesut,bahtiyarYOLOĞLU: birlYol/Oğlu 1- Fedai, serdengeçti 2- Adak, adanmış, kurban 3- Bağlı, kendini töreye bağlamışYOLUM: Usul, kaide, prensipYONAT: Tam, eksiksiz, kusursuzYONCA: Sulu yerlerde yetişen bir bitki türüYORÇU: 1- Askeri kılavuz, öncü, yol gösteren 2- Yorumcu, yorumlayan, eleştirmenYORDAM: 1- Alışkanlık, eğilim, usul, meleke, beceri 2- Jest, eda, işve, nazYORGA: (Yurga) Rahvan giden atYORNUK: İstirahat, istirahatgah, dinlenme yeriYOVAŞ: (Yavaş) Çelebi, efendi, ağırbaşlı, halimYÖNDEM: (Yöntem) Usul, tarz, teamül, töreye uygun biçimde olanYÖNET: 1- Biçim, tarz, yöntem 2- uygun, uyumlu, uysal, geçimliYÖNTEM: (Yöndem)YÖNTEN: Uslup, tarz, biçimYÖRGENÇ: Dağ dönemeci, dağ yoluYÖRTEM: Usul, biçim, tarzYÖYEN: Mevsim, sezonYUĞAK: Bir su kuşuYUĞKA: İnceYUĞRUŞ: (Yukruş, Yukruç) Eskiden, halktan biri olmasına rağmen, gösterdiği performans ve yararlılıklardan sonra, bey mertebesinde değerlendirilerek, devletin üst düzey kademelerinde görev alan kişi.YULA: 1- Su kaynağı, yerden fışkıran su, göze 2- Işıldak, ışık veren, meşale, kandilYULU: AdaletYULYU: (Yulu, yuluk, Yulug) 1- Yardımcı, yardımsever, fedakar, adil 2- haraç, cizye, vergi 3- traş,traşlı, bakımlı 4- Yağma, yağmacıYULUĞBİRİM: birlYuluğ/Birim Uygurlar döneminde alınan mahsul vergisiYULUK: 1- Traşlı, matruş, bakımlı 2- YağmacıYULUM: 1- Fedakar, yardımsever 2- Yolcu, yoluna bağlı, töresine bağlıYULUN: Yolcu, yola gidenYUM: Mutluluk, neşe, ferahlık, rahatlıkYUMLU: Mutlu, kutlu, mübarek, huzurluYUMRU: 1- Yumulu, yumuk, yumruk 2- İri, heybetli, gösterişliYUMUK: Gül, goncagülYUMUŞ: (Yumuç) 1- Söz, öğüt, nasihat 2- Emir, ferman, buyruk 3- Müjde, müjdeli haber 4- Yumuk,yumulmuş, yumrukYUMUTGAN: Yapıcı, birleştirici, pozitif kişilikYUNAK: Üzerinde çamaşır dövülen ve yıkanan, büyük taş parçasıYUNMUŞ: Yıkanmış, temiz, titiz, arıkYUNT: 1- Çadır, oba, ev, yurt, vatan 2- Terbiyesi tamamlanmamış, yarı yabani at 3- Uygarlık,medeniyetYURÇI: 1- Becerikli, mahir 2- Yirçi, yer gösteren, rehberYURGA: Rahvan giden at.YURT: 1- Vatan, kutsanmış toprak 2- Kaynak, asıl, kök 3- Uygarlık, medeniyet 4- Çadır, oba, evYURTLAK: Yurt, vatan, sonradan yurt edinilmiş yer, yurtlaştırılmış yer.YUTLUK: Kayıp, zararYUTUM: Yudum, damla, tike, parçaYUVANÇ: TeselliYÜCE: Yüksek, ulu, alicenap, haşmetliYÜCEL: Yücelik, ululuk, haşmet.YÜĞNEK: Alçak gönüllü, mütevazı.YÜĞNÜK: Salih, temizYÜĞRÜK: Yürük.YÜĞÜNT: SelamYÜKNÜ: Secde, secdede olanYÜKSEL: Yükseklik, ululuk, büyüklükYÜKSELEN: Ulu, kişi.YÜKSELİŞ: Büyüklük, ululuk, ikbalYÜKÜN: Baş eğme, saygı duruşu, tazim.YÜKÜNÇ: Eğilme, reveransYÜKÜNGEN: Eğilen, reverans yapan, saygılıYÜKÜNTÜR: Baş eğdirir, diz çöktürür.YÜKÜNÜK: Eğilme, reveransYÜKÜNÜR: İbadet edenYÜLEK: Okun arkasındaki, denge tüyü.YÜNKÜL: Hafif, narinYÜRE: Daire, helezon, çemberYÜREĞİR: Yürekli, cesurYÜREKLİ: Cesur, korkusuz.YÜRİK: Yaşam, hayat,, ömür, geçim.YÜRÜM: Yaşam, hayat, ömürYÜZAK: birlYüz/Ak Masum, günahsız.YÜZAKI: birlYüz/Akı Masumiyet, temizlik, namus, namusluluk, başarı, beceriYÜZLÜG: (Yüzlüg, yüzlük) Soylu, dürüst, namuslu.</description>
<pubDate>Sat, 09 Jan 2016 23:29:37 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68492</guid>
</item>
<item>
<title>لغت نامه ترکی قدیم=اورخون3</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68491</link>
<description>Eski Türkçe Sözlük - Türkçe'nin köklerinden, bin yıl önceki halinden güzel kapsamlı bir kelimeler diziniEBİN (Evin) :Tane, özEBİNÇ: Refah, huzurEBİRİ: Erim, erdem, faziletEBREK: Dayanıklı, sebatkarEBREN: 1- Evren, kainat 2- Felek, talihEBRET: Ayrılım, ihtilafEBRÜK: Dayanıklı, sebatkarECE: (Eçe)ECEVİT: 1- Çalışkan ,, aktif 2- haşarı, yaramazEÇE: 1- Dahi, çok akıllı, çok zeki 2- Saygıdeğer, görgülü hanımEÇİNE: Doğru sözlü, sözüne güvenilirEDE: (Edi, Ata) Atalık, hatırı sayılan, sözü dinlenen kişiEDERKON: birlEde/Kon (Konmaktan can, ruh)EDGÜ: 1- İyi, güzel, hoş 2- Adil, adaletli 3- Eğitmen, öğretmenEDGÜDİ: 1- Eğitici, öğretici 2- İyi, alaEDİ: Eda, ata, saygıdeğer ulu kişiEDİGE: 1- İyi, iyi kalpli 2- öğretmenEDİK: Kısa konçlu çizmeEDİL: (İdil,etil, atil) iyilik, güzellikEDİZ: 1- Kıymet, kıymetli 2- Yüksek, YükselmişEGE: (Eke,Öke)1- Dahi, çok akıllı 2- Egemen, sahip 3- Bakıcı, eğiticiEGEMEN: 1- Hakim, sahip, kendinden başkasını dinlemeyen, buyrukçu 2- bilge kişi, dahi 3- ağa, ağabeyEGİT: Göz değmesi ve nazara karşı göz kenarlarına sürülen bir otEĞBER: Eğri, eğrilmişEĞİLMEZ: Gururlu, mağrur, dik başlıEĞİN: EğirilmişEĞİR: 1- Sarış, çeviriş, kuşatma 2- bükme, kıvırmaEĞNEZ: Narin, zayıf, inceEĞREK: Sık, bolEĞRİ: Eğik, bükük mecSaygılı, alçak gönüllüEĞRİM: Pınar, göze, küçük çağlayanEKE:1- Dahi, çok akıllı 2- Sahip, egemen 3- bakıcı, eğiticiEKEÇ: Cana yakın ve çekici kızEKELİK: Deha, kıymetEKİM: 1- Ekin ekme eylemi 2- Yarım, ziraatEKİN: 1- Mahsul, tarla ürünü 2- tarlaya ekilip olması beklenen her türlü bitkiEKİNCİ: 1-İkinci (erkek, ya da kız) 2- Rençber, çiftçiEKSÜK: Azlık, yokluk, yoksullukEKŞİ: Eksi,eksik, azlık, yoklukEL: 1- İl, Ülke, Memleket 2- İlgi, bağlantı 3- Barış, Sukunet 4- Kolun, bilekten aşağısıELA: (Ala) Renkli alacalıELBAN: (İlban) Devletçi, devletine bağlı, sadıkELBİR: birlEl/Bir mecElbirliği, işbirliği, imeceELCEK: 1- Ekin biçme aracı 2- Munis, sessizELÇİK: EldivenELÇİ: 1- Devletine bağlı, devletçi 2- Devleti adına aracılık eden, haberci, temsilciELÇİM: Demet, tutamELÇİN: 1- Demet, bağ, buket 2- Ekin biçerken kullanılan bir alet 3- Devlet görevlisi, devletine bağlıELDEK: 1- basiret, kabiliyet, eylem gücü 2- Yedek, elde bulunanELDEM: 1-Alışkın, yetişkin 2- Sevimli, cana yakın 3- evcil koyunELDÜZ: birlEl/Düz YurtseverELEZ: (Eliz)Arı,duru, temiz, munis, uyumlu Yakut destanlarında bekareti simgeleyen kutsal ruh.(Ulu Tuyun’un kızı)ELGAY: YurtseverELGİN: 1- Konuk, öncelik verilen kişi 2- Gurbetçi, yurdundan uzakELGÖRMÜŞ: Gezgin, seyyahELGÜN: Halk, avam, halktan kişiELİBOL: Cömert, eli açık, sahiELİK: Usta, eli yatkınELİŞ: Usta, maharetliELİTAŞ: Cimri, eli sıkıELİTEZ: BecerikliELKATMIŞ: birlEl/Katmış Ülke fethetmiş, alganELKİN: 1- konuk 2- YolcuELÖVER: YurtseverELTUTAR: birl1- El/Tutar mecYardımsever, hayırşinas 2- Fatih, AlganELVEREN: Olgunlaşan, yeterlilik kazananEMÇİ: Doktor,eczacıEMEÇ: Amaç, gayeEMEK: 1- Gayret, cehd, zahmet 2- Güç, enerjiEMEN: 1-Can, ruh, hayat 2- Ağaç dikmek için açılan çukur 3- meşe ağacıEMET: Sınır, mesafeEMGEK: Emek, zahmet, güçlükEMLEK: Duygulu, merhametliEMRE: (İmre) Düşkün, aşık, hayallerle yaşayanEN: (Yen)1- Derinlik, genişlik 2- Av 3-Kıyı 4- ArkaENÇU: Sükun,huzur,ruh derinliğiENDEŞ: Eşit, müsaviENEÇ: Meyil, meyilliENİK: (enük, enek)Genişçe, yayıkENGİN: 1- Genişlik, derinlik, yayıklık 2- ufuk, ufuk çizgisiENİCUK: Hısım, kavim- kardeşENİŞ: (Enuş) 1- İniş, yokuşun karşılığı mecRahata ve huzura erme 2- Uçlarda, ekstremENKİŞ: Tecrübeli, deneyimli, olgunER: 1- Olgun,olmuş, ergin, yetişkin erkek 2- Asker, çeriERÇE: birlEr/Çe...Erkeğe yakışır biçimdeERÇİN: Ülkenin idari bölümlerinden her biri (İl, ilçe, kasaba vb.)ERDEM: ( Ertem) Fazilet, bilgelik, yücelik, hünerlilikERDEMÇİ: Erdem sahibiERDEMLÜ: Erdem sahibiERDEN: Er parçası, erden olmaERDİN: Ermiş, olgunEREK: Erişilmek istenen, ülkü, hedefEREKLİ: (Ereğli) Ereği olanEREM: Müjde, iyi haberEREN: 1- Olgun, 2- Hür, bağımsız 3- Din ile bütünleşmişERENTÜZ: birlEren/Düz T...Tuva ve Çuvaş Türklerinde, “Terazi Yıldızı”EREZ: 1- Erişilen, mutlu olunan 2- Cesur, gözü kara, dayanıklıERGEN: Olgun, deneyimliERGENE: 1- Güçlülük, egemenlik 2- Maden dağı 3- Dağlar arasındaki geçitERGENEKON: 1- Maden dağı 2- Dağlar arasındaki yurtERGİ: Eriş, olgunluk, deneyimERGİL: 1- Bilgili, deneyimli, yetişkin 2- Savaşçı, cengaverERGİN: 1- Ermiş, olgun, irfan sahibi 2- Savaşçı, cengaverERGUN: 1- Yumuşak huylu kişi 2- Hızlı koşan at 3- ArgunERİK: Ermiş, olgun, bilge, filozof, becerikliERİKEN: Ermiş, olgun, bilgeERİM: 1- Müjde, iyi haber 2- Felsefe, derin bilgi 3- Vade, zamanERİNCİK: Mahçup, utangaçERİNÇ: 1- Olacak, olması gereken, kaçınılmaz sonuç 2- Nimet, bollukERİŞ: Gaye, erişilmesi istenenERİŞEK: Ülkü, gayeERİŞEN: Ulaşan, vasıl olanERİŞKİN: Olgun, kamil, ermişERK: 1- Güç, kudret 2- İktidar, erklik, hükümranlık 3- Bağımsızlık,egemenlikERKE: 1- Egemen, güç 2- İşve, naz, cilve 3- Çekicilik, çekiciliği kullanma istek ve yeteneği Türk mitolojisinde, Ülgen’in dokuz kızından biri ve namusu simgeleyen kutsal ruhERKELİ: EgemenERKEM: Nazlım, işvelim, edalımERKİ: 1- Güçlü, egemen, erke 2- Atik, çevikERKİN: 1- Bağımsız, otorite tanımaz 2- Başına bıuruk, kendi bildiğini okuyan 3- Sürekli, süreklilikERKİNDİK: Erkinlik, bağımsızlık, hürriyetERKLİG: Egemen, kuvvetli, şevkatliERKMEN: 1- Bağımsız, başına buyruk 2- Bekar, evlenmemişERLİK HAN: birlErlik/Han Şamanist gelenekte “Cezalandırmayı simgeleyen kutlu ruh”ERMAN: 1- Erdemli, güç, mert 2- Kutsal, mukaddesERMİŞ: Olgun, müdrikERNEK: Küçük parmak, serçe parmağıERSE: Ermesi, olgunlaşması istenenERSİN: 1- Uzun ömürlülük dileği 2- Olgunluk, bilgelik dileğiERSÜ: Fazla, çok fazlalıkERTE: 1- Seher, şafak 2- Yarın, gelecek, sonraki, halefERTEGİ: Destan, lejantERTEN: Tan, şafakERTİK: Meslek, sanatERTİM: Olgun, erişkin, bilgeERTİN: 1- Mahsun, hüzünlü 2- Kendine yetenERTİNGÜ: 1- Olağanüstü, fevkalade 2- Efsane, mitERZENE: Doruk, zirve, en üstERZİ: Veli, vasi, yöneticiERZİK: 1- Asıl, ana, temel 2- Soylu ve yiğitESBOL: birlEs/Bol ...Çok zeki, çok akıllı (Usu-bol)ESE: 1- Mutluluk, sağlık 2- Yel, esintiESELİK: Selam, selametESEN: 1- Sağlık, selamet 2- Yel, yumuşak yelESENLÜ: Esenli, sağlıklıESER: Esinti, yelESİ: Yel, esintiESİM: EsintiESİN: 1- Esinti, yel 2- soluk, sağlık, nefes 3- İlhamESİNTİ: Yel, hafif yelESİRGEN: 1- Arkadaş, dost, yaren 2- korunan, yakınlık duyulanESİRGENÇ: Nazlı, nazeninESİRKİŞ: Merhamet, acıma duygusuESKİN: Yel, yel alanESLEK: 1- Yumuşak başlı, uysal 2- Selam, selametESNEK: Uzayan, genişleyen, esenESRİGÜN: birlEsri/Gün...fırtınaESRİK: Mecnun, kendinden geçmişESRİMİŞ: Kendinden geçmişESTELİK: Yadigar, hatıraESTİ: Yel, esintiEŞİM: Çalışkan, becerikliEŞİNGEN: 1- Çalışkan 2- Eşit, müsaviEŞİTGEN: İşitken, işiten, dikkatliEŞKİN: 1- Hızlı, atik 2- Dayanıklı, metin 3- Rüzgarlı bölge, rüzgar alan bölgeEŞLİK: Dost, yaren, refikETGÜ: 1- İyi, iyilik 2- Etki, şiddetETİGE: Öğretmen, mürebbiyeETİL: İtil- idilETİNGÜ: Olağanüstü, fevkaladeETİZ: Yüksek, uluEVCİL: Evine bağlı, evcimenEVCİM: 1- Evcimen, evcil 2- İşgüzar, hamaratEVCİMEN: Evine bağlıEVCİMİK: Ekonomist, muktesitEVDEŞ: Hanım, erkeğin eşiEVGİ: İvedi, aceleEVGİN: 1- Aceleci, telaşlı 2- Evcil, evine bağlıEVİN: Cevher, öz, nüveEVİRGEN: 1- Tedbir, tedbirli 2- Dönüşüm, çevirimEVREN: 1- Kainat 2- Ejderha, canavar 3- Baht, talihEVRENSEL: Evreni kaplayan, evreni içine alanEYGİ: İyi, salih, temizEYGİŞ: İyi kişi, iyi insanEYGÜ: İyi, iyiceEYİN: VücutEYİNÇ: Refah, mutlulukEYLEM: 1- İş, iş görme, çalışma 2- Etkileyici davranış 3- Durdurma, önünü kesmeEYLETMEZ: Amansız, aman vermezEYLETÜR: İyilik sahibi, cömertEYLİK: İyilik, yardım, ianeEYMEN : 1- Alçak gönüllü, mütevazı 2- Yardımsever, hayırşinasEYMÜR: (Eymir) İyilik sahibi, hayırşinasEYTEMİŞ: Güzel konuşan, tatlı dilli, hatipEYÜGE: İyi,iyiceEZDİ: Ezen, ezici, baskıcıEZGİ: 1- İyi, iyilik, 2- Uyum, ahenk 3- Acı, üzüntü 4- Name, hoş sadaEZGİN: Ezik, ezilmiş, acı çekmiş, mahzunEZİLGEN: Mazlum, zulüm görmüşEZİM: 1- Belirti, iz 2- Zorunluluk, mecburiyetEZİNÇ: 1- Belirti, iz 2- Ezginlik, mahzunlukGALI:Kalın, Hediye, bağış, çehizGALIN: Hediye, çehizGAMAĞ: Bütünlük, bütün, tümGARA: KaraGARACU: Sivil, resmi olmayanGARGILI: Kargılı, mızraklıGASPAK: Süslü, müzeyyenGAYIR: (Kayır) 1- Taraf, destek, kayırma 2- Lütuf, ihsan, hediyeGAYURMUŞ: KayırmışGAZAN: (Kazan) 1- Kazanma, kazanç, üstünlük 2- Kızgın, kızgınlı celallenmekGEÇE: Geçmiş, mazi, geçenGEÇEK: Geçit, köprüGEÇER: Geçeli, caizGEÇGEL: Makbul, nafızGEÇGİL: Geçerli, makbulGEÇGİN: Geçmiş, kendinden geçmiş, feda etmişGEÇİM: 1- Yaşam, dirlik 2- Anlaşma, uyuşma 3- rısk, yiyecek, nafakaGEÇİMLÜ: Munis, yumuşak huyluGEÇİMLÜK: Geçinmek için gerekli olanGEDEK: 1- Görev, vazife 2- Oyuk, kırılıp, yıkılarak açılan yolGEDİZ: Su birikintisi, göletGEGEZ: Mümkün, uyumluGEĞİN: Set, şiddetliGELBERİ: Ocaklardan,ateş çekmek için kullanılan ucu eğri demir çubukGELDEÇ: Gelecek, ati, istikbalGELEK: (Gelik) halef, sonrakiGELGEÇ: Geçici, kalıcı olmayanGELGEL: Çekim, cazibeGELDİ: Gelecek, istikbalGELİN: Gelen, dışarıdan içeriye gelenGELİNCİK: Kır çiçeğiGELİK: Halef, sonrakiGELİKLİ: HalefGENCE: (Gençek, genç) Taze, yavru, genişleyen, gelişenGENEŞ: Müşavere, meşveretGENGŞİ: Cengşi, mucizeGENİŞ: Yaygın, enli, enginGENSU: birlGen/Su Deniz, büyük gölGER: 1- Söz verme, ant içme, bağlama, anlaşma, birleşme 2- Vahşi hayvan yavrusu 3- Dev, devasaGERAY: birlGer/Ay Uygun, münasip, layıkGERAYHAN: birlGeray/Han Kırım hanlığının kurucusu ve ilk hanıDaha sonra gelen hanlar bu adı, birer unvan olarak kullanmışlardır.GEREZ: DilberGERGÖZ: 1- Zabit, zabıta 2- Geyik gözüGERİM: 1- Yön, cihet 2- Hicap, utangaçlıkGEYİK: (Geyük) Yabani, vahşi, yabancılGEZ: 1- Nişan, işaret 2- Giz, sırGEZGİN: SeyyahGEZGİNSU: birlGezgin/Su ...IrmakGEZLER: Nişancı, iyi atıcıGIYIN: Gamze, çukurGİCİK: Taze, hoş, sevimliGİDİK: Uç, kenar, sınır, limitGİRAY: Uygun, layıkGİRGİN: Girişken, müteşebbis, cana yakınGİRİK: Girişken, müteşebbisGİRİŞKEN: GirginGILAV: Teşvik, destekGILIG: (Kılık) Huy, yaradılış, tabiatGIRGIÇ: Çalışkan, aktif, faalGİRÇEK: 1- Gerçek, hakikat 2- Bağlı, sadakatliGİRTİNE: İman, inançGİZ: Sır, GizlilikGİZEM: Sır, esrarGİZLENÇ: Hazine, defineGONÇA: Bahşiş, hediyeGORAL: Kısmet, nasipGİCİK: Minyon, sevimliGÖCEK: Taze, hoş, güzelGÖÇELGE: Konup göçülen yerGÖÇER: GöçmenGÖÇMEN: MuhacırGÖÇÜNCÜ: (Göçküncü) Geçici, faniGÖĞEN: Gök rengi, maviye çalan, mavileşmişGÖĞKUTLUĞ: birlGök/KutluGÖĞNÜK: 1- Yanmış, kavrulmuş 2- Mavi, maviye kaçanGÖK: 1- Tanrı, Tanrıdan..Tanrısal, kutsal 2- Mavi ,Gök rengi 3- Yer üstü, gökyüzü 4- Ezel-ebet, başsızlık ve sonsuzluk 5- Güzellik, göz alıcılık, üstünlükGÖKBEN: 1- Tanrıdan gelen, gök parçası 2- MasmaviGÖKBÖRİ: birlGök/Böri Tanrısal kurt..(Bozkurt)GÖKBÖRİ: birlGök/Böri (..Bazı kaynaklarda “Bozkurt” olarak da geçer.)GÖKÇE: Güzel, zarif, çekici, gözalıcıGÖKÇEK: Gökçe, çekici, güzelGÖKÇEL: Mavimsi, maviye çalanGÖKÇELİ: Güzel, YakışıklıGÖKÇEN: Gökçe, güzel, alımlı, dilberGÖKÇİL: 1- Gökten gelen, göksel 2- Mavi, maviye çalanGÖKÇİN: MaviGÖKLEN: Ulu, mübarekGÖKMEN: Tanrısal, Tanrıdan gelenGÖKTÜRK: birlGök/Türk Tanrıdan kut almışKutsanmış Türk...(Tanrısal Türk, Tanrı tarafından gökte yaratılıp, yeryüzüne yollanan Türk)GÖL: Göl, deniz mecUluluk, geniş gönüllülükGÖLEĞEZ: birlGöl kenarında yetişen bir su çiçeğiGÖLET: Küçük göl, gölcük, yapay gölGÖMEÇ: Kuyuda (Toprak fırında pişirilen ekmek)GÖMEK: Kömek, yardım, inayetGÖMÜÇ: Hazine, define, mücevherGÖNDEM: İtaatkar, muti, sadıkGÖNDER: Mızrak, direkGÖNE: Onur, iftiharGÖNEN: 1- Feyz 2- Onur, iftihar 3- Bolluk, bereketGÖNENÇ: Açık, talih, mutluluk, iftiharGÖNÜL: 1- Can, ruh, duygu merkezi 2- Kalb, vücudun kan pompasıGÖNÜLDAŞ: Gönül birlikteliği, aynı inanç, duygu ve düşünceleri paylaşıp savunan bireylerin her biriGÖRCEĞİZ: Ufuk çizgisiGÖRÇEK: Ufuk, ufuk çizgisiGÖRÇÜM: Geçici, faniGÖREGEN: Görgülü, görüp geçirmiş, deneyimliGÖREK: Görüntü, peyzaj, manzaraGÖREZ: Meltem, hafif yelGÖRGÜ: Terbiye, muaşeretGÖRGÜÇ: DürbünGÖRGÜLÜ: TerbiyeliGÖRGÜN: Görgülü, deneyimliGÖRK: İhtişam, olağanüstü güzellik ve çekicilik, ihtişam, debdebeGÖRKEM: İhtişam, debdebe, heybet, olağanüstülükGÖRKEN: Hürmetli, Hürmete layıkGÖRKLÜCE: İhtişamlı, heybetli, yakışıklı, güzelGÖRKLÜĞ: Çok güzel, çekici, ihtişamlıGÖRÜMCÜK: Görülmesi, ilgilenilmesi gerekli olanGÖRÜK: Gözetleyici, casusGÖRÜN: Görüntü, Açıklık, netlikGÖRÜNDÜK: Aşikar, gizlisiz, saklısızGÖVEL: Gök rengini almış, göğe ermişGÖVERİ: Yeşermiş, gururluGÖVEZ: Mağrur, gururluGÖY: Taze, gençGÖYMEN: Yanık, yanık tenliGÖYNÜK: Yanık, kavrulmuşGÖZ KAMAN: birlGöz/Kaman Gözde, seçkin, göz kamaştırıcıGÖZAL: Göz alıcı, farklı, seçkin, el üstündeGÖZBAY: birlGöz/Bay SihirbazGÖZBAYCI: Sihirbaz, illüzyonistGÖZDE: Beğenilen, göze girmiş, el üstünde tutulan, emsallerinden daha üstte bulunanGÖZE: (Gözek, Köze) Kaynak suyu, menbaaGÖZEBE: Tahmin, beklentiGÖZEGER: Çekici, cazibeliGÖZEGÜ: Gözde, çekiciGÖZEĞEN: Ufuk, ufuk çizgisiGÖZEĞİR: birlGöz/Eğir Çekici, cazip, göze hoş gelenGÖZEK: GözeGÖZEN: Cazibeli, çekici, göze hoş gelenGÖZERİ: DürbünGÖZGEÇ: AynaGÖZGÖR: AynaGÖZGÜ: AynaGUNA: KınaGONCUK: (Göncük) Kısa gün, kış günüGUR: (Gür,Kür) 1- Şiddet, kızgınlık, öfke 2- Ateş, ateşlilikGURSAÇTI: birlGur/Saçtı (Kızgın, celalli, hiddet ve öfke saçan)GUVA: GeyikGUYUK: Canavar, ejderha, vahşi ve yırtıcı hayvanGUYULDAR: Uyumlu, ahenkli, geçimliGUZ: 1- Güzel, çekici, yakışıklı 2- OğuzGÜCENİR: Alıngan, mahçupGÜCENMİŞ: AlınganGÜÇ: (Güçü, küç, küçlük) Enerji, kuvvetGÜÇEYÜ: Çok güçlü, yenilmezGÜÇLÜK: Güç, zorluk, meşakkatGÜDEK: Güdülenme, motivasyonGÜDER: Murat, emel, beklentiGÜDÜL: 1- Saç üzerinde pişirilmiş mısır ekmeği 2- Kısa, kalın 3- Gözü pekGÜDÜR: Hayal, kurguGÜLEÇ: Güler yüzlü, mütebessimGÜLEGEN: Güler yüzlü, mütebessimGÜLEK: 1- Handan, mütebessim 2- Gölcük, küçük gölGÜLEN: Mutlu, mütebessimGÜLER: Mütebessim, güler yüzlü mecTalihi açıkGÜLESİN: Mutlu, sıkıntısız, tasasız olma dileğiGÜLGÜN: Gülen, mütebessimGÜLSÜN: Mutlu, sıkıntısız olma dileğiGÜLÜK: Gülen, mütebessimGÜLÜMSER: Mütebessim, sevimliGÜMÜL: Demet, buket, desteGÜMÜŞ: Gümüş madeniGÜN: Güneş, gündüz, afitapGÜNANA: birlGün/Ana Sogay Türklerinde eski dönem, Güneşte ki kutlu kadın ruh.GÜNÇE: Güneşlik, şemsiyeGÜNÇEK: GüneşlikGÜNÇÜ: 1- Güneşe benzeyen, güneş gibi 2- Güneşi sevenGÜNDAŞ: Gün/Daş ..Aynı güneşi paylaşan, gün ortağıGÜNDEM: Ağır başlı, mülayimGÜNDEN: El üstünde tutulan, revaçta..GÜNDER: birlGün/Der (..Derlemekten..)GÜNDÖNDÜ: birlGün/Döndü bir çiçek türüGÜNDÜ: Gündüz, gün ortasıGÜNDÜZ: Gün içi, gün ortası, güneşli günGÜNEŞ: GüneşGÜNEY: (Küney) Güneşe bakan, güneş görenGÜNGEN: Takvim, vakitGÜNGÖR: birlGün/Gör “mecBahtı açık olsun, mutlu olsun”GÜNGÖRMÜŞ: birlGün/Görmüş “mecDeneyimli, dolu yaşamışGÜNLÜK: Güneşlik, şemsiyeGÜNTÜLÜ: birlGün/Tülü (...Gündüz düşü)GÜNÜÇ: Nafaka, günlükGÜNYELİ: birlGün/Yeli ..doğudan gelen yel, doğu rüzgarıGÜR: (Kür) 1- Sağlam, sıkı 2- Sık, yoğun 3- Yiğit, korkusuzGÜRBOĞA: (Kürboğa) birlGür/Boğa Türkistan’ın Araplarca işgal edildiği dönemlerde, özellikle o sıralarda Genel vali olan, “ İbni-kuteybe” adlı çapulcuya karşı, kahramanca direnen ve her defasında Yeni direnişler örgütleyerek, Türkleri işgallere karşı uyanık ve diri tutmaya çalışan bir Türk beyiGÜRBÜZ: Sağlıklı, kuvvetli, dayanıklıGÜRE: Güç, enerjiGÜRELİ: 1- Enerjik, çalışkan 2- Haz, doyumGÜRGEN: Bir ağaç türüGÜRÜZ: (Gürz) TopuzGÜVEN: İtimatGÜVENÇ: Güvence, garantiGÜYÜK: Canavar, vahşi hayvanGÜZ: SonbaharGÜZEL: (Gözel) Yakşı, alımlı, çekici, göze hoş gelenGÜZEY: 1- Taze, körpe, yeni 2-Destek, fırsat 3- Sonbahar 4- Kuzey yönüGÜZİN: (Güzün) Güz vakti, güz vaktinde doğanGÜZLEK: Güz döneminde kalınan yer Türkçe'de h harfi yokturAncak zamanla &quot;K&quot; harfi ile başlıyan bazı kelimeler H harfi ile başlamıştır.HAN:1- Devlet başkanı 2- Kağana bağlı, özerk devlet başkanı 3- beylik başkanı, yöneticiHANIM: 1- Han’ın dişisi 2- Soylu kadın 3- Han’ın evdeşi (Hatun) 4- Türk töresinde, kadınlara olan saygıyı ifade eden genel bir sıfatHANLI: Yurttaş, Bir Han’a bağlı kişi, Bağımsız bir devletin mensubuHATUN: (Katun) 1- Kağan’ın evdeşi, kraliçe 2- Saygı duyulan, görgülü hanım Türkçe’deki, kadın sözcüğü buradan gelir.HOMAR: (Humar) Yakışıklı, çekici, güzel, süslü, fiyakalıHUN: (Kul) Koyun, koyunluHUŞ: Bir çam ağacı türüIDAÇU: Muhafız, korumaIDUĞ: (Iduk) Kutsal, tanrısalIĞAÇ: 1- Ağaç, ağaçlıklı bölge 2- FersahIĞAR: Kıymetli, ağırIĞDIR: 1- İyi, hoş, hoşluk 2- Yetkin, ehilIĞIRCIK: FecirILAÇIN: Laçin, şahin kuşuILANKU: 1- Kıvrak, atletik 2- Ulu, Ululanmış, yüceILDIR: 1- Ürküt, ürkütücü 2- Berk, sertILDIRIM: Yıldırım, berkILDUZ: Yıldız, necmILGAR: 1- Gayret, cehd 2- Atın, dört nala gitmesi haliILGAT: Kapalı, müphem, belirsizILGIM: SerapILGIN: Hoş kokulu bir bitkiILGIT: Ilık, tatlı, sakince, yumuşakçaILICA: 1- Ilımlı, ılık, ılıkça 2- Yunak, hamamILIK: Soğukla sıcak arasıILIMAN: 1- Ilık, ılık hava 2- Uyumlu, sakin, mutedilILKI: 1- At yavrusu 2- At sürüsüILKICI: At çobanıIMIRGI: Taze, körpeIMRAĞ: (Imrak, İmre, Emre) Aşık, şayeste, geçkinINAÇ: Yar, cananINAK: 1- Han ve Kağanlara yakın olan kişi “Hasbey” 2- Gamsız 3- Canan, yarIRAZ: (Irıs, uraz) 1- Baht, talih, mutluluk 2- Cesaret, gözü pek olmaIRGA: Talihli, şans, şanslıIRIM: 1- Büyü, efsun 2- İçinden su akan toprak, araziIRLAYU: Irlayan, yırlayan, akarak uzaklaşan, ırmakIRMAK: AkarsuISIK: (Issıg-Issık) Isı, sıcaklık, hararetISIYEL: birlIsı/Yel...meltemISRIK: Okşayıcı, sarıcı, ısıtıcıISSIK: Isık, ısıISSIZ: Soğuk, tenha, cansız, kimsesizISTIK: Sıcak, ılımanIŞBARA: 1- Çalışkan, hamarat 2- birlIsı/BoraIŞIK: Aydınlık, nurIŞIL: Yarul, nur, ziya, ışık parıltısıIŞILTI: Işık parçasıIŞIN: Güneş parıltısı, ışık parıltısı, yansısıIYIŞ: Armağan, hediye, ihsanİBAR: Parfüm, koku, miskİÇ: 1- Öz, görünmeyen yan, bir nesnenin öz yapısı 2- İçerde kalan kısım, iç kısımİÇBUYRUK: birlİç/Buyruk Saraylardaki iç hizmetle görevli kişiİÇEN: (İçin) İçli, duygusalİÇER: İçeride, kapalı, mahfuzİÇERGE: (İçergu) İçten, samimiİÇGE: İçeri, içerde, dahiliİÇGELİK: birlİç/Gelik ..İçten gelen, doğal davranış, samimiyetİÇGER: İçe alan, içe bağlayan, tabi kılanİÇGİN: İçli, içten, samimiİÇİGEN: 1- İç geçiren, içli 2- Sabırsız, aceleciİÇİK: 1- İçli, duygulu 2- İçerde, dahilde, devlete tabiİÇİM: 1- Duygu, hassasiyet 2- Yudum, yudumlukİÇİNGİR: İçli, hassasİÇİT: İçilecek nitelikte, içimi güzelİÇKUR: Savaş meydanıİÇLEK: İçli, narin, hassasİÇLİ(K): Duygulu, hassasİÇTEN: Samimi,açık, dürüstİÇTENLÜK: SamimiyetİDE: (Ede, İdi) Ululuk, nüfuz, kudretİDEGE: Ulu, nüfuz sahibi, edici, yapıcıİDEGER: Eder, yaparİDEKLİ: Yapıcı, edici, güçlüİDER: 1- İzci, takipçi 2- Yapan, yapıcı, ediciİDGÜ: 1- İyi, güzel 2- Tanrısal, mübarekİDİ: (İdik) 1- Tanrı, rab, sahip, efendi 2- Tanrısal, Tanrıdan gelen, mübarek, kutluİDİKUT: birlİdi/Kut...Kut sahibi, Tanrıdan gelen, Tanrıya yakın, Tanrıya benzer, Tanrı tarafından görevlendirilmiş vbanlamları içeren ve Uygur kağanlarının büyük çoğunluğunun kullandığı bir unvanİDUK: İdi, Tanrısal, mübarekİGAN: Yıkan, yıkıcı, devirenİGİT: 1- Yiğit 2- Bakıcı, eğiticiİĞDİ: (İğdir) Yetkin, ehil, iyiceİĞREK: Saf, temiz, duru, arıİĞSEN: Kayıtsız, ilgisizİĞSİZ: Salim, selametliİKİNÇ: İkinciİKİZER: İkizlerden her biri, benzerİKŞİT: Yürekli, bagaturİL: 1- Doğuş, oluş, oluşum 2- Bitişme, bütünleşme, doku 3- Devlet 4- Yurt, yer, konak, memleket,diyar 5- Halk, ahali, insan topluluğu 6- Barış, sulhİLAÇAN: birlİl/Açan ..İl almış, fatih, alganİLAÇİN: Laçin, şahinİLBAY: birlİl/Bay .Vali, bakan, beylerbeyiİLBEY: birlİl/Bey Osmanlılar döneminde asker toplayıp, onların eğitim ve lojistiğini sağlayan kişilere verilen bir unvanİLBİ: Büyü, sihirİLBİLGE: birlİl/Bilge ( Devlet yönetiminde bulunmuş ve devlet tecrübesi olan)İLBİLİG: 1- Devlet bilgisi ve deneyimi 2- Devlet arşiviİLBİLMİŞ: birlİl/Bilmiş Yurtsever, yurduna bağlıİLÇİ: Devlete hizmet eden, devletin hizmetinde olanİLÇİN: Devlet görevlisi, devlete iş görenİLDAŞ: Yurttaş, hemşehriİLDEM: Pişman, nadimİLER: Oluşum, bitişimİLEY: Civar, etrafİLGEN: Kanıt, delil, ispatİLGERÜ: 1- İleri, ileride 2- Doğu, doğudan 3- Bolluk, refahİLGEZDİ: birlİl/Gezdi, Gezgin, seyyahİLGEZER: birlİl/Gezer, GezginİLGİ: Bağlantı, bitişim, alaka, özenİLGİK: Barışsever, barışçıİLGİNÇ: İlgi çeken, ilgi duyulan,enteresan, sıra dışıİLGİR: Barışçı, barışseverİLGÖRMÜŞ: birlİl/Görmüş, GezginİLGÜ: Amaç, hedefİLGÜY: Nazlı, nazeninİLHAN: birlİl/Han...Bölge Hanı, Kağanlığa bağlı özerk hanİLİDİ: Yarar, faydaİLİG(ğ): 1- Ünlü, tanınmış, meşhur 2- İlk, birinci, başlangıç, ortaya çıkışİLİK: İlk, birinci, önceİLİNGİ: Devletine bağlı, devletinin hizmetçisiİLİŞ: Bitişik, yakınİLK: Başlangıç, doğuş, çıkış, öncelikİLKE: (Ülke) Kurucu, yapıştırıcı, oluşturucu..(Günümüz Türkçe’sinde,”prensip, düstur” anlamında)İLKİ: ilk, ilkin, birinciİLKİN: Birinci, öncelikliİLKUŞ: birlİl/Kuş Kartal türü bir avcı kuşİLLİ: Bağımsız, özgür, devleti olanİLMEN: Devletç devletine sadıkİLSİRET: birlİl/Siret ..Düşmanın devletini yıkıp, esir eden, devletsiz bırakanİLTEMİŞ: birlİl/Demiş ..YurtseverİLTER: Yurt koruyucusu, yurduna sahip çıkan, yurtsever, yurdunu toparlayanİLTERİM: birlİl/TerimİLTERİŞ: birlİl/Teriş, Yurdunu ve budunu derleyip, toparlayan, bir aya getiren ve yüceltenİLTÖRE: birlİl/Töre, ..Devlet geleneğiİLTUTMUŞ: birlİl/Tutmuş, Algan, fatihİLUN: 1- Ulu,yüce 2- Soylu 3- Genç, cıvanİLYIĞDI: birlİl/Yığdı, Algan, fatihİME: Em, çare, dermanİMEÇE: Birliktelik, emek ortaklığıİMEN: 1- Emen, can, ruh 2- Kayın ağacıİMER: Hayırsever, iyilik sahibiİMGE: 1- İyi, yararlı 2- İz, belirti 3- Tasavvur, zihinsel sembolİMİŞÇİ TUNGATAR: birlİmişçi/Tunga/Tar..Kaplanlarla dövüşen cesur kişiİMRAG (imrağ-İmrak): Aşık, derviş, dostİMRE (Emre-İmrağ): 1- Ağabey,ağa 2- Beylerbeyi 3- Aşık, derviş, dostİMREN: İmrenmekten...imrenilen, iç geçirtenİNAK: 1- Kardeş, kardeş çocuğu 2- Han ve beylerin en güvenilir adamı ve yardımcısıİNAL: 1- Soylu, Kağan yada Hanların ana tarafından akraba 2- Anası Kağan yada Han soyundan olup babası kara budundan, halktan olan kişi 3- Avrupa’daki, kont, baron vbunvanların Türkçe’deki karşılığı 4- Emin ve güvenilir kişiİNALÇIK: Küçük İnal T...1- Uygur kağanlığı dönemi bey ve komutanlarından 2- Haverezmler devleti bey veİNAN: İman, inanç 2- Kural, akide 3- Emniyet, güvenlikİNANGU: İnanılan, güvenilen, mutemetİNANIR: İmanlı, inançlıİNCE: Hafif, yeğni, nazikİNCESEN: Huzur ve güvenlik, sükunetİNCİ: (Yinçi, yinçgü) 1- işve, naz,eda 2- Sessizlik, ıssızlık 3- İstiridye türü deniz kabuklusundan çıkan tane, takıİNÇGÜ: İnce, narinİNER: İnmek...den mecAlçak gönüllü, mütevazıİNERBaş: birlİner/Baş mecAlçak gönüllüİNİ: Kardeş, karındaş,kayın biraderİNİSİ: Küçük erkek kardeşiİPAR: Parfüm, miskİPEK: (Yipek) İpek böceğinin ipeği (İp...kökünden)İRÇİ: 1- Yırcı, halk ozanı 2- İr.ik, iricik 3- Yirçi, yerci, toprak sahibiİRÇİK: 1- İricik 2- Er, küçük erİREN: 1- Sert, katı2- Araç, vasıta 3- Ürek, yürekİRENÇİN: 1- Bağımsız, başına buyruk 2- Güçlü, dayanıklıİRGE: 1- Yırlama, söyleme, okuma 2- Ergin, olgunİRGİN: (İrge) Uygurlar ve Karluklar dönemi memuriyet unvanlarındanİRİK: Sert, katı, iriİRİM: Müjde, iyi haberİRİS: 1- Kurtuluş, hürriyet 2- Iras, ıraz Türk mitolojisindeki kutlu kadın ruh adlarından “kötü ruhları kovup, tamuya gönderen’’İRKİL: 1- Ululuk, heybet, cesaret 2- Aksakal,kam, baksıİRKİN: Olgun, bilge, uluİRKİT: Ürküt, ürkütücü, heybetliİRKLİ: 1- Güçlü, muktedir 2- Yüksek dereceli memurİRNEK: (Emek) Serçe parmakİRŞİ: Peri, peri kızıİRTEGÜN: birlErte/Gün SabahİRTEM: 1- Erdem, fazilet 2- Marifet, hünerİRTİŞ: Hüner, hünerlilikİRTÜK: Değer, kıymetİSEN: 1- Esen, yel, rüzgar 2- Doğa, tabiat 3- Açık, net, sahihİSTEK: İsteyiş, arzuİSTEM: İrade, dileme erkiİSTEMİ: İstem, irade, dileme ve buyurma erkiİŞBARA: (iş, devinme, davranma) Bara /Var, varlık) birlİş/BaraİŞÇEN: İşgüzar, hamaratİŞGÜN: (İçgün) Kızıl yapraklı bir yayla çiçeğiİŞİM: (İçim) İçtenlik, samimiyetİŞİTGEN: İşitici, dinleyici,öğüt dinleyenİŞLEK: 1- İdmanlı, eğitimli 2- İşgüzar, çalışkanİTBARAK: birlİt/Barak (Barık, baraka) Türk mitolojisinde adı geçen köpekİTGÜÇİ: İteleyen, itici, yapıcı, destekçiİTİK: Yetik, yetkin, uzmanİTİMGEN: İteleyen, itici, destekçiİTMAÇ: Alet, edevat, takımİTMİŞ: (Etmiş) Yapıcı, uzman, uzmanlaşmışİVECEN: Aceleci, telaşlıİVGİN: (Evgin) Ateşli, sabırsız, telaşlıİYBA: UtangaçİYE: Güç, kudret, erklik, sahip olmaİYEUZA: birlİye/Uza, Güçlü, egemen ve uzmanİYİ: İyi, yararlı ve uğurluİYİK: 1- İyi, uğurlu 2- HevesİYİM: 1- Güzellik,hüsn-i niyet 2- Dost, canan, yarenİYİMSER: Olayları iyi gözle gören ve yorumlayanİYNEM: Dost, ahbap, yaren, cananİZ: Basma, ezme, sıkıştırma, kesmek, yarmak...bildiren kökten; yarık, yara, kalıntı, belirtiİZGİ: (İZGÜ) 1- İyi,kutlu 2- Akıllı, zeki 3- Adil, adaletliKAAN (Kagan) :Kagan sözcüğünün Moğol ağzındaki söylenişiKABA: Büyük, iri, şişkinKABAK: 1- Kapalı, kabuklu 2- KabarıkKABAL: Kapalı, zindan, mahpusKABAMIŞ: Kapalı, güçlü, mahfuzKABAN: 1- Kapan, kapıcı 2- Kabarık, asi, isyankar 3- Dik yokuşKABAR: 1- Kabarık, asi, kabadayı 2- KapanKABARTU: Şişik, kabarık, kabarcıkKABIŞ: Kavuş, kavuşma, birleşme, toplanmaKACIR: Kaçır, kaçırıcı, korkutucu, ürkütücüKAÇ: (Kaçı, kaş) Kaçan, koşanKAÇAĞLI: Kaçaklı, kaçıcı, koşucuKAÇAN: 1- koşan, kaçan 2- Vakit, saat, vadeKAÇGAR: (Koçgar,kaşgar) 1- Koç gibi, koç yiğit 2- koç başıKAÇIR: Kaçıran, kaçırtıcıKAÇIRA: (Kaçır) 1- Kaçıran, ürküten 2- Çalışkan, aktifKAÇMAS: 1- Kaçmaz, ürkmez, korkmaz 2- Evcil, munisKAÇUT: 1- Savaş, dövüş 2- Kısa mızrak, kargıKADAGAN: Buyruk, ser, emir, komutKADAK: (Katak,Katık) 1- Katı, sert 2- Mıh, çivi 3- Armağan, hediyeKADAŞ: Arkadaş, yaren, yakınKADIR: (Katır) mecGüçlü, dayanıklı, metin, inatçıKADIRCA: Katır gibiKAGI : (KAKI) Öfke, şiddetKAĞAN: İmparator, hanların hanıKAĞANLI(G) : İmparatorluk, imparatorluğa mensup olmaKAĞBA: Koruyucu, muhafızKAKIĞAN: Öfkeli, gözü karaKAKINÇ: 1- Kılıç ve kargı hamlesi 2- İhtar, ikaz 3- Hiddet, öfkeKAKIZ: Gözü pek, hiddetliKAKŞA: Seri, aceleci, hızlıKAKUMAKLU: Gazaplı,şiddetliKAL: Ulu, saygıdeğer, hatırı sayılırKALABA: 1- Ulu, saygıdeğer 2- Sayıca çok, kalabalık, bollukKALAKLI: Ulu, yüksekteKALANÇA: Bakiye, arta kalan, artıkKALÇAV: Şakacı, nüktedanKALDUN: Kalan, artan, bakiyeKALGAN: (Kalkan) Ok, kargı, kılıç gibi savaş aletlerine karşı koruma sağlayan siperlikKALGAY: Veliaht, şehzadeKALIN: 1- Sert, dayanıklı 2- Mal, servet, varlık 3- Çeyiz 4- Yararlılık, faydaKALINGU: (Kalın) Kalıng, güçlü, dayanıklıKALISIZ: Şüphesiz, kararlıKALMUK: Güç gösterisi, güçlülük, kabadayılıkKAM: Şamanist gelenekte, ulu kişi (Hekimlik, filozofluk, büyücülük, duacılık dahil olmak üzere, oba ya da oymakların, her türlü sorunuyla ilgilenen kişi)KAMALAG: Sedir ağacıKAMAN: 1- Kuman, kumanlı 2- Gözü kara, cesur, aman vermeyenKAMAŞIG: Melez, karışmışKAMAZ: Sarsıcı, sallayıcı,ürkütücüKAMÇI: KırbaçKAMDU: Para yerine geçen eşya, emanetKAMŞAT: Şaşırtıcı, ürkütücüKAMU(Ğ): 1- Bütün, tam, hep 2- Halk, ahali 3- Destek, dayanışmaKAN: 1- Soy, sop, kaynak, can, canlılık, soyluluk 2- Damarlardaki sıvı 3- Kağan, hanKANAT: 1- Tüy, telek 2- Taraf, yön, cenahKANCI: 1- Kan güden soylu 2- Kanıcı, kanmış, inanıcıKANDI: İnançlı, kanıkKANDUK: (Kanduk) Kandı, kanıkKANDUKYURT: birlKanduk/Yurt GurbetKANG: (Kang, kan) Kan, soy, ataKANGSIK: 1- Kardeş gibi..kardeş yakınlığında 2- Üvey kardeşKAYNAK: (Kanak) mecSoyluKANIĞ: 1- Kanmış, kanık 2- Sevinç, neşeKANIK: 1- Kanma, inanma, kabul, ermek 2- Sevinç, neşeKANIŞ: Kandırış, cilve, işveKANITGAN: Şevk veren, kan kaynatanKANK: 1- Kan, soy 2- Ata, babaKANKLI: Soylu, soyu sopu belli, kanlıKANLI: SoyluKANTIK: 1- Kandırıcı, işveli 2- Uzakta, gurbette olanKANYUMAZ: birlKan/Yumaz (Yumak, yıkamak...dan)KAPALAN: KaplanKAPAR: 1- Akıl, can, ruh 2- Kalkan, zırh 3- Kapan, tuzakKAPGAN: 1- Kanlı, soylu 2- Kalkan, zırh 3- Algan, fatih 4- Kaplan 5- Kapan, tuzakKAPGIŞAY: Saf, sade, halisKAPKIR: Hassas, imtizaçlıKAPLAN: Kapan, kedigillerden bir yırtıcı hayvanKAPURTU: Kabartı, kabarık, kabadayıKAR: Kar tanesiKARA: Siyah renk, ak’ın karşıtı Ancak...Bu sözcükte de Türkçe ad ve sıfatlar arasında özel bir yere sahiptirÇünkü birçok mecaz anlamı içinde barındırması ilgi çekicidirBirçok birleşik adın, başında ya da sonunda kullanılabildiğinden, çeşitli anlam değişiklikleri de ortaya çıkabilmektedirBu yüzden, içerdiği tüm anlamları açıklamakta yarar vardırBu durum,ayrıca Türklerin, sosyal yaşamlarında, renklere ne derece önem verip, ne derece zengin anlamlarla bezediğinin de önemli ipuçlarını verecektirÖrneğin: Ak:Temizlik, güzellik, soyluluk, merkezGök(mavi): Kutsallık, özgürlük, Kızıl(kırmızı): Dikkat, özen,tedbir, değişiklik, devrim, şiddetYeşil: Doğum, tazelik, huzur, sükun anlamlarını içinde barındırmaktadırRenklerle yönler de anlatılabilirAk: güney, Kızıl: Doğu, Sarı: Batı, Kara: Kuzey yönlerini anlatırKara’nın öteki anlamlarına gelince: 1- Güç, şiddet 2- Olağanüstülük, harikuladelik 3- Ululuk, büyüklük, ulaşılmazlık 4- Cesaret, atılganlık, yiğitlik 5- Yas, keder, üzüntü, ölüm 6- Fakirlik, sıradanlık, (soylu olmamak) 7- Kötülük, bela, uğursuzluk 8- Esmer ten, yanık ten 9- Aşırı soğuk, kışKARAALMAZ: birlKara/Almaz..NamusluKARABaş: birlKara/Baş 1- Evlatlık 2- Kul, köleKARABATAK: birlKara/Batak...Bir deniz kuşuKARACA: 1- Karaya çalan, esmer 2- Gözü kara, cesur, şiddetli 3- Bir ceylan türü 4- Halktan soylu olmayanKARACIK: 1- Esmer, kar tenli 2- GözbebeğiKARAÇIL: Kumral, karaya çalanKARAGA: Karga, kuzgunKARAĞLI: 1- Yaslı, matemli 2- Bakışları etkileyiciKARAHAN: birlKara/Han 1- Türk mitolojisinde “En kutsal ruh” 2-Devletlerinde, soylu olmayıp, kara budundan (halktan) biri olarak devlet kuran kişilerin takındığı unvanlardanKARAK: 1- Kara/Ak 2- Gözbebeği 3- Bakış, nazarKARAKÇI: 1- Gözlemci, bakıcı 2- KarakeçiKARAKIRK: birlKara/Kırk (..Kırk sayısı da, üç ve dokuz gibi, Türklerin uğurlu sayılarındandır.)KARAKITAY: birlKara/Kıtay (Çinliye benzeyen, Çinlilerle kanı karışıp, melez olmuş)KARAKOL: birl1- Kara el 2- Gözetleme yeri, gözetim alanıKARAKUŞ: birlKara/Kuş (Mizan Yıldızı)KARAKÜNE: Kara günKARAL: Vade, müddetKARAMIŞ: Bakmış, görmüş, açık gözKARAMAN: 1- Kara tenli 2- Yiğit, gözü karaKARANÇI: Bakıcı, gözlemciKARAOTAĞ: birlKara/Otağ Eski dönem, toy ve şölenlerde, çocuğu olmayan beylerin oturduğu kısım, tribün (...oğlu olanlar,Ak otağa, kızı olanlar kızıl otağa, konuk edilirlerdi.)KARAOZAN: birlKara/ozan (halk ozanı)KARASAGU: ağıt, mersiyeKARASÜYÜK: birlKara/Süyük (kemik) (avam, halktan)KARAŞAMAN: birlKara/Şaman T...Şamanist gelenekte, kötü ruhlarla uğraşan şamanlarKARAŞIN: Esmer, karaya çalanKARAUL: Bakış, gözlem yeri (Karakol sözcüğü buradan gelir)KARAÜREK: birlKara/Yürek Cesur, korkusuzKARAV: Bakış, nazar, bakanKARAVUL: (Karaul) 1- Gözcü, keşif kolu 2- MuhafızKARAY: yardımcı, yararlı, yardımseverKARAYIŞ: bakış, bakanKARAYİR: birlKara/Yer (kara toprak)KARÇAK: 1- Pençe 2- Büst, yarım heykelKARÇIGA: Bir şahin türüKARDAŞ: Kardeş, kardeş yakınlığıKARGI: MızrakKARGIN: MeşbuKARGUY: 1- Bir atmaca türü 2- Gözetleme kulesi, dağ başlarına yapılan yüksek yapıKARIK: Karışık, melezKARIKSIZ: Saf, temiz, karışık olmayanKARIMIŞ: karışık, karışmışKARINÇIK: Bakış, nazar, göz kaçamağıKARINDAŞ: 1- Kardeş, kardeşlik 2- Kız kardeş, bacı (Kazak ve Kırgızlarda)KARLIGAN: karlar eriyince açan bir dağ çiçeğiKARLIK: Karlı arazi, karlı dağKARLU: Karlı, kar almışKARLUGAÇ: Kar çiçeğiKARMAS: Karıştırmaz (Soyunu, neslini)KARŞI: Karşıt, zıtKARŞIT: Karşı Türk mitolojisinde, Ülgen’in yedi oğlundan biri ve Temizliğin kutlu ruhuKARTAL: İri kanatlı avcı kuş (Karatal)KARUÇ: 1- Karış, karışık 2- Kara uçKARYAĞDI: birlKar/Yağdı (...Doğumu, kar yağdığı sırada olan)KASAR: 1- Keser 2- kasıntı, afili 3- FırtınaKASMIŞ: Afili, fiyakalı, kasıntıKAŞ: Kaş, korkusuzluk, cesaretKAŞGAR: Cesur, üstün vasıflıKAŞKA: 1- Yiğitlik, mertlik 2- Üstün vasıflılık 3- Dayanıklılık, metanetKAŞUK: Dayanıklı, metinKATAK: Katı, sertKATAN: 1- Sert, katı 2- Saplayan, (Kargı, ok) 3- Ekleyen, artıranKATGI (katkı): 1- Katı, sert, haşin 2- Yarar, yararlılık 3- Neşe, şenlikKATGIÇ: Katı, sert, dayanıklı, haşinKATI: sert, dayanıklı, haşin, güvenli, adamakıllı, etrafKATLICAK: Katıca,sertçe,şiddetliKATIGU: Çalışkan, gayretli, azimliKATIĞDI: Çok katı, şiddetli, kuvvetliKATIK: 1- Katı, sert, güçlük, şiddet 2- Katılan, katılım 3- Ekmek, yemekKATILGAN: Dayanıklı, metin, sertKATILIK: Güçlük, sertlik, dayanıklılık, haşinlikKATIRAK: Katıca, haşinceKATIYEL: birlKatı/Yel (Kuru rüzgar)KATIZ: 1- Ağaç kabuğu 2- TarçınKATLAV: Zırh, siperKATLIG: Katılık, sertlikKATMIŞ: 1- Saplamış 2- Katılaşmış 3- EklemişKATUN: (Hatun) İmparatoriçe, Kağan eşlerine verilen bir unvan(Kadın sözcüğü buradan gelir)KAVAN: Kovucu, defediciKAVÇIN: Konuk, kısa süreli misafirKAVŞIT: 1- Kavuşma, vuslat, kavuşulan yerKAVURT: 1- Kurt 2- Haşmet, ihtişam 3- Dayanıklılık, kalıcılıkKAVUŞ: 1- Menzil, kavuşulacak yer 2- Buluşma, buluşma yeriKAY: 1- Tipi, kar fırtınası 2- Masal, hikayeKAYA: Taş bloğu mec1- Sertlik, sağlamlık, yıkılmazlık, dayanıklılık 2- İhsan, inayetKAYAK: Kayık, sandalKAYALAK: 1- Kayık, sandal 2- kaya, kayalıkKAYAN: 1- Çığ, çığ kümesi 2- Sel, sel suyuKAYAR: 1- Sel, sel suyu 2- Gurur, onurKAYAŞ: Hısım, akraba, kavim kardeşKAYÇI: Masalcı, destancıKAYDU: 1- Katı, sert, şiddetli 2- Kaygı, hüzün 3- Sel, sel suyuKAYGAÇ: Kayık, sandalKAYGAŞ: Mucize, olağanüstülükKAYGIN: 1- Üzgün, kaygılı 2- İsyankar, isyan halindeKAYGU: Kaygı, endişe, titizlikKAYGULU: Kaygılı, mahzunKAYGUN: Mahzun, üzgün, müteessirKAYGUSUZ: Vurdumduymaz, gailesiz, umursamazKAYI: 1- Sel 2- Kar fırtınası 3- Muhkem, iyi korunanKAYIR: 1- Kayırma, hamilik, destek 2- Heybet, gösteriş 3- Azim, kararlılıkKAYIRGAŞ: 1- Deste, demet 2- Kayırıcı, koruyucuKAYIRMIŞ: Kayıran, kayırıcı, destekçiKAYIRŞI: 1- İçli, merhametli 2- Karşı, muhalif, hizipKAYITGAN: Dik başlı, boyun eğmeyenKAYITMAS: Adil, adaletliKAYMAS: Adaletli, düzenliKAYNAK: Pınar, gözeKAYNAR: 1- Pınar, göze 2- Ateşli, kızgınKAYNARCA: 1- Kaynak, pınar, menbaa 2- Ilıca, banyoKAYRA: Yardım, inayetKAYRAL: Yardım, destekKAYRALDIĞ: 1- Destekli, torpilli 2- Eli açık, cömertKAYRIM: Arka, destek, inayetKAYRU: Geri, arka, destekKAYTAG: Aldatıcı, adaletsiz, hilebazKAYTBAY: Adil, adaletli, hakkaniyetliKAYTMAZ: AdilKAYTUN: YardımseverKAYURTAR: Kurtarıcı, yardımseverKAZAK: 1- merkezden uzak kalan 2- Otoriteye bağlı olmayan,başına buyruk 3- GezginKAZAN: 1- Kazanç, kazanım, birikim, artı değer, bolluk 2- Kızan, kızgınKAZANCUK: 1- Kazanç, kar, getiri 2- Yemek kazanı, tencereKAZANÇ: Gelir, kar, artı değer, getiriKAZGAN: Kazan, kazançKAZILIK: 1- Kazık 2- Kazma aleti 3- Kızgın, celalliKAZIRGAN: Şamanist gelenekte, kötü ruhların, doğruluğa gelmesi için,geçici bir süre için kaldığı ateş çukuruBir nevi cehennemKAZU: Nimet, kazançKAZUK: (Kozu, Kazık) 1- Kazma 2- Kazık, sırıkKEBEK: Kabuk, ağaç kabuğuKEBENÇ: İtimat, güven, hoşnutlukKEBENÇÜ: Hoşnut, bahtiyarKEÇİG: 1- Geçit, köprü 2- Mutlu, sevinçliKEÇİKLİĞ: Mutlu, sevinçliKEÇİR: Bağışlayıcı, affediciKEÇÜRGEN: Bağışlayıcı, affediciKEDİMLİG: 1- Zırh, demir ağ 2- Giyimlik, giysiKEKMEN: Olgun, ergin, ermişKELEŞ: Alımlı, yakışıklı, cıvanKELEZTİ: Hayal, serapKELGİN: Gelgin, suyu kabaran ırmakKELİŞTÜ: Olgunluk, gelişim, suhuletKELTEÇİ: Gelici, gelecek olan, halefKEMEÇ: Asker, askeri görevliKENÇEK: (Gençık, Genç)KENÇLİYÜ: Oğuz beylerinin, özellikle güz kurultayların dan sonraki toy ve şölenlerde, kendi mallarını yağmalatıp, halka dağıtılması için kurdukları büyük sofraYağma sofrasıKENDÜZ: Nefs, can, ruhKENEŞ: İstişare, müşavereLENGEŞ: KeneşKENGEŞLÜ: Danışık, anlaşık, dayanışmalıKENDİL: Gönül, gönüllü, temiz yürekliKENİ: (Kuni) Adaletli, adil, dengeliKEPKE: Örnek, numuneKEPTİK: 1- Latif, şakacı 2- Eşit, müsaviKERAMUN: Karaman, esmer tenliKERAYET: Sahil, kıyı, plajKEREGÜ: Ev, çadır, barınakKEREKLİ: Gerekli, elzem, ihtiyaçKEREKTÜ: İhtiyaç, lüzum, zaruretKEREKÜLÜG: Çadırlı, göçebeKERELTİ: Tanıklık, şehadetKEREN: Ulu, kebir, kadirKEREŞ: Kiriş, yay kirişiKERİ: 1- Eski, kadim, geride kalan 2- Germekten, gerilmiş, gerginKERİNÇSİZ: Eşsiz,emsalsizKERKİ: Balta, nacakKERKİT: NacakKERTÜK: (Kertik) 1- Ağaca bıçakla çizilen çizgi 2- yapay, suniKESEN: 1- keskin, kesici 2- Bölüm, araKESİ: Keskin, kesen, kesici, sertKESİK: Kesi, keskinKESKİN: 1- Sert mizaçlı, asabi 2- Uç, ekstrem 3- KesiciKEŞİKÇE: 1- Muhafız, koruyucu 2- Defa, sıra, adetKEŞİKÇİ: 1- Israrlı 2- NöbetçiKET: 1- Darbe 2- Yılmaz, azimli, kararlıKETÇİK: DarbecikKETE: Ulu, büyükKEYİK: Baht, mutlulukKEZEGEN: Gezgin, çapkınKEZGEN: Gezgin, çapkınKEZGİÇ: GezginKEZİK: Cesaret, atılganlık, cüretKEZİR: (Kizir, keser) Cesur, cüretkarKIBI: Keşif, buluşKICIR: Öç duygusu, intikamKICURGAN: Gösterişli, mağrurKIDIK: Gedik, güdükKIĞILCIM: Kıvılcım, şerareKIĞITDUK: Davet, ikramKILAĞI: Kılıç ve bıçakların bilendikten sonra ağız kısmında meydana gelen çizgiKILAĞUZ: Kılavuz, rehberKILAVUN: Düğün hediyesiKILDI: 1- Yaratıcı, yapıcı 2- Etken, amilKILGI: 1- İstem, irade 2- Yaratılmış, kılınmışKILICI:Yaratıcı, yapıcı, halik, kadimKILIÇ: (Kıl-Uç) SilahKILIG: 1- yaradılış, huy, karakter 2- Beceri, iş, yapıcılıkKILIGLI: 1- İyi huylu, ahlaklı, görgülü 2- Becerikli, çalışkan, işgüzarKILIN: 1- Huy, yaradılış 2- Naz, işveKILINÇ:Kılınış, huy, karakterKILIVAN: Hediye, bahşiş, ödülKILUÇ: KılıçKIMAÇA: Engel, maniaKIMAR: Komar, homar, yakışıklı, cezb ediciKIMIRTU: Kıpırdanış, devinim, jestKIMIZ: Ekşi, mayhoş anlamına gelen ve kısrak sütünden yapılan bir içkiKIMNA: Sürekli, daima, her zamanKIN: 1- Silah muhafazası 2- Gayret, çalışma 3- Suç, cürüm, ayıpKINAGU: 1- Ceza, cezalandırma 2- Çalışma, aktiviteKINAY: Aktif, çalışkanKINCAL: İnce, narin, zayıfKINÇAK: Bıçak kılıfıKINGAL: İnce, narinKINGIR: Metin, dayanıklı, sebatkarKINIK: 1- Gayret, gayretli, çalışkan 2- Muhterem, şerefli, hakimKIP: Baht, talihKIPÇAK: 1- Merkezde kaçmış, uzaklaşmış ve bir otoriteye bağlı bulunmayan 2- Çayırlık, geniş toprak,sahipsiz boş ve geniş arazi 3- Ağaç kovuğu 4- Bahtı açık, talihliKIR: 1- Kırmak...dan Kırış, kesiş, kırma, yarma eylemleri 2- Ak’a yakın kirli beyaz renk 3- mecOlgunluk, tecrübeKIRAÇ: 1- Kırlaşmış, kıra çalan, kır gibi 2- Kırıcı, kırık, yarık 3- Verimsiz toprak, yaşlı toprakKIRAN: 1- Bozgun yapan, düşmanı yok eden 2- Dağ yamacı 3- Yön, kenar, kıyıKIRAY: 1- Genç, delikanlı 2- Kıran, kan dökücü, vurguncuKIRCA: Kıra çalan, ,kırlaşmış mecOlgun, bilgeKIRCI: 1- Kırıcı, sert mizaçlı 2- Kenar, uç, sahilKIRGI: 1- Kırım 2- Bir atmaca türüKIRGIL: Kırık, üzgün, kırgınKIRGIN: 1- Gönül kırgınlığı 2- BozgunKIRGIZ: 1- Kırgıncı, bozguncu, geçimsiz 2- Kırk/Uz 3- Numune, örnekKIRICI: 1- Kıran, bölen, yaran mecSert mizaçlı, gönül kırıcı 2- Kenar, sahilKIRIK: Kırılmış, bölünmüşKIRIM: 1- Kırış, bozgun, katliam 2- Kırgınlık, küskünlük 3- Uç nokta, kenarKIRIY: Sahil, kenarKIRKIN: Bahşiş, hediyeKIRKLI: Eski, Şamanist gelenekten, bazı değişiklikler yada dinsel motiflerin de eklenmesiyle, bugünlere kadar gelen bir inanca göre; gerçek anlamı “kırk ünlü ata ruhunun koruması altındaki kişi”KIRMAN: Kırma yeri, Kırman, harmanKISIG: 1- Hapis, dar yer 2- Kısıtlı, bağımlıKISIGLU: Hapis, mahpus, kıstırılmışKISRIK: Utangaç, mahçupKISTAVUL: Acele, aceleci, telaşlıKIŞIL: Kışlık, kış için ayrılmışKIŞLAK: Kışın kalınan yer, ez, kışlık evKITAY: 1- Çinliye benzeyen , Çinliye karışmış 2- KutayKIVANÇ: Gurur, kıvanma, sevinme, öğünme, mutlu olma, kendine güvenerek ve öğünerek sevinme haliKIVAM: Olgunluk,yeterlilikKIVANDUK: Kıvançlı, mutluKIVIK: Ara, fasılaKIVILCIM: Ateş parçası, şerareKIVLIK: Kıvanç ve mutluluk nedeniKIVRAK: 1- Kıvançlı 2- Hareketli, dayanıklıKIVRIM: Hare, iltivaKIYAK: 1- gaddar, acımasız 2- Kayak, kaydıraç 3- Çekicilik, cazibeKIYAL: İmgeKIYAN: 1- Dağdan hızla akan sel suyu 2- Gaddar, acımasız, kıyıcıKIYAT: Çekici, cazibeliKIYGA: Zeki, çok akıllıKIYGI: Zeka, dehaKIYIK: 1- Zeka, dahi 2- Çekici 3- Kaçak, kapçakKIYIKSIZ: Kaçmaz, sözünden dönmez, düzKIYIN: 1- Akit, sözleşme, anlaşma 2- Güç, kudret, otoriteKIYIŞKAN: 1- Sözünün eri, sözünde duran 2- Cesur, gözü pekKIYMAÇ: GamzeKIYNAK: 1- Ünlü, meşhur 2- pençe, kartal pençesiKIYUK: 1- Mutluluk 2- GeyikKIZARIK: 1- Kızıl, kızıllaşmış 2- kızgınKIZGAN: Kızgın, kızışmışKIZGIN: Kızıllaşmış, asabiKIZI: Şiddet, asabiyet, kızama, kızgınlıkKIZIK: 1- Kızgın, asabi 2- Kısık, hapisKIZIL: 1- Kırmızı, al 2- Altın 3- Kızmış, kızarmış, kızgınKIZILALMA: birlKızıl/Elma Olgun, kızarık elma anlamı, bir sembol ve imgedirÜlkü’yü motivasyonu içerirBazen, fethedilmesi gereken illeri ifade eder, çoğu kez ise bütün Türklerin, tek bayrak altında toplandığı devletin, “Birleşik Türk devletleri”nin imgesiKIZILGU: Kızarmış, kızgın T..Kırgızların, Mürdi oymağı, dip dedelerinden.KIZILHAN: birlKızıl/Han Şamanist gelenekte Tanrı sıfatlarındanKIZILOTAĞ: birlKızıl/Otağ Kağan ya da Han’ların verdikleri, toy ve şölenlerde, kız çocuk sahiplerinin oturduğu, şeref tribünüKIZIMTAY: birlKızım/Tay (Kızmaktan kızgınlık) TayKIZIRAK: (kızarık, kızrak) Nadir, ender rastlananKİÇİ: 1- Kişi, adam, insan 2- Küçük, minyon 3- Geçmiş, geçik, eski 4- KeçiKİÇİCİK: 1- Kişicik, insancık 2- Küçük, minyonKİÇİK: 1- Küçük, minyon, Geçik, geçmişKİÇİN: ZincirKİÇKİ: 1- Eski, kadim 2- Kişi, insanKİÇKİNE: (Giçgine) Geçkin, geçmiş kadimKİDGÜ: Giyim, giysi, elbiseKİLÜKEN: Gülen, güleç, güleryüzlü, mütebessimKİNDİK: Orta, odak, merkezKİNEŞ: Şura, meşveret, kongreKİRİŞ: Sinirden ve bağırsaktan yapılan sicimOk yayı olarak da kullanılır.KİRTİ: Doğruluk, gerçekçilikKİŞİLİK: Karakter, şahsiyet, insan olma özelliğiKİŞKEN: (Kiçgen) 1- Küçük, minyon 2- Geçen, geçmişKİÇKENTAY: birlKiçken/Tay ...minyon, minikKİYE: Kut, talih, ululukKİYELİ: Mübarek, saygıdeğer, uluKİZEK: 1- Kesik 2- Nöbet 3- Seyran, gezintiKİZİR: 1- Keser, kesici 2- Gever, gezgin 3- Atılgan, cesurKOBRAT: (Kubrat) Derlemek, toparlamak, örgütlemekKOBU: (Kovu) Buket, demetKOBURCUK: Kabarcık, kabarık, kabadayıKOCA: 1- Ulu, saygıdeğer, hürmete layık 2- Bilgili, tecrübeli, görüp geçirmiş 3- Gösterişli, azametli 4- Mert, düz, koç gibiKOCABaş: birlKoca/Baş ...Koruyucu, muhafızKOCAMAN: 1- Akıllı, bilge 2- İriyarı, cüsseli, heybetliKOÇ: Erkek koyun mecDüz, mert, yüz yüze dövüşen, hilesiz, yiğit, dayanıklı, yılmazKOÇA: 1- Koç gibi..2- Kibar, centilmenKOÇAK: Koç gibi, cesur yürekliKOÇAN: 1- Centilmen, kibar 2- Koşan, koşucuKOÇAŞ: Rehber, yol gösteren, önde gidenKOÇGAR: (Kaçgar,kaşgar) 1- Koç başı 2- Koç gibi, koç yiğitKOÇİ: Koç gibi, koç yürekliKOÇLUĞ (Koçluk) :Koç olacak kuzuKOÇO: Kibar, mertKOÇU: 1- Koç gibi 2- Kibar, centilmenKOÇUM: 1- Yiğit, mert 2- Koşum, koşmaKOÇUN: Düz, hilesiz, temiz yürekliKOÇUGAR: Mert, yiğit, özü sözü birKODAR: MağrurKODAZ: MağrurKOKLUĞ: Koku, parfümKOKULUG: Koku, ParfümKOKUM: ParfümKOKUŞ: Dalları, ok yapımına elverişli bir ağaç türüKOLAN: 1- Hediye, bahşiş 2- Kollayan, koruyan 3- At, eşek,katır gibi hayvanların, eyerini bağlamaya yarayan kemerKOLBAG: Kadınların, aksesuar olarak bileklerine taktıkları, boncuklu halkaKOLBaş: Askeri birlik başı, komutan, askeri koruyup kollayan kişiKOLBAY: Askeri danışmanKOLCUK: Kolcu, muhafız, koruyucuKOLÇAK: Kolcu, koruyucu, kollayıcıKOLÇU: Muhafız, bekçiKOLDAGÜÇ: Hami, koruyucu, şefkatli, merhametli, yardımseverKOLDAŞ: 1- Silah arkadaşı 2- Arkadaş, birbirini kollayanKOLGAK: İstek, heves, talepKOLGAY: Veliaht, şehzade (Kırım ve Kazan hanlıkları döneminde kullanılan bir aksesuarKOLKA: 1- Kolgu, kol takısı 2- Refika, hanım, eşKOLTAG: Arka, himaye, destekKOLUÇ: Kolcu, kolbaşı, komutanKOLUNÇUĞ: Yakarış, niyazKOMAN: (Kaman,kuman) 1- Yurduna yabancı sokmayan 2- Aman vermeyen 3- KumralKOMAS: Komayan, bırakmayan, aman vermeyenKOMUK: 1- Kabuk, ağaç kabuğu 2- Hazine, defineKOMUR: Cesur, gözüpekKON: 1- Yurt, vatan 2- Konak, yerleşim, mekanKONAÇ: AşiyanKONAG: 1- Konuk, misafir 2- Konuk ağırlanan evKONALGA: 1- Konuk yeri, baş köşe 2- Menzil, konulacak, varılacak yerKONAT: 1- Cana yakın, munis, sokulgan 2- konuk ağırlayıcı, konuksever 3- Birlikte göç eden oba birliğiKONCA: 1- Armağan, bahşiş 2, GülKONÇUK: 1-Aşina, tanıdık 2- KonukKONÇUY: Kağan kızı, prenses, soylu kızKONDU: Yerleşik, yerliKONDUR: Konuksever, cömertKONGAR: 1- Koyu kırmızı renkteki at 2- Kızıla yakın renk tonuKONIK: Can, ruh, yaşamKONŞUK: 1- Konşu, komşu 2- Yerleşim yeri 3- konuşma, lafKONUK: 1- Misafir 2- Can, ruh 3- Varılacak yer, menzilKONUL: 1-Kerevetlerin altındaki, yük konan boşluk, yüklükKONULGA: 1- Konuk yeri, baş köşe 2- Konuğa verilen yemek, değerli yemekKONUR: 1- Yakışıklı, civan 2- Gururlu, onurlu, mağrur 3- Kara ve kızıl karışımı renk, at rengi, doru atKONUŞ: 1- Yerleşim, karargah 2- Menzil, varılacak yerKOPAN: 1- Galip, utkan 2- Ulu, yüksekKOPTURU: Saygı duruşu, tören duruşuKOPU: Kop, çok, çoklukKOPUN: Çoklu, bereket, bütünlükKOPUZ: Saz, bağlama (Kop_Uz)KOR: 1- Öz, maya, asıl 2- Ateş parçası, ateşKORBA: FilizKORCU: KorucuKORGAN: Korunan yer, kale, kurganKORGAVUŞ: Savunucu, müdafiKORIÇI: Korucu, koruyucu, bekçi, yasak bölgeleri bekleyen ve koruyan kişiKORIG: 1- Koru, ağaçlık, yeşil bölge 2- korunan, yasak bölgeKORKMAZ: Korkusuz, cesurKORKUNÇ: Korkutucu, ürkütücüKORKUT: 1- Heybetli, korkutucu, korku salanKORUĞ: 1- koru, koruluk, ağaçlıklı bölge 2- Koruma bölgesi 3- Yasak bölge, askeri bölgeKORUKÇU: Koruyucu, korucu, muhafızKOŞ: 1- Koç 2- Dizi, sıra, dizeKOŞAK: 1- Koşulan, koşturan 2- Neşide, destansı şiirKOŞAR: 1- Emredici, buyurucu 2- Koşucu, çalışkan, hareketli 3- Dizen, düzenleyenKOŞMA: Ölçülü, uyaklı sözKOŞUK: 1- Yan yana, birlikte, yaren, dost 2- Koşma, şiirKOŞUL: Hüküm, şartKOŞULGAN: Koşul koyan, buyurucuKOŞUM: 1- Koçum 2- Bağlı, yan yana 3- Atın, eyer, kulan, üzengi vbmalzemelerinin tümüKOŞUN: 1- Asker, savaş birliği 2- Halk, ahali 3- Dizi, dizeKOTKU: Alçak gönüllü, mütevazıKOY: 1- Koyun 2- Merhamet, acıma duygusuKOYLU: 1- Merhametli 2- İstikamet, yön, yönünü bilen 3- KoyunluKOYU: MerhametKOYULDAR: 1- Merhametli 2- HürmetliKOYULMUŞ: 1- Merhametli 2- ÇalışkanKOYUNLU:MerhametliKOYURGA: 1- Hürmet, lütuf 2- Acıma duygusu, merhametKOYURTANG: Özgürlük, HürriyetKOZAN: KozalakKOZALAK: Çam, selvi gibi ağaçların sert çiçeğiKOZAN: KazanKOZGAV: Kıyam, isyan, başkaldırmaKÖPÜRGE: 1- Köprü, geçit 2- Savaş davuluKÖÇET: Filiz, sürgünKÖÇMEN: Göçmen, göçücüKÖDÜRGÜ: Kurban, adakKÖGMEN: (Gökmen) 1- Tanrısal, ilahi 2- Sayın, saygıdeğer 3- Gücünü Tanrıdan alanKÖĞÜZ: 1- Göksel, Tanrısal 2- Göğüs, sineKÖK: 1- Gök 2- Aile, soyKÖKDAŞ: Emsal, örnekKÖKEN: Göğen, gelen, 2- Köken, soy, aileKÖKİM: 1- Göğüm 2- Soyum, ailemKÖKLÜ: 1- Tanrıdan gelen 2- SoyluKÖKTEM: 1- Bahar 2- Gençlik 3- Deha, akılKÖL: Göl mecUluluk, sonsuzluk, derinlik, bilgelikKÖLMÜK: Halk, ahaliKÖLÜK: Yük hayvanıKÖMEK: 1- Yardım, arka, destek, inayet 2- Ahali, halkKÖMEN: 1- Hayal, düş 2- Irk, soy 3- Cevher, damarKÖMEY: Gerdan, döşKÖMÜÇ: Hazine, defineKÖNG: (Könk) Cariye, odalıkKÖNGÜL: Gönül, canKÖNİLİK : Adalet, doğrulukKÖNKAŞ: Künkaş, kenkeş, meşveretKÖNÜ: Adalet, doğrulukKÖNÜL : Gönül , canKÖP: Çok, gür, çokluk, bollukKÖPTÜK: 1- Bereket, bolluk 2- KalabalıkKÖPÜK: Kabarcık, köpürcük, çoklu, artışKÖREGEN : Gören, görücüKÖREM: 1- Körpe, taze 2- Görgülü, terbiyeliKÖRGEN: Gören, görücüKÖRGÜZ: Görgülü, centilmen, beyefendiKÖRKE: Ağaçtan yapılmış tabakKÖRKEM: 1- Görkem, ihtişam 2- Hoş, güzel, latifKÖRKLÜĞ: Güzel, alımlı, cemileKÖRPE: Taze, cıvanKÖRÜ: (körüg) Gözcü, haberci, casus, gözlemciKÖRÜM: 1-Bakış, nazar, gözlem 2- Düş, rüya 3- Zeka, fehmKÖRÜMÇİ: Astronom, rasat, gözlemci, yıldızları inceleyen kişi.KÖRÜMDÜK: Bakıcı, nezaretçiKÖRÜNÇ: 1- Görgü, muaşeret 2- Bakan, nazırKÖSEMEN: Tas artan koç.KÖŞÜK: Dilek, temenniKÖTÜZ: KıymetliKÖVENÇ: 1- Güvenç, güvence, teminat 2- Azamet, gururKÖVEZ: Afi, çalım, fiyakalı.KÖYMEN: 1- Yanıcı, yanık 2- HayalKÖYMEZ: Yanmaz, ateş almaz.KÖZLÜK: At kuyruğundan yapılan, göz kamaşması ve göz ağrılarının tedavisinde kullanılan bir dokuma.KUANÇ: Kıvanç, sevinçli gururKUANÇI: KıvançKUBAL: Gürz, demir topuz.KUBAN: KapanKUBAT: Kapalı, gizliKUBAY: birlKubi/Ay Yakutlarda eskiden “Temizliği simgeleyen kutlu ruh”KUBİ: (Kubil) Gökyüzü, feza, semaMecBaşsızlık ve sonsuzluk.KUCAN: Göçen, göçerKUCAR: Göçer, göçücüKUÇAM: Deste, demet, bağKUÇAR: Göçer, göçmenKUDA: Sihir, büyüKUDAGAÇI: Büyücü, doktorKUDAK: Kadak, katı, sertKUDEKAN: Buyruk, sert, emir, azarKUKUN:kıvılcım, ateş parçasıKUKUŞ: 1- Gonca, gül 2- Şaka, latifeKUL: Bağımlı, bağlı, köle mecBağlılık, sadakatKULA: 1- Kızıl ve karışımı renk, doru, bordo 2- Yelesi, ve kuyruğu kara, gövdesi kızıla çalan at 3-Yabani at 4- Gözü kara,atılganKULAÇ: 1- Açıklık, mesafe 2- İki kol arasındaki araKULAGU: 1- Yaratıcı, kılıcı, hükmedici 2- Kula gibi 3- Korkusuz, gözü karaKULAN: 1- Galip, utkan 2- Vahşi at 3- Yaban eşeğiKULANŞI: 1- At terbiyecisi 2- Musikişinas, müzisyenKULBAK: Merhametli, yardımseverKULDAM: Sadık kulKULGA: GüvercinKULGU: 1- Müfettiş, murakıp 2- GüvercinKULİ: (kulıg) Cesur, gözü karaKULPU: 1- Kilit 2- kulluk, kulluk edenKULUGA: GüvercinKULUN: Tay, süt emen çağdaki at yavrusuKUMAÇ: Solgun, solukKUMAK: 1- Yardım, kömek 2- Sevda, aşkKUMAN: 1- Solgun 2- Kumral, sarı ile kahverengi arası renk 3- Aman vermeyen, dirayetliKUMANDI: Mutlu, sevinçliKUMARAL: Kumral, buğday tenliKUMARGA: Kuşatma, muhasaraKUMRAL: Buğday tenliKUL: 1- Koyun 2- Can, ruh 3- Uçurum 4- AdaletKUNAN: 1- İki yaşına gelmiş kısrak 2- Adaletli, adilKUNAR: Bereket, bollukKUNARLI: Bereketli, münbitKUNDUZ: Dere kenarlarında yaşayan, kürkünden börk yapılan bir hayvanKUNİ: Adalet, hakkaniyet, adaletlilikKUNT: 1- Dayanıklı, metin 2- Sade, gösterişsizKUNUK: 1- Mahzun, elemli 2- KonukKUPÇI: İnce, zarifKUPTAN: Niyaz, dua, yakarışKUR: Düzen, sıra, hiyerarşi, düzenlemeKURAL: Düzen, düzenlilik, kaideKURALAY: Ceylan, ahuKURAR: Organizatör, düzenleyiciKURAY: Bir çeşit bozkır bitkisi otKURÇ: (kuruç) Kılıç yapımında kullanılan, iyi bir çelik türüKURÇAK: Heykel, yontma taşKURÇI: 1- Kürçü 2- KurucuKURÇIK: Kurum, kuruluş, yapılanmaKURGA: 1- Tecrübeli, bilge 2- İnce, narinKURGAN: 1- İstihkam, kale 2- Anıt, anıt mezarKURIDIN: Batılı, batı bölgesindenKURUM: Figür, dansKURIMLAK: Cilveli, hareketli, kıvrakKURIKAN: 1- Kürkan, damat 2- Hisar, kale 3- Ağaçlık bölgeKURLAS: Düzen, işleyiş, ahenkKURMAN: Düzgün, düzenli, düzenleyiciKURMUŞ: Planlı, düzenli, örgütlüKURT: Bağımsızlığına olan düşkünlüğü, evcilleşmeyen tek hayvan oluşu, mücadeleciliği, hareketliliği,gururlu ve zeki oluşu, özellikle de sosyal ve örgütçü oluşu ve daha bir çok özellikleriyle, Türklere benzeyen ve Türklerin de çok eskiden beri kutsayarak, sembolleştirdiği hayvanKURTAK: Kurulu, ayarlıKURTAR: KurtarıcıKURTARAN: KurtarıcıKURTGA: Tecrübeli, gün görmüşKURTUL: Haraç, vergi, cizyeKURTULGU: 1- Vergi, haraç 2- Kurtuluş, istiklalKURTULMUŞ: Özgür, bağımsız, azadeKURTUN: Batılı, batıdanKURUĞÇIN: KurşunKURUK: Koru, park, korulukKURULTAY: birlKurul/Tay Kongre, divan, oturum Gerek seçim, gerekse devlet için önemli kararların alındığı seçkinler meclisiKURUM: 1- Kuruluş, düzen, düzenleme 2- Çalım, jest, afi 3- Kaya parçasıKURUT:1- Kurt 2- Kale burcu 3- Kurutulup, suyu alınmış peynir topağıKUSKUN: Atın kuyruğundan geçirilip, eyere bağlanan kayışKUŞ: KuşKUŞÇAK: Kuşçu, kuş eğiticisiKUŞÇU: Kuş eğiticisiKUT: 1- Uğur, talih, baht 2- Tanrısal, mübarek 3- Can, ruh, dirilik, yaşam kaynağı, yaşam gücü 4- kader, yazgı 5- Erk, iktidar 6- Bereket, nasipKUTADGU: Kutsanmış, kutlu, değerli, yararlıKUTALAN: birlKut/Alan mübarekKUTALDI: birlKut/Aldı kutlu, mübarekKUTALMIŞ: birlKut/Almış kutlu, mübarek, kutsanmışKUTAMIŞ: Kutsamış, değer vermiş, mübarek eylemiş.KUTAN: 1- Dua, yakarış, niyaz 2- Bir avcı kuş 3- Saban, pullukKUTAR: Kutsar, kutsayan, kut verenKUTAŞ: Kutlu, mübarekKUTAY: birlKut/Ay T..1- Ateş parçası, ateş 2- Şamanist gelenekte,”Ateşteki Kutlu Ruh” 3- İpek, ipekli kumaş 4- Kurlu Kadın Ruh 5-Paha biçilmez, değerli T..İlhanlı hanlarından, Argun Han’ın evdeşi ve Keykatu Han’ın anası.KUTGARU: Buyruk, fermenKUTKU: Ağırbaşlı, alçak ,gönüllüKUTLU: 1- Mübarek, Tanrısal 2- Bahtiyar 3- Kabul görmüş, saygıdeğerKUTLUCA: Uğurlu, bahtı açıkKUTLUĞ: Kutlu, mübarekKUTLUĞ İNANÇ: (Kutluk İnanç) Kutlu/İnançKUTLUK: KutluKUTLUK : (Kutluğ) Kutlu, mübarekKUTSANDI: Kutlu, mübarekKUTUN: 1- Mesut, mutlu, nurlu 2- Mukaddes, kutsalKUTUNMUŞ: Kutlu, mübarekKUTUR: Kutlu, mübarekKUTUZ: birl1- Kut/Uz 2- Yaban öküzüKUVANÇ: Kıvanç, gurur, mutluluk, iftiharKUVANDUK: Kıvanç, mutluluk, iftihar, gurur vericiKUVART: 1- Kurt 2- Dayanıklı, kavi, metinKUVAT: Sevinç, mutlulukKUVRAG: Toplum, toplumcuKUYAK: Zırh, demirağKUYAN: Tavşan, bozkır tavşanıKUYAŞ: Güneş ışığıKUYDUNG: Beden, vücutKUYMU: Sevinç, neşeKUYTAK: Mahfuz, siperKUYTURKA: Bağış, ihsan, lütufKUYULDAR: Saygıdeğer, saygıya layıkKUYUM: Aksesuar, küpe, bilezikKUZ: Dağın, güneş görmeyen yamacıKUZAY: Kuzey yönü, güneşin az olduğu yer,Karanlık ve soğuk yerKUZLAK: Bebe, yavruKUZU: 1- Koyun yavrusu 2- Yavru, bebeKÜÇ: Güç, dirayet, kudretKÜÇKARA: birlKüç/Kara (Acı kuvvet)KÜÇEM: 1- Güç, kudret 2- zorbaKÜÇEY: Güçlü, gücü yetenKÜÇİ: Güç, güçlük, zorlukKÜÇİN: An, kısa zaman parçasıKÜÇKEY: Güçlü, zorluKÜÇLÜK: Güç, güçlük, zorluk, kudretKÜÇÜK: Ufak, minyonKÜÇÜLÜ: Güçlü, zorluKÜÇÜLÜK: Güçlük, güç, zorlukKÜÇÜM: Güç, kudretKÜKLER: Müneccim, yıldız falcısı li&amp;gt;KÜKREK: 1- Onur, gurur 2- Kükreyiş, kükreyenKÜL: 1- Ateş, ateşlilik, yakıcılık, yok edicilik 2- Yenilmezlik 3- Ulu, ünlü 4- Cesaret, gözü karalık 5-Göl, göl gibi geniş ve büyükKÜL TİGİN: birlKül/Tigin Birkaç anlam: 1- Ateş prensi 2, yenilmez prens 3- Ulu prens 4- Yok edici prensKÜLÇUR: Ululuk, yüksek mevki, saygıdeğerlik.KÜLE: 1- Güle , gülüş 2-Demet,bağ, desteKÜLEGEÇ: 1-Güleç, güler yüzlü 2-Name, melodiKÜLEGEN: Gülen, güler yüzlüKÜLEK: 1- Fırtına, kum fırtınası 2-Bakraç, tahtadan yapılmış yoğurt kabıKÜLEM: Bereketli, münbitKÜLER: birlKül/Er ..Ulu, saygın kişi.KÜLTEM: Deste, demet, buketKÜLÜG: (Külük) 1-Ünlü, meşhur, çok tanınan 3-Hızlı,seriKÜLÜNK: KazmaKÜMÜŞ: GümüşKÜN: Gün, güneşKÜNANA: birlGün/Ana Şamanist gelenekte, göğün yedinci katına bakan kutsal kadın ruhKÜNÇEK: Güneşlik, şemsiyeKÜNDEŞ: 1- Gündeş, güneşe eş değerde 2- İzci, takipçi, halefKÜNDÜN: Gün ışığıKÜNDÜZ: GündüzKÜNEŞ: GüneşKÜNGERÜ:Arzu, dilek, temenniKÜNG: Cariye, dişi köleKÜNİ: 1- Adil, adaletli, hukukçu, yasalara bağlı 2- İtaatkar, mutiKÜNKAŞ: Danışma, nasihatKÜNTEM: Günlük, gündelikKÜNÜÇEN: Muti, itaatkar, saygılıKÜNÜLÜK: 1- Şemsiye, 2- Günlük, yevmiyeKÜR: 1- Gür, sık, bol, bolluk 2- Canlı, diri, sağlam, sarsılmaz 3- Gürleyen, kükreyen, kabadayı, gözü kara, yürekli 4- Öz, maya, özünü yitirmemezlik 5- Düzen, düzenlilik 6- Çare, çözüm, devaKÜRÇE: Esas, asıl, maya, özKÜRÇİ: Kabadayı, gözü karaKÜRHAN: (Gürhan) birlKür/Han Türk mitolojisinde, Kara Han’ın oğullarındanKÜRİ: İç geçiren, imrenen, kıskançKÜRKAN: birl1- Kür/Kan (Gür/Kan) 2- Damat (Körekan)KÜRMEN: Özlü, soyluKÜRÜGEN: 1- Gürgen 2- Köregen, damatKÜRÜM: Basiret, melekeKÜRÜNÇ: 1- Özlü, soylu 2- Düzen, düzenli 3- KıskançKÜŞLİK: 1- Güçlük, güç, zorluk 2- Mutlu, mutlulukKÜŞÜM: 1- Ar, edep, hicap 2- Güç, güçlülükKÜVENÇ: GüvençKÜVENÇİ: Güvence, garantiKÜZ: Güz, sonbahar, hazanKÜZNEK: Işık kırılmasıMAMAK:Sakin, kendi halindeMAMAY: Sakin, munisMAMIŞ: 1- Saygılı, söz dinler 2- SaygıMANAS: 1- Huy, mizaç 2- Heybet, heybetliMANAY: Saha, bölge, mıntıkaMANÇO: Mengü, sonsuzMANÇU: Mengü, sonsuzMANGALAY: 1- Alın, yüz, cephe 2-Süvari, iyi ata binenMANGU: Mengü, bengü, sonsuzMANGUR: Mangır, bakır paraMANGUT: Ölümsüz, sonsuzMARAL: Ceylan, ahu türü bir hayvanMAYDA: Narin, ince, ince yapılıMENÇİK: Mülkiyet, mal varlığıMENDEŞ: (Menteş, mintaş) Acele, aceleciMENGİ: Mengü, bengi, bengüMENGİLİK: SonsuzlukMENGÜ: Ebedi, sonsuz, sonsuza kalan, sonsuzluk, ölümsüzlükMENGÜÇ: Sonsuzluk, sonsuzluğa ulaşmış, ermiş, ulu, saygıdeğerMENGÜÇ ATA: birlMengüç/Ata Bilgi ve tecrübesine başvurulan ulu ve bilge kişiMENGEN: 1- Nişancı, iyi ok atan, okçu 2- Becerikli, mahirMETE: 1- Soylu, saygıdeğer 2- Bütün, bütünlük, bütünlükçüMETEHAN: birlMete/Han Hun kağanlarının en ünlüsüAynı soy ve kökten gelen boylar arasında, kan dökülmesini yasaklamış hepsinin tek bir devlet çatısı altında toplanması gerektiğini,bunun aynı zamanda Türk Tanrısı’nın bir emri olduğuna inanarak bu yolda mücadele etmenin ve bunun getireceği sonuçların,en büyük ve paha biçilmez bir mutluluk olduğuna inanmış, bunu da ayrıca,devlet politikası biçimine getirmişti.Türk töresine devlet idaresine sokan,ilk düzenli ve sınıflı kara ordusunu kuran,”Birleşik Türk Devletleri ülküsünü devlet siyaseti olarak ve bunu gerçekleştiren ilk Türk büyüğü.MİN: 1-Bin,bin sayısı2-ben,gamzeMİNG:1-Ben,gamze 2-Huzur,refah 3-Bin sayısıMİNGAN: Benli,gamzeliMİNGİLİK: Rahat,huzur,refahMİNGİR: Çok külliyetli.MOĞOL:Kaygı,endişe,hüzün Oğuz’un amcası ve ilk kayın atasıMOKAN: Büken, güçlüMONGUÇ: Atik, çevik, hamleciMOTUN: Bütün, bütünlük ( Mete Han’ın asıl adının bu olduğunu söyleyen tarihçiler de var.)MUGLU: Üzgün, hüzünlüMUNAR: Serap, algınMUNCUK: Boncuk, takı, mücevherMUNÇUĞ: (Boncuk)MUNG: 1- Hüzün, elem, üzüntü 2- Ming, ben, gamzeMUNGLUĞ: (Mungluk) Üzgün, bunalmış, hüzzamMUNGUL: Hüzünlü, elemliMUTLU: Mutlu, mesut, bahtiyarMÜÇEK: öpücük, buseMÜGE: İnci çiçeğiMÜLDÜZ: Berrak, safMÜREN: Irmak, akarsuOBA:1- Yurt, mekan, mesken,diyar, çadır, mahalle 2- kabile, aşiretOBAR: Ev, barakaOBEN: 1- Genç aygır 2- Erkek deve yavrusuOBULAZ: (Oblas, oflas) 1- Gözü pek, atılgan 2- Alicenap, yüce gönüllü.OBUT: Şeref, haysiyetOBUZ: Kaynak, menbaOCAK: (Otak, odak) Ateşlik, ateş olan yer, ateş tüten yerMecEv, yuva, insan eğitiminin, başladığı, insanın pişmeye ve biçimlenmeye başladığı yer.OCAKLI: Ocak sahibi.OD: Ot, ateşODAK: Ocak, yanma, yansıma merkeziODAKAN: Hanım ozanODANA: birlOd/Ana Şamanist gelenekte, “Dişi Melek”ODATA: birlOd/Ata Şamanist gelenekte “erkek melek”ODÇU: AteşçiODGURMUŞ: 1- Oturmuş, oturaklı, sakin, kendinden emin 2- Yuva kuran, birlik kuranODHAN: birlOd/Han Şamanist gelenekte, “Ateşteki Kutlu Ruh”OG: Ok (Doğma, doğum, yaratılış)OGAN: (Okan, Ugan) 1- Tanrı, Tanrılık vasıfları, yaratma, yaratış, doğuş, halik 2- Anlayış, zeka,bilgelik 3- Eski Türklerde, kan davalarına karşı çıkan, oba ve oymaklar arasındaki geçimsizliklerde,arabuluculuk yapan, “Barışı simgeleyen kutsal ruh” 4- Altay ve Tuna Türklerinde “ Ateşteki kutlu ruh”OGLAĞU: Körpe, genç kızOGRAK: 1- Azim, kararlılık 2- NiyetOGRAŞ: Uğraş, mücadele, meşgaleOGSAT: Benzer, benzerlik, benzeyişOGTADURMUŞ: birlOkda/Durmuş ( Bu ad, iki anlamda da yorumlanabilirAkıllı, zeki DurmuşZor durumda kalan, zor koşullarda olan)OGUR: 1- Gizlilik, gizem 2- Uğur, baht, talih, mutlulukOGURLU: UğurluOGURMUŞ: Gizemli, ağzı sıkıOGUTUR: Gizli, gizemliOGÜN: birlO/Gün (..Eski bir Türk geleneği olan, tarihin önemli ve özel günlerinin anısına verilen, o gün ya da o günlerin yıldönümüne denk düşen günlerde doğanlar için kullanılan bir ad.OĞÇU: Okçu, haberci, ulakOĞIRCIK: UğurcukOĞLAGU: Körpe kızOĞLAK: Keçi yavrusuOĞLAMAN: Bir yaşında doğum yapan, koyun ve keçiOĞLAN: Oğul, erkek çocuk, genç erkekOĞRAMIŞ: UğurluOĞRUN: 1- Gizli, gizemli 2- Yavaş, ağırOĞUL: 1- Oğlan, erkek çocuğu 2- Evlat, genel olarak, kız yada erkek çocuğuOĞULÇA: 1- Oğulcuk, biricik oğul, biricik evlat 2- En küçük oğulOĞULGANMIŞ: Oğlu olmayanOĞUR: 1- Uğur, talih, bahtiyarlık 2- Vakit, zaman, devirOĞUŞ: 1- Bolluk, bereket 2- Hısım, akraba, nesilOĞUZ: 1- Ok-Uz 2- Ağuz, ağız 3- Olağanüstülük 4- Çağrı, davet, toparlama birleştirme, yaratışOK: 1- Doğum, doğuş, yaradılış 2- Akıl, us 3- Dokunma, el sürme 4- Söyleyiş, çağırış, haber verme 5- Silah, yay ile kullanılan ok 6- Örgüt, teşkilatOKAN: 1- Ogan 2- Anlayış, fehimOKATMIŞ: (Okutmuş) Haberci, ulakOKÇI: 1- Okuyucu, haberci 2- Ok atan, okçu 3- ÖrgütçüOKIÇI: Davetçi, davetkar, çağırıcıOKİ: Çağrı, davetiyeOKLAMIŞ: Ok atmış, savaşçıOKLU: 1- Akıllı, zeki 2- ÖrgütlüOKŞAK: Benzeyen, andıran, tanıdık, bildikOKŞAN: Benzeyen, okşayanOKTA: Akıllı, zeki, dahiOKTAR: 1- Okçu, iyi ok atan 2- Bilgili, akıllı, yaratıcı 3- Davetçi, davetkarOKUKLU: Alim, bilginOKUMAGAN: Arif, eğitimsiz ama kendini yetiştirmiş, olgunlaşmışOKUNÇ: Toy ve düğün davetiyesiOKUŞ: 1- Bilgi, bilgelik 2- BereketOKUŞLUĞ: 1- Alim, bilgin 2- Bolluk, bereket, bereketliOKUTGAN: Okutan, eğitmenOKUTAN: Eğitmen, öğretmenOKUV: Okuyuş, kıraat, çağırışOLAGAN: Olan, doğal, olumluOLAM: Debdebe, gösteriş, tantanaOLBAK: Oluş, oluşumOLCA: Ganimet, bollukOLCAŞ: Tören, seremoni, tazimOLCAY: Tanrı sıfatlarındanBaht, talih, açık talih, ululukOLCAYTU: Açık talih, bahtı açık, bereketliOLÇA: Ganimet, bereketOLÇAM: Ganimet, nimet, bollukOLÇAR: 1- Saldırı komutu, saldırı 2- haber, havadis 3- Uygun, muvafıkOLÇUM: 1- Olgunluk, olgun, yetişkin 2- Hüner, marifetOLGAÇ: Olgun, olmuşOLGUN: Yetişkin, olmuş, kamilOLUM: Oluş, doğuş, olmaya elverişli.OLUN: 1- Oluş, olgunluk, ağırbaşlılık 2- Genç, taze 3- SoylulukOLUŞ: Oluşum, düzenOMAÇ: Amaç, gayeOMAK: 1- Soy, kan, soyluluk 2- Aile, akrabaOMAY: (Umay) Seçkin, güzideOMRAK: Sevilen, maşukaOMUR: (Umur) 1- İlgi, heves 2- Güç, dayanıklılık, dayanıklıOMURCA: Sağlam, dayanıklıOMURTAG: Kartal yavrusuONAK: 1- Onanmış, kabul görmüş 2- Sevgili, el üstünde tutulanONAL: 1- Doğuş, ortaya çıkış 2- Sağlam, dayanıklıONANLI: Sağlam, meyin, mütehammilONANMIŞ: Sağlam, bayındır, destekliONAT: 1- Sağlam, dayanıklı 2- Yakışıklı 3- Terbiyeli, iyi davranışlıONATÇA: Makbul, hatırşinasONAY: 1- Sağlam, dayanıklı, uygun 2- Makul, kabul,tasdikONG:1- Sağlamlılık, kalıcılık, dayanıklılık 2- İyilik, rahmet, bereket, bolluk 3- Sevinç, neşe, mutlulukONGAN: 1- Uğurlu, mutlu, bahtiyar 2- Verimli, gelişkin 3- Bayrak, simge, totemONGU: 1- Kar, kazanç 2- Set, sütreONGUÇ: Karlı, kazançlı, verimli, uğurluONGUDAY: Karlı, kazançlıONGUN: 1-Bolluk ve bereketi simgeleyen kutlu ruh2- Uğurluluk, verimlilik, kalıcılık 3- Av totemi, kutsanmış av hayvanı 4- Totem, sembol, bayrak, flamaONGUR: Kurtuluş, salahONGUT: Koruyucu, muhafız, kale muhafızıONUK: 1- Sağlıklı, dayanıklı 2- Uğurlu, aziz, saygıdeğer 3- Usul, yol, teamül 4- Yararlı, faydalıONUŞ: 1- Bereket, bolluk, verim 2- Uğur, talihOPAK: (Apak) Temiz, bakımlıOPAN: Mağara, delhizOPÇIN: (Apçın,afşın) Zırh, demirağOPUR: Obur, iştahlıOPUZ: Katı,sertOR: 1- Yer, durak, bölge 2- Doğramak, biçmek 3- Mevki, mertebe 4- Düzen, kuruluşORAK: Doğramak, kesmek, doğrayıcı, biçiciORAN: 1- Taht, şeref makamı 2- Yüksek mevki, yüksek dereceORAY: birlOr/Ay 1- Aynı, eşit, eş değerde (Kırgızlarda) 2- Fırsat, hamle (Kazaklarda)ORAZ: (Uraz, uras, ıraz) Şeref, onur, talihORÇUN: 1- Kesici, keskin, doğrayıcı 2- Bölge, vilayet 3- Onurlu, ahlaklı, iyi huyluORDA: Orta, merkez (Kağan veya Han otağının bulunduğu yer)ORDU: (Orda) 1- Orta, çekirdek, merkez 2- Silahlı ve düzenli toplulukORDUCA: 1- Ordu ile ilgilenen 2- Ortaca, ortancaORGA: Bayrak, flamaORGARUN: 1- İstihkam 2- Bayraklı, bayrak sahibiORGİR: Kesici, biçiciORGUN: Sırdaş, sır saklayan, ketumORHUN: Sır saklayan, sırdaş, gizli, gizemliORMAG: Doğramak, biçmekORMAN: Ağaçlık, bölgeORMUŞ: Doğrayan, biçenORNAK: 1- Taht, tahtırevan 2- yer, yöreORPAG: Menşe, kök, nesepORTAÇ: 1- Ortadaki, ortanca 2- Ilımlı, dengeliORTAÇI: IlımlıORTAĞ: Ortak, ortalama, ortada buluşmaORTUG: Ortak, pay sahibiORUK: 1- Yol, eylem, gidişat 2- Çare, çözüm, imkan, uygunlukORUM: Mera, otlakORUN: 1- Makam, mevki, özel yer, şerefli yer, taht 2- Karargah, görev yeriORUNÇ: Hediye, bahşişORUNÇAK: 1- Oya, işleme 2- Rehin, emanetORUNDUK: Koltuk, iskemleORUNGULUK: Bayrak, flamaORUNLUG: Taht, makamORUNTAG: Yüksek mevki, makamORUS: 1- Talih, uğur, baht, mutluluk 2- Amaç, hedefOSKAY: 1- Hamarat, işgüzar 2- Neşeli, şenOT: 1- Ateş, ocak, ev 2- Nebat, bitkiOTACI: (Utacı) 1- Doktor 2- Eczacı, ot ve bitkilerden ilaç yapan kişi 3- kam, baksıOTAĞ: 1- Oda, içinde ateş yakılarak oturulabilen büyük ve geniş çadır 2- Yeni evlenenlere armağan edilen ev, çadırOTAĞA: birlOt/Ağa ..evin reisi, aile reisi, evde sözü geçen kişiOTAK: Yeni evlenenlere armağan edilen ev, çadır, odaOTAMIŞ: Doktor, hekimOTANCAK: İlaç, merhem, devaOTAR: Geçici, faniOTÇİGEN: birlOt/Çigen (“Ot/Tigin” adının , Moğol ağzındaki söylenişi.)OTGUN: Kabadayı.OTKUN: Kabadayı.OTLUĞ(K): AteşliOTMAN: Ailenin en küçük oğlu .Ocağın ateşini yakıp ısıtacak ve devamlılığı sağlayacak olan, Çok eskilerden beri süregelen,Türk töresince çocuklar arasındaki paylaşımlarda ev , en küçük çocuğa kalırBu yüzden ilerde evin yada mülkün idaresi küçük oğlandadırYani, ocak,onunla yanmaya devam edecek,aile oba yada oymağın yaşamı onun sayesinde sürecektirBu çocuklara içeren ”Otman,Ot Tigin,Othan” vbadlar verilir. Otmanlı devletinin kurucusu ve ilk hanıErtuğrul Beğ’in en küçük oğluDaha Ertuğrul Bey ölmeden,Töreye göre,birçok mal mülk, büyük çocuklara, beylik, en küçük olan Otman’a geçmişti.OTMAR: Ateşli, ateş saçanOVAT: Düzgün, muntazamOVLAZ: Gözü pek, atılganOVMAÇ: El ile yoğrularak yapılan yiyecekOY: 1- Düşünmek, düşünce, fikir 2- ÇukurOYA: 1- Oyularak yapılan elişi, işleme 2- Emanet, rehin 3- Sempatik, minyonOYAN: 1- İman, inanç 2- Düşünce, efkarOYAZ: Çukur, kuyuOYBAK: Çukurlu vadiOYBAT: Oyuk ve çukurlu yerOYGAK: 1-Oya, rehin 2- Uyanık, müteyakkızOYGUR: Dere yatağı, dere oyuğuOYINLI: Düşünceli, efkarlıOYLUM: 1- Çukur, kuyu, boşluk 2- Kurucu, kuruntu, yormakOYMAK: Yığın, kitleTürklerin sosyal birimleri içindeki sıralamada, Obadan büyü Boy’dan küçük olan akrabalar topluluğuOYMUR: Dere, dere yatağıOYNAK: Maral, ceylan, vbHayvanların bir arada olup su içtikleri kuyu, su birikintisiOYRAM: Girdap, anaforOYRAT: Derin, oyuk, derinleşmişOYTUN: Kutsanmış, mübarekOYUR: Vücut, endamOZ: İleri, ön, öndeOZA: Kadim, eski, ezeli, hep var olanOZAĞI: Tecrübeli, bilgili, uzmanOZAMIŞ: Uzamış, uzman, usta işinin ehliOZAN: (Uzan) Öncü, herkesin önünde olup hitap eden, şiir yazan ve okuyan, kopuz çalarak şiir okuyan ve yazanUsta, işinin ehliOZAR: Uzman, usta, bilir kişiOZGAN: Kademeli, dereceli, öncelikliOZMAN: UzmanOZMUŞ: Uzmanlaşmış, yetikOZUL: Esas, kaideOZUT: İkamet, ikametgahOZUTGAN: İleride, ilericiÖBEK:Küçük grup, tim, takım, parçaÖBGE: Ced, Ata, SoyÖCAL: birlÖc/Al intikamcıÖCEK: 1- Esinti, hafif yel 2- BurçÖCÜT: İntikam, öçÖDEM: 1- Borç, bakiye 2- Ödül, mükafatÖDEMİŞ: 1- Eczacı, doktor 2- Ricacı, yakaran 3- Borçsuz, bakiyesiz 4- Ödül verenÖDEN: 1- Ricacı, duacı 2- ÖdülÖDGÜLMÜŞ: 1- Övülmüş, övülen, başarılı, ödül almış 2- Ricacı, duacıÖDGÜR: Uygun, yerinde, vaktindeÖDRÜM: Seçkin, mümtazÖDÜGET: Ricacı, yakarıcı, duacı Yakutlarda, “ Akarsuların kutlu ruhu’’ÖDÜK: Rica, yakarı, dua, niyaz, arzuÖDÜL: 1- Usluluk, akıllılık 2- Yüceltme, ululama, mükafatÖDÜN: 1- Ödeme, ödeyiş 2- Yakarış, niyazÖDÜŞ: Vakit, devirÖG: (Ok) Ana, anne, yaratan, doğuranÖDGÜL: Övülme, övünç kaynağı, övülme nedeniÖGE: (Öke) Dahi, çok zeki, çok akıllıÖGEÇ: İki yaşına gelmiş koçÖGEL: 1- Zeki, akıllı, aklı başında 2- BurçÖGET: 1- Akıl, zeka, akıllılık, 2- Sevgi, muhabbetÖGİR: Sevinç, neşe, eğlenceÖGLÜ: Dahi, çok akıllıÖGREDİK: 1- Mürebbiye, eğitmen, yetiştirici, öğretmen 2- İdman, talim, antrenmanÖGRÜ: 1- Öğrenilecek olan 2- Arkadaş, refikÖGÜŞLÜ: Övülen, methedilen, övülmeye layıkÖGDÜ: Övme, methiyeÖGDÜM: 1- Övülen, methedilen 2- Önce, öncelikliÖĞER: Övücü, methediciÖĞLEŞ: Akıl birliği, fikir birliğiÖĞREK: Toplantı yeri, cemiyet , dernekÖĞREN: ÖğrenmektenÖĞRET: Gelenek, terbiyeÖĞREYÜK: Gelenek, görenek, terbiyeÖĞRÜK: Munis, cana yakın, el üstünde tutulanÖĞRÜNÇ: 1- Deneyimli, bilgili, öğrenmiş, ders almış, yetişmiş 2- Hoşnutluk, memnuniyetÖĞTÜ: Metih, övme, ululamaÖĞTÜR: Övme, methediciÖĞÜÇÜ: Övücü, methediciÖĞÜLMÜŞ: Başarılı, destekli, övülmeye layıkÖĞÜN: 1- Öğünmek..ten öğün 2- İtina, dikkat 3- SıraÖĞÜNÇ: Övünç, iftihar, övünme gerekçesi, iftihar vesilesiÖĞÜNÇEK: Öğünmeye değer, öğünme nedeniÖĞÜNMÜŞ: Övünmüş, övünmeyi hak etmiş, gururluÖĞÜNÜR: Gururlu, mağrurÖĞÜR: ÖverÖĞÜT: 1- Anlayış, kavrayış 2- Nasihat, tavsiye, deneyim aktarımıÖK: (ög) 1- Öz, doğuş, oluş, gelişme 2- Zeka, bilme, us, yetenek, ana, doğuranÖKÇİ: Okeci, çağırıcı, davet edici, davetiye veren kişiÖKÇÜR: Zeki, anlayışlıÖKE: Dahi, yanılmaz, bilge, çok akıllıÖKER: Dahi, süper zekaÖKERMAN: Dahi, bilge, yanılmazÖKLÜ: 1- Dahi, akıllı 2- Egemen, denetimciÖKSÜM: Arzu, muratÖKSÜZ: Desteksiz, arkasız, oluşumsuz, gelişmeye engel durumu olan, (Halk arasında, anası olmayan, ölen ya da ayrı olan çocuklar için de bu adın kullanılmasındaki neden, ananın, çocuğun yetişme ve gelişimindeki önemine atfendir.)ÖKTE: 1- Ökeli, akıllı, dahi, yanılmaz, deneyimli, bilgili 2- Azametli, gösterişliÖKTEM: 1- Akıllı, bilge 2- Asi, başına buyruk, pervasız 3- Meşhur, gösterişli 4- Bahar, ilk yazÖKTEN: 1- Akıllı, bilinçli 2- Kahraman, cesur, korkusuz, başına buyrukÖKÜÇ: 1- Çok, çokluk, bolluk 2- Akıl, us, bilinçÖKÜN: Kendine dönüş, öze dönüşÖKÜNMÜŞ: Özüne bağlı, özüne dönenÖKÜŞ: 1- Çok, çokluk, bolluk, bereket 2- Akıl, bilinç, bilinçliÖKÜŞ KARA AÇKI: birlÖküş/Kara/Açkı mecKeskin zekalıÖKÜZ: 1- Irmak, nehir, büyük akarsu 2- Uzman, bilge, ehil, dahiÖLÇER: 1- Mühendis 2- ağırbaşlı, ölçülü 3- Savaş buyruğu, saldırı buyruğuÖLÇÜM: 1- Adap, usul, erkan, yol 2- AğırbaşlılıkÖLMEZ: 1- Dirayetli, dayanıklı 2- Çok sevilen, unutulmaz, iz bırakmışÖN: 1- Doğu, güneşin doğduğu yön 2- İlk, başlangıç, doğuş, meydana geliş 4- İlke, öncelik, prensip,temelÖNAL: birlÖn/Al Öncü, lider, önde olanÖNALAN: birlÖn/Alan, lider, öncüÖNALDI: birlÖn/Aldı, lider, öncüÖNCEK: Önce, önceki, selefÖNCEL: 1- Selef, daha önceki 2- Önde olan, öncü, rehber 3- Öncelikli, imtiyazlıÖNCELİK: İmtiyaz, torpilÖNCÜ: 1- İlk, orijinal 2- Lider, yol açan, önde olanÖNCÜL: 1- Öncü, önde, rehber 2- Birinci, ilkÖNÇEK: Önceki, önceki, selefÖNDAŞ: Aynı öncelikte, aynı imtiyazı paylaşanÖNDE: Öncü, öncekiÖNDEGÜN: birlÖnde/Gün 1- Önemli gün 2- Önceki günÖNDER: Önde olan öncü, liderÖNDEŞ: Yol açan, rehber, mihmandarÖNDÜÇ: Öncü, mihmandarÖNDÜL: 1- En önde, en öndeki, öncü 2- Öncelik, imtiyazÖNDÜN: 1- Peşin, peşinat 2- Önde, önde gelenÖNE: İleri, ileride, ötedeÖNEK: Dayanak, direk, destekÖNEL: 1- Usta, uzman, pir 2- Vade, mühletÖNEM: Öncelik, imtiyaz, değer, kıymet, hassasiyetÖNEN: 1- Önde olan, öne geçen 2- Bağlılık, sadakatÖNER: birlÖn/Er Öncü, rehber, kılavuzÖNEY: 1- Öne geçen, önde gelen 2- YükseklikÖNG: İlk, birinci, başta gelenÖNGEL: 1- Ağırbaşlı, olgun 2- Öncü, öncülük edenÖNGEN: 1- Zafer, utku 2- Uzun boylu, leventÖNGER: Hiddetli, asabiÖNGİ: (Öngü) 1- Değişik, farklı, sıra dışı 2- Önce, öncelikliÖNGÜÇ: 1- Öncü, kılavuz 2- Atak, atik, hareketli 3- Delil, kanıt, ispatÖNGÜK: Yastıkların ucuna yapıla işlemeÖNGÜL: Yol gösteren, ön ayak olanÖNKUZU: birlÖn/Kuzu mecKurban, kurbanlıkÖNÜÇ: Önce, önceki, selefÖNÜM: 1- Birinci, ilk 2- Hasılat, ganimet, karÖNÜR: Başlangıç, siftahÖNÜRT: Önce, öncelikÖNÜT: Önce, öncelikÖPGİNE: Öpücük, buseÖPKE: İç geçirme, öfke, hırsÖPÖZ: Can, ruh, nefsÖRÇÜM: Üreyiş, gelişim, büyümeÖRÇÜN: İpten örülmüş merdivenÖREN: 1- Örme yapan, örücü 2- Eskiden kalma kalıntı, kalıntı kent ya da mezarÖRGE: 1- Örnek, motif, örgü örneği 2- Şahika, yükseklikÖRGEN: 1- Örülü ip, urgan 2- Keçi kılından yapılan ipÖRGÜÇ: 1- Dokuma aleti, dokuma tezgahı 2- Mevki, mertebe 3- Tümsek, tepeÖRİKLİ: ŞeciyeliÖRKEN: 1- Urgan, örülü ip 2- FidanÖRKİN: 1- Fidan 2- Taht, tahtırevanÖRNEK: Numune, standart, ölçüÖRPEN: 1- Örtülü, kapalı, gizli 2- Alev, alev ışığıÖRS: Üzerinde metal maden dövülen demir kütle mecDayanıklılıkÖRTE: Örtü, örtülüÖRTGÜN: Samanı ayrılmış, harmanlanmış tahılÖRTÜN: Omuz üstüne alınan örgülü giyecek, pelerinÖRÜÇ: Örgü malzemesi, dokuma tezgahıÖRÜM: Çit, ağılÖRÜN: 1- Saç örgüsü, belik 2- Beyazlık, temizlik 3- Gökyüzünün bulutsuz hali 4- Ürün, hasılatÖRÜNDÜ: Arı, temiz, saf, pakizeÖRÜNDÜL: 1- Seçkin, güzide 2- Saf, temiz, pakÖS: Gerçek, hakikiÖSRÜK: 1- Mert, özü sözü bir 2- Esrik, kendinden geçmişÖSTERİŞ: Fantezi, hayal, fantastikÖTER: 1- Ricacı, yakaran 2- İleri, ileri geçmiş 3- Çığırıcı, ötücü, okuyucuÖTGEN: Geçmiş, aşmış, ötede olanÖTGÜR: Delici, delip geçenÖTİLİG: İtibarlı, saygıdeğer, muhteremÖTKER: 1- Ricacı, duacı 2- Geçici, faniÖTNÜ: Rica, yakarı, istirhamÖTÜG: (Ötük) Arz, niyaz, rica, dua, dilekÖTÜGEN: (Ötüken)ÖTÜKEN: 1- Ricacı, duacı, niyazcı, Tanrıya yakaran 2- Geçmiş, mazi, onurlu ve övünçlü maziÖTÜN: 1- Ödün, verme, bağış, mağfiret 2- Yakarı, yalvarış, niyazÖTÜNÇ: 1- Rica, dilek, maruzat, istirham 2- İltimas, tarafgirlikÖVET: Övüş, övgüÖVGÜ: Övme, methetmeÖVGÜN: Övülen, övülmeye layıkÖVÜÇ: Övünç, iftiharÖVÜL: Övülen, övülmeye layıkÖVÜNÇ: Övülmeye yol açan davranış, gurur ve onur kaynağıÖVÜT: Öğüt, nasihatÖYKE: Öfke, hiddet, hınçÖYKÜ: 1- Taklit, benzeme, benzetme, 2- HikayeÖYKÜNÇ: Eğilim, benzeme, taklit etme eğilimiÖYLEK: Zaman, devirÖYÜK: Coşku, coşkunluk, tezahüratÖZ: Kişinin “ben” derken, anlatmak istediği, tinsel varlık1- Ben, tin, can, ruh, gönül 2- Asıl, esas,temel, unsur 3- Şahsi, kişisel, kendi, kendine aitlik 4- Uz, uzluk, ustalık 5- Dere, ırmakÖZAK: birlÖz/Ak mecSoyluÖZBEK: birlÖz/Bek mecCesur, kendine güveni tamÖZBİR: birlÖz/Bir mecSoyluÖZDEK: 1- Madde, temel, asıl, yapı, kuruluş, oluş, oluşum 2- Beden, vücut 3- Ağacın, köküne yakın olan kısımÖZDEL: 1- Soylu 2- Armağan, hediyeÖZDEN: 1- İçten, samimi 2- Ender rastlanan, olağanüstü 3- Akraba, hısım 4- Armağan, hediyeÖZEK: 1- Temel, asıl, üs, merkez 2- Can, ruh, gönülÖZEL: 1- Ayırt, fark, farklılık 2- Uzman, usta, kalifiye 3- Kişiye özgü, kişiselÖZEN: 1- İçten, samimi 2- Dikkat, itina, emek, heves 3- Irmak, küçük akarsuÖZENÇ: 1- Gıpta, heves 2- Direnç, gayret, dik başlılıkÖZERK: birlÖz/Erk Kendine egemen, kendine sözü geçenÖZGE: Ben’in karşıtıBaşka, öteki, yabancı, ,gayrıÖZGEL: Öze ait, özden gelen, samimiyetÖZGERİŞ: 1- Hayal, kurgu, fantezi 2- Devrim, başkaldırıÖZGÜ: Öze ait, özle ilgili, ait, has, mahsusÖZGÜN: Öze ait, özüne ait, orijinal, kendine hasÖZGÜR: Hür, bağımsız, kendinden başkasını dinlemezÖZGÜVEN: birlÖz/Güven Cesaret, kendine güvenme, kendinden emin olma, kendinden bilgi, beceri ve konumundan kuşku duymamaÖZİ: Fert, ŞahısÖZİÇ: Varlık, şahsiyetÖZİL: birlÖz/İl mecAnayurtÖZKER: 1- Ulu ruhlu kişi 2- İyilik sever, hayırseverÖZKONUK: Can, ruhÖZLEK: 1- Üretken, münbit 2- Felek, talih 3- Özel, şahsi, kişiselÖZLEM: 1- Öz’ün ilgisi, ilgi duyarak yönelişi, hasret 2- Özel, hususi, kişiselÖZLEN: 1- Özlenen, aranan 2- Dürüst, özü sözü bir 3- özel, hususi, kişiselÖZLEŞ: Kendine dönüş, kendinden verişÖZLÜ: Orijinal, sağlamÖZLÜK: Şahsi, özel, kişiselÖZMEN: Dürüst, özü sözü birÖZRÜM: Seçkin, seçilmişÖZÜÇ: Vücut, gövde, endamÖZÜM: Kendine katma, kendine çekme, kendinden yapmaÖZVEREN: birlÖz/Veren mec....Fedakar, fedaiÖZVERİ: birlÖz/Veri ...Fedakarlık</description>
<pubDate>Sat, 09 Jan 2016 23:13:45 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68491</guid>
</item>
<item>
<title>لغت نامه ترکی قدیم=اورخون2</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68488</link>
<description>BOŞGUT: Öğrenci, şakirtBOY: 1- Uruk, uyruk, oymaklar birliği 2- Eda, endamBOYDA(Ğ): Soyut, mücerredBOYDAŞ: Aynı boyun mensubuBOYLA: Unvan veren kişiBOYLA BAĞA TARKAN: birlBoyla/Bağa/Tarkan Bilge Tonyukuk’un öteki adıBOYLAN: Adına ve soyuna layıkBOYLUĞ: 1- Soylu 2- YakışıklıBOYSAN: Yakışıklı, heybetliBOZ:1- Sert, şiddetli2- Alaca renk,füme rengi3- Toprak rengiBOZAN: Bozmak...dan düşmanı yenip dağıtanBOZCA:1- Cesur, gözükara 2- Boz rengine kaçanBOZCAK: CesurBOZÇİN: Dürüst, güvenilirBOZDOĞAN: birlBoz/Doğan Bir doğan türüBOZKIR: Step, çöl, vahaBOZKURT: birlBoz/Kurt T...Oğuz Kağan destanında, Oğuz’a yol gösteren efsane kurtGenel olarak Türk boylarının hemen tamamında, Türklerin karakteristik özelliklerini üzerinde taşıdığına inanılan “Milli sembol” pozisyonundaki hayvan (Önceleri “Gökbörü” olarak kullanılan bu ad, Selçuklular döneminden sonra, daha yaygın olarak “Bozkurt” olmuştur.)BOZLAK: 1- Boz ve kül renginde olan 2- Otlak, meraBÖBÜLÜK: Koca, gülBÖÇKE:1- Canavar 2- BöcekBÖDGE: Çağ, zamanBÖG(Bök): Kısmet, nasipBÖGÜ:1- Filozof, hikmet sahibi kişi 2- Büyü, sihir 3- Ejderha, canavar 4- Zehirli bir böcekBÖGÜR: 1- Ordunun kanatlarından her biri, cenah 2-Kaburga ile kalça arasındaki bölgeBÖĞDÜN: Bürokrat, yüksek dereceli memurBÖĞREK: Ordugah, merkez ordu, merkez ordunun savaş pozisyonuBÖĞÜRMÜŞ: Şamatacı, gürültücüBÖĞÜŞ: ZekaBÖKEN: Ahu, ceylanBÖKEVUL: Aşçı, iyi yemek yapanBÖKLİ: Yakışıklı,Şık, iyi giyimliBÖKLİCE: Şık giyimliBÖLE: Pay, nasip, kısmetBÖLEN: Bölüm, payBÖLEK: Hediye, armağanBÖLÜK: 1- Kısım, ekip, bölüm 2- Pay, nasipBÖLÜN: Yönetici, şefBÖNGE: TekmeBÖNGER: Tekmeleyici, iyi tekme atanBÖRÇE: ZülüfBÖRÇEK: ZülüfBÖRİ: Kurt Göktürkler ve Uygurlar dönemlerinde Kağan muhafızlarına verilen genel bir ad.BÖRİTEÇİNE (Börteçine) :Benekli bozkurt Ergenekon destanlarının çeşitli versiyonlarından birinde, Ergenekon’dan çıkışı gösteren dişi kurt,bir diğerinde ise bu addaki demirci ustası olarak geçer.BÖRK: Başlık, tüylü hayvan derilerinden yapılan başlıkBÖRKLÜ(Ğ) :SaygıdeğerBÖRKLÜCE: Saygıdeğer, saygı gösterilenBÖRTE: BenekBÖRÜ: (Böri) KurtBUBİK: Konca,gülBUCAK: 1-Gizli bölge 2- Uzak yerBUCUGA: (Buğucu, ceylan avcısı)BUDAK: Sert dal parçası mecGüç, sertlik, dayanıklılığı sembolize eder.BUDAN: (budun)BUDAY: BuğdayBUDRAÇ: Gözü pek, cesurBUDULGAN: Yürekli,cesurBUDUN: Bütün, Ulu, millet “ Siyasi ve dini yapıları ne olursa olsun soy,dil, töre, kültür, tarihsel yapıları bir olup, psikolojik olarak birbirine bağlı insan topluluğu.Türkçe’de kullanılan millet ve ulus sözcükleri tam olarak bu anlamı içermektedirMillet, din ortaklıklarını daha ön planda tutan bir anlam içerirken Ulus ise, daha çok boy ve uruk anlamlarını içerir.Buna rağmen yakın zamana kadar millet, son zamanlarda ise ulus sözcükleri dilimize yer etmiştirOysa gerek günlük dilimizde gerek yazı dilimizde bu sözcüğün bir an önce kullanıma girmesi gerekmektedir.”BUDUNÇAR (Budunçu-Yir): Sözcüğünün tam anlamıyla” Ulusçu”, “milletçi” “Oğuz Töresi”’ni yeniden gündeme getirip, yürürlüğe koyan kişiBUDUNÇİ: Buduncu, UlusçuBUDUNÇİYİR: birlBuduncu/Yir,yer toprakBUGA: BoğaBUGAN: 1- Boğan 2- Alamet, işaret, izBUGATEG: Boğa gibi güçlüBUGAY: 1-Afacan, ele avuca sığmayan 2- Buğu, ceylanBUGU: 1- Buğu, ceylan 2- Böcek, örümcek 3- CanavarBUGUR: Sürekli,devamlı, devamlılığı olanBUGA: BoğaBUĞRA: 1- Genç aygır 2- Genç erkek deveBUĞU:1- Ceylan, 2- Yavru geyik 3- BuharBUĞUÇAN: Boğucu, boğaçBUKA: BoğaBUKAĞI: Kelepçe, atların ayağına takılan bir çeşit köstekBURAK: Güçlü, yenilmezBUKAN: (Mokan, Büken) Güçlü, yenilmezBUKUK: Tomurcuk, filizBULAÇ: Bulucu, keşşaf, mucitBULAGAN: 1- Olgun, kamil 2- Bulan, bulucuBULAK: Göze, kaynak, pınarBULAR: Bulur, mucitBULASI: Ülkü, bulunması istenenBULÇA: 1- Bolluk, ganimet, bereket 2- Bulucu, mucitBULÇU: Bulucu, mucitBULÇUM: Keşif, buluşBULDAN: Bolluk, refahBULDU: Önemli, değerli, az rastlananBULDUR: 1-İri su damlası 2- GözyaşıBULDAK: 1- Bulanık, karışık, karma 2- Kıyı, sahilBULGAN: 1- Olgun,kamil 2- Bulucu, mucitBULGANÇ: Karma, kırma, karışıkBULGAR: Karışık, bulanık, karışmış, içiçe girmişBULGAŞ: Karışıklık, karmaşaBULMAZ: 1- olgunlaşmamış 2- Sakin, tembelBULMUŞ: 1- Olgun, erdemli, oturaklı 2- Keşşaf, mucitBULU: Anlayış, idrak, izanBULUÇ: 1-Bulucu 2- anlayış, fehimBULUG: 1- Keşif bölgesi, keşfedilen yer, bölge 2- Fidye, haraçBULUGAN: Bulan, bulucuBULUM: İrfanBULUNG: Bulunulan yer, yön, tarafBULUŞ: 1-Feraset, buluculuk 2- Manevi destekBULUŞGAN: Maharetli, becerikliBUMİN: 1- Merkez ordu, çekirdek ordu 2- Puhu kuşuBUN: Üzüntü, keder, bunalım, kendinden geçişBUNAK: Bunlu, üzüntülü, kendinden geçmişBUNALMIŞ: Üzgün, mahzunBUNG: Bun, kederBUNLUĞ: Bunlu, kederliBUNSUZ: Mutlu, huzurluBURAN: Burmaktan...BurucuBURCU: 1- Buruk, burucu 2- Güzel ve keskin koku 3- BiberBURÇAK: 1- Nohutgillerden bir tahıl 2- İrmiklik buğdayBURÇİGEN: Böü/Tigin Moğol ağzındaki söylenişi (Türk ağızlarında Kuzey’e çıkıldıkça T ”ler Ç’ ye dönüşürÇigin, Tigin, Çengiz Tengiz vb.) Çengiz Kagan’ın aile adıUygur kökenli olup, sonraları kuzeye göç ederek,Moğol oymaklarının arasına karışmış bir oymakBURÇİN: Dişi geyikBURÇUGİN: Özü sözü bir, güvenilirBURÇUK: 1- Tahta veya keçeden yapılmış küçük heykel 2- Varlık, servet 3- Çiçek, gülBURKA: Yüz örtüsü, fular (Tozdan ve fırtınadan korunmak için yüze takılan örtü)BURKAN: 1- Totem, heykelcilik 2- Hüzün, iç burkuntusuBURKE: 1-Burka 2- Berke, kamçıBURLA(Hatun): Üzüm, üzüm salkımıBURTA: 1- Benek, ben 2- Altın tozuBURTAG: Burtak çakıllı, taşlı toprakBURUK: Kırgın, alıngan, mahzunBURUL: İçli, içten, samimiBURUNÇUK: Burulmuş, buruşukBURUNDU: Atların terbiyesi için burunlarına takılan kıskaçBURUNGU: Geçmiş, mazi, hatıraBUŞKU:Telaş, heyecanBUYAN: (Bayan, Muyan) 1- Kut, baht, mutluluk 2- Sevap,hayır 3- Dayanıklılık, mukavemetBUYANDI: Kutlu, bahtı açıkBUYRA: Kıvırcık, kıvrılmış, bürülmüşBUYRAÇ: Amir, buyuranBUYRAT: Engebe, engelBUYRUK: 1- Emir, buyruk, buyurma 2- Göktürkler döneminde vezir, (bakan) anlamına da kullanılmıştır.BUYURUK: Buyruk, emirBUZAÇ: Bozucu, bozguna uğratanBUZAN: Bozan, düşman birliğini dağıtanBÜBÜLÜK: Gül, koncaBÜDENE: Bir bıldırcın türüBÜGÜ : 1- Büyü, sihir 2- Felsefe 3- ejderhaBÜK: Kıyı, sahilBÜKE: 1- Genç kız, küçük hanım (Bike) 2- Bükü, ejderhaBÜKE BADRAÇ: birlBüke/Badraç Mitolojideki, yedi başlı ejderhaBÜKEÇ: Güçlü, bükücüBÜKEY: Büken, bükücü, güçlüBÜKİN: Hanımcık, küçük hanımBÜKLÜM: Kıvrım, büküntü, saçakBÜKÜ: EjderhaBÜKÜŞ: Bükme eylemi, bükmekBÜLEK: Bilek T...Kırgızların, Mürti oymağı beylerindenBÜLTE: Demet, deste, topBÜNGÜ: Tos atmak, kafa vurmakBÜR: Gonca; gonca gülBÜRÇE: Kurt yavrusuBÜRÇEK: 1- Kurt yavrusu 2- Saç kıvrımıBÜRGE: 1- Kellik 2- Bahşiş, hediyeBÜRKEV: Himaye,vesayetBÜRKÜT: 1- Bahşiş, hediye 2-Bir kartal türüBÜRÜM: Bürülmüş, katlanmışBÜRÜNCÜK: İpekten yapılmış, şal, fularBÜTE: 1- Fidan 2- BütünlükBÜVET: Baraj, set, su setiBÜYÜ: Sihir, gizliyi bilme işi, bilgelikBÜYÜK: 1- Olgun, saygıdeğer 2- Bilge 3- Büyü, büyücüCABADAK: Hayret, şaşmaCABALAK: Yabalak, yaygınCAĞIMDA: Yaratıcı, üretkenCAĞIMDI: Lütufkar, iltifat edenCAĞLI: Namuslu, dürüstCAKŞI: Yakşı, yakışıklı, güzelCALMAN: YalmanCAMAN: 1- Yaman, 2- Kam, büyücüCAMANBAY: birlCaman/Bay..Şamanist gelenekte, obanın büyücüsü,doktoru, kötü ruhları kovan kişiCAMUGA :(Camuka) Kızgın, asabiCANİK: Tüccar, ticaret erbabıCANKU: MeşveretCARIP: Yakın, dost, çok yakın arkadaşCARLIK: Yarlık, emir, fermanCARTI: Şık, alımlıCARUZ: HeyecanCATUK: Halim, halukCAV: Gösteriş, afi, fiyakaCAVANKUL: Uygurlar döneminde ordunun sol cenahını ve oradaki askerlerin tümüne verilen adCAVILDAK: Neşeli, şen şakrakCAVLI: Gösterişli, cafcaflıCAYMAZ: Cesur, kararlıCAYNAK: Pençe, Doğan pençesiCEBE: 1- Silah,ok, cephane 2- ZırhCEBEN: Gayretli, çalışkanCEBENOYAN: Cebe/Noyan Çengiz Kagan’ın dünyaca ünlü komutanı ve yakın arkadaşı.(Çengiz’in bütün Türkleri bir bayrak altında toplama fikrinin mimarı bu ulu kişidir.)CELASUN: (Çalasun) 1- Delikanlı 2- Cesur, savaşçı 3- Becerikli, eli tez.CELAYIR: (Çalayır) 1- Bilgin, gün görmüş, tecrübeli 2- savaşçıCELDEN: Yel, yel parçasıCELME: Çalım, fiyaka, gösterişCENGEL: Hafif, inceCENGİZ: Çengiz, Tengiz, DenizCEREN: Ceylan, ahu, gazelCERKİN: Hısım, yakınCERKUDAY: birlYer/Kutay Eski dönem yerin kutsal ruhuCETİK: Yetkin, uzman, olgunCETİZ: Yetkin, becerikliCEYRAN: CerenCIDA: Mızrak, kısa saplı mızrakCIGI: Şamanist gelenekte ,iyi ruhBoy ve oymakları kötülüklerden koruduğuna inanılan ruhCILDUZ: YıldızCILIMGA: Kağan ve Han’ların mektuplarını yazmakla görevli kişiCİBELİK: Sonsuz, sonsuzlukCİCİ: (Cicik, cicek) 1- Çiçek, gül 2- Konuk 3- Sevim, sevimlilikCİDAGU: Yetkin, yetenekli, becerikliCİDE: İri, uzun bir ağaç türüCİGA: Taç, gelin başıCİĞİL: Hafif, yeğni, kolayCİLMAYA: Türk mitolojisindeki efsanevi kanatlı atCİNGİL: 1- Galip, utkan 2- Güvenilir,sadıkCİNGÜ: Zafer, utkuCİVİL: İyi ruh, temiz , arınmış ruhCOLAY: (Yolay) birlYol/Ay...Kazaklarda “ayağı uğurlu” kişiler için kullanılır.COLDA: Yolcu, yola çıkanCUCİ: 1- Cici, çiçi, cicik, çiçek, çuçu, çuçi 2- Konuk..Bu ad daha çok, beklenmeyen doğumlar sonrası kullanılır ve bu yüzden “konuk” anlamını içerirCULUM: Narin, nazik, hassasCUMUK: Yumuk, yumulmuşCUPAR: Parfüm, güzel kokuÇABA: Gayret, enerjiÇABACI: Gayretli, enerjikÇABAK: (Çaba)1-Çabuk,çevik 2- Küçük bir göl balığı türüÇABAR: 1- Çapar, davranır 2- Ulak, kurye, elçiÇABUK: (Çapuk) Çapan, çaba gösteren, çabalayanÇAÇA: 1- Savaş baltası 2- Gemici 3- Çiçi, çiçikÇAGAVUN: Bal arısıÇAĞ: 1- Zaman, vakit 2- devir, devran 3- su sesi, şırıltıÇAĞA: Yavru çocukÇAĞAN: 1- Bayram, eğlence 2- Şimşek 3- gürz, çakan 4- Beyaza kaçan beyazımsıÇAĞANAK: Çalgı, enstrümanÇAĞAŞ: KırlangıçÇAĞATAY: birlÇağ/Atay 1-Çağının en ünlüsü 2- çağdaş, çağının ilerisindeÇAĞDAŞ: Çağın insanı, aynı çağda yaşayan kişilerÇAĞIL: 1- Su sesi 2- Çakıl taşıÇAĞILDAK: Çağlayan, şelaleÇAĞILTI: 1- Su sesi, suyun taş ve kayalara çarparken çıkarttığı sesÇAĞIN: 1- Şimşek , çakın 2- Gürz, topuzÇAĞIR: Çağırı, çağrıÇAĞIRGAN: Çağıran, davetkarÇAĞLA: 1- Namuslu, dürüst 2- Erik türlerinden bir yemişÇAĞLAK: 1- Namuslu, dürüst 2- Çağlayan, şelaleÇAĞLAR: Şelale, çağlayanÇAĞLASUN: DürüstÇAĞLAV: DürüstÇAĞLAYAN: ŞelaleÇAĞLAYIK: ŞelaleÇAĞLI: 1- Dürüst 2- Yakışıklı, güzelÇAĞLIN: Meşhur ve liyakat sahibiÇAĞRI:1- Mesaj, davet 2- Doğan kuşu, doğanın bir çeşidiÇAĞRUK: Katı, sertÇAKA: 1- Savaş baltası 2- Çakı 3- Fiyaka, çalım, gösterişÇAKALOZ: 1- Fener 2- İlkel bir top silahı (Top mermisi yerine çakıl taşı atan)ÇAKAN: 1- Gürz,topuz 2- ŞimşekÇAKAR: 1-Deniz feneri 2- gürzÇAKI: Kesici, yontucu küçük bıçakÇAKICI: 1- Çakma eyleminde bulunan 2- Çakı ustasıÇAKIL: Çakıl taşıÇAKIN: 1- Şimşek 2- KıvılcımÇAKIR:1- Doğan türü bir avcı kuş 2- Gürz 3- Şarap, içkiÇAKIRCA: Doğan türü bir avcı kuşÇAKIRCI: Eskiden saraylarda, özel olarak doğan terbiyeciliği yapanlara verilen bir sıfatÇAKMAK:..Çak kökünden türeyen, vurmak, kesmek, bölmek eylemi için kullanılan bir sözcükÇAKMUR: Tutumlu, eli sıkıÇAKTU: İri yapılı, gösterişliÇAL: Kılıç darbesi, darbe, vuruşÇALAP: Ulu ruh, Kadiri mutlak (Eski dönem Tanrı sıfatlarından)ÇALGAR: Çalıcı, vurucuÇALGIÇAY: Taştan yapılmış el değirmeniÇALIK:1- Silahşör, iyi kılıç kullanan 2- Çelik 3- Mesaj, haber 4- Haşarı, yaramazÇALIM: 1- Gösteriş, fiyaka, kurum 2- Kılıcın keskin tarafıÇALIMLU: Gösterişli, çekiciÇALIN: Çiğ, jaleÇALIŞ: Azim, cehtÇALIŞGAN: Çalışkan, işgüzarÇALKARA: Doğan türü bir avcı kuşÇALKIN: Darbeci, hamleci, vurucuÇALMA: Maden üzerine yapılmış oyma, işlemeÇALMAN: Çalıcı, vurucuÇALUK: ÇalıkÇAM: Bir ağaç türüÇAMUR: Sazlık, bataklıkÇANAYAZ: Berrak, billurÇANDAR: Karışık, karmaÇANDIR: KarışıkÇANGA: 1- Soylu 2- PençeÇANGAL: 1- Çok sık ağaçlı bölge 2- Budaklı ağaçÇAPAN: 1- Ulak, haberci 2- Enerjik,- çalışkan 3- iş elbisesi, eski giysiÇAPAR: 1- Enerjik, çalışkan 2- Giysi 3- Saldırgan 4- ulak, haberciÇAPGIN: Enerjik, koşan, ardından gidenÇAPGUR: Tufan, afet, depremÇAPIN: Atak, hücum, savletÇAPITGAN: Saldıran, saldırganÇAPLAN: Bir şahin türüÇAPLI: Şahin türü bir avcı kuşÇAPTI: Koşan, seğirtenÇAPTUĞ: Ünlü, çok tanınanÇAPUL: Çap...mak kökünden, vuran, saldıran, alıp götüren vbeylemlerin tümüÇARDU: Cinli, periliÇARMAGUN: Görevli, görevlendirilmiş , emir almışÇAŞKA: Sabi,bebek, yavruÇAŞUT: Haberci, muhbir, ajanÇAT: Yansıma, yayılma, ünÇATAK: Çatal, çatallı, iki kollu değnekÇATAL: İki kollu, iki kola ayrılmış nesneÇATGAL: 1-Yüksek dağlık bölge 2- ÇatalÇATIK: Çatılmış, tersleşmişÇATLI(ğ): 1-Ünlü, tanınmış 2- Gözü kara, cesurÇATUK: Bıçak sapı yapılan bir ağaç türüÇAV: Ün, şöhret, yansıma, duyuru, bildiriÇAVA: Ünlü, tanınmışÇAVAŞ: Ünlü, tanınmışÇAVLAK: Çağlayan, şelaleÇAVLAN: ÇağlayanÇAVLI: 1- Ünlü,meşhur 2- Doğan yavrusuÇAVUDUR: İyi üne ve şöhrete sahip olanÇAVUNT: Ün, şöhretÇAVUŞ: Bilgi veren, bilgi götüren, bilgi dağıtan (Çav...kökünden)ÇAVUT: Duvar, sütunÇAY: Dere, ırmakÇAYAN: 1- Dövülmemiş, dökme demir 2- İşlenmemiş ham demirÇAYLAK: Kuyruğu uzun ve çatallı bir avcı kuşÇAYLAN: 1-Dere kenarı 2- ÇağlayanÇEBER: 1- Usta, mahir 2- Hoş, latifÇEBİ : (Çepi,çepni) 1- Sert bakışlı 2- Usta eli yatkın, yetenekli 3- Cebe, çebe, silahÇEKEN: Cazip, cazibe, çekicilikÇEKİM: Cazibe, çekicilikÇEKİMLÜ: Çekimli, cazibeliÇEKLİ: Armağan, hediye, düğün hediyesiÇEKMERGEN: Nişancı, iyi vuruş yapan, silahşörÇELEK: Bülbül, güzel öten bir kuşÇELEN: 1- Becerikli, çalışkan 2- Fettan, yanıltıcıÇELİK: (Çelük,çuluk) Gücü arttırılmış sert demirÇELİKTEN: Çelik parçasıÇELİM: Beden, endam, gösterişÇELME: 1- Çalma 2- Başa örtülen bez (Bandana)ÇENGİN: Gösterişli, dikkat çekiciÇENGİZ: DenizÇENGŞİ: Mucize, olağanüstülükÇEPEN: Hatip, iyi konuşan, güzel söz söyleyenÇERÇİ: Ulak, haber, bildiri ulaştıran kişiÇERİ(Ğ): Asker, savaşçı, toplanarak bir araya gelmiş eratÇEVEN: Çevre, muhitÇEVGEN: Cirit, değnekÇEVRİ: Çeviri,girdap, anaforÇEVRİM: 1- Girdap, anafor 2- Çevre, muhitÇIDAM: Dayanıklılık, metanetÇIDAMLI: Metin, dayanıklıÇIDIK: Güç, dayanıklılıkÇIGAY (Çığay): 1- Fakir, varlıksız 2- Kurt yüzlü, kurt bakışlıÇIĞ:1- su damlası, kırağı 2- kar yığını, kar topuÇIĞAL: Omuz, omuz başıÇIĞIN: Çıkın, bohçaÇIĞIR: 1- Çağ, devir 2- çığın açtığı yol 3- Dar yol, patikaÇIĞLA: Saf, halisÇIĞLAN: Saf, halisÇIĞRI: 1- felek 2- melodiÇIKAN: 1- kaynak, kaynarca 2- yeğen, hala çocuğuÇIKMAK: 1- çıkma eylemi 2- Kaynak 3- çakmakÇILDIM: Seri- hızlı, enerjikÇIMRIN: Aktif, faalÇIN: (çin, çine) sağlam, dayanıklı, güvenilirÇINAK: 1- sevap, hayr 2- güvenilir,sadıkÇINDAN: sandal ağacıÇINGAY: Özü, sözü bir, sözüne güvenilirÇINGILIÇ: birlÇın(sağlam, dayanıklı) KılıçÇINGIR:1- Kopuza benzeyen bir saz 2- ÇıngırakÇINTAY: Soylu, güvenilirÇIRAY: Yüz, eda, çehreÇIRGANIŞ: Zevk, haz, tatÇITIRKI: Işık, nur, ziyaÇİBEK: Atmaca türü bir avcı kuşÇİÇEK: 1- Gül, gül çiçeği 2- Cici, cicikÇİÇİKAĞAN: birlÇiçi/Kağan Hun Kaganı (Ulusçuluğu, devlet siyasetine sokan ve bunun savaşını veren kişi)ÇİGAN: Yoksul, fakirÇİGEN: GayretliÇİGENDİK: Gayretli, çalışkanÇİGER: 1- Gayret,azim 2- Çökertiş,çökertmeÇİGERMİŞ: Çökertmiş, düşmanı bozguna uğratmışÇİGİL: Olgun,gelişmiş, olmuşÇİGİLVAR: Kısa ve küçük ok, özel okÇİĞDEM: Yaban çiçeği, (Itır çiçeğinin Türkçesi)ÇİL: Dağ tavuğuÇİLDE: Kış mevsiminin en soğuk dönemiÇİLDU: Hızlı, seri, çabukÇİLEN: 1- Çığ 2- Jale 3- Bir dağ çiçeğiÇİLENTİ: Çığ, jaleÇİMÇİK: Saf, masumÇİNE: (Çin) 1- Sadık, güvenilir 2- Öz, soy 3- Kurt, kurt yavrusuÇİNKAY: Sözüne güvenilir, özü sözü birÇİPLİ: Narin, ince yapılıÇİRAY: Yüz, çehre, edaÇİT: Çizgi, sınır, limitÇİTER: birlÇit/Er (sınır muhafızı)ÇİZGEN: Saban izi, karasabanın tarlada açtığı yolÇİZİM: Resim figürüÇOBAN: 1- Elinde cop (değnek, sopa) olan 2- Muhtar, oba beyiÇOBAR: Değnekli, değnek taşıyanÇOBAYIKMIŞ: Gönül kırıcı, haşinÇOGA: Vahşi hayvanÇOGAY: Yoğun, kesifÇOĞAŞ: 1- Debdebe, şaşa 2- Vahşi hayvan yavrusuÇOKAN: 1- Gürz, topuz 2- Hayvan yavrusuÇOKU: 1- Debdebe, şaşa 2- Bolluk, bereketÇOLAK :(Çalak) Silahşör, iyi kılıç çalanÇOLBANAK: 1- Uzak görüşlü 2- Törenin dışında kalan 3- Nikahsız ilişkiden doğan çocuk (Hakas Türklerinde)ÇOLDU: 1- Bahşiş, mükafat 2- GanimetÇOLPAN: 1-Kuzey yıldızı 2- Uzak görüşlü 3- Tanıdık, bildik, aşinaÇOMAK: 1- İri ve yuvarlak değnek 2- Bir ucunda topuz bulunan sopa, silah 3- İnanmış, inançlıÇONGAR: Gürültü, şamata, naraÇOPUR: Geyik ve karaca yavrusuÇORA: (çura, çur) 1- Yerin kutsal ruhu 2- Cin, peri 3- RuhÇORAMAN: Cinli, periliÇORLU: Cinli kötü ruhların etkisinde kalan kişiBu ad Şamanist gelenekten gelen bir ad dır.Eskiden bunalımlı ve toplum tarafından hoş karşılanmayan kişiler için bu ad verilirdi ve bu kişiler Kam ve Baksılar tarafından tedavi edilmeye çalışılırdı)ÇOTAK: Kabza, kılıç kabzasıÇOTUR: Kabza, kılıç kabzasıÇÖKERMİŞ: Çökertmiş, düşmanı bozmuşÇÖKLÜ: Soylu, asilÇÖKÜL: Irmakların taşarak vadilere bıraktığı tortuÇÖMÇE: Ağaçtan oyulmuş su kabıÇÖZELİ: Kıpçak, merkezden uzakta olanÇÖZELTİ: Ayrılış, kopuş, firakÇUBAN: Çoban, muhtar, obabaşıÇUÇU: Şair, şairane konuşanÇUĞA: (çuka) 1- Yürekli, cesur 2- Arınmış, duru 3- narinÇUĞAY: Narin ve alımlı kızÇULÇU: Serçe, Turgay kuşuÇULUK: 1-Çelik 2- çalık, kılıç çalan 3- aceleci, heyecanlıÇURAN: Ruhlarla ilgilenenÇUTUR: Kılıç kabzasıÇUVAŞ: 1-Sakin, rahat 2- dindar, dünyaya değer vermezÇÜCEN: Akıllı, aklını kullananÇÜNÜK: Çınar ağacıDADAK :değme, dokunma, tatmaDADAL: Tat alan, sezen, farkına varanDAĞ: (Tağ,tağ,tak,tav) Dağ...mecgenişlik, büyüklük, ululuk,heybetDAĞAÇA: Dağ gibi heybetliDAKAK: Ucu ataşli okDAL: 1-Ayrı, bölünmüş 2- saldırı, büyüme, yayılma 3- batma, çıkma 4- yalınlık, çıplaklıkDALAN: koridor, dehlizDALAŞ: Döğüş, karşılıklı saldırıDALAY: (Talay) Genişlik, ululuk, sonsuzluk mecaz eden, asıl anlamı , büyük deniz, okyanusDALBAY: 1- Vasi, ardına sığınılan kişi 2- Çuhadan yapılmış şapka Kırgızlarda- 3- avcı kuşları yakalamak için, tuzaklara bağlanarak bırakılan küçük kuşDALBOY: Vasi, ardına sığınılan kişiDALKILIÇ: birlDal/Kılıç mecZırhsız ve korunmasızDALKIRAN: Kırıcı, ayırıcıDAMLA: Su damlası , taneDANA: İnek yavrusu, iki yaşındaki genç inekDANİŞMAN: Müşavir, bilgi ve tecrübesine danışılan kişiDANSIK: (Tansık) Olağanüstü, fevkaladeDARGA: Vali, üst düzey, bürokratDARGUN: Alıngan, kırılan, narinDARI : 1- Bir tahıl türü 2- sıkı, sıkıntı, zorlukDARICA: 1- Darı gibi, darı niteliğinde mecBereketli 2- sıkı, sıkıcı, zorluDARSIK: Öfkeli, hiddetliDARUKA : (Darga) Vali, yönetici, bürokratDARULGAN: alıngan, nazlıDAŞKI: Taşkı, taşmış, dışarı çıkmış, dışarıda olanDAYAK: Değnek, baston, dayanılan nesneDAYANÇ: 1- Dayanak, destek, güven 2- Dayanma gücü tahammülDAYANGAN: Dayanıklı, metinDAYANGI: Köşe minderiDAYAR: Hazır, hazırlıklıDEBRET: Kımıldayış, devinimDAĞER: Kıymet, para, nafızDEĞERBİLİR: birlDeğer/Bilir Kadirşinas, vefalıDEĞERLÜ: Değerli, kıymetliDEĞİRMİ: Çevreli, yuvarlak, toparlakDEĞNEK: Dayanak, dayanılacak nesneDELİ: Usu gitmiş, azmış, dellenen, mec.gözü kara, yiğitDEMİR: Demir madeniDEMİRAĞ: Zırh, örgülü göğüslük birlDemir/AğDEMİRDEN: Demir parçasıDEMİRDÖĞEN: birlDemir/Döğen mecAcı kuvvet sahibiDEMİRGEN: 1- Demir, ham demir 2- temren, okun ucundaki demir parçasıDEMİRHAN: birlDemir/Han Şamanist gelenekte “ Madenlerin kutsal ruhu”DENERİ@Dikkat, itinaDENGİZİK: Denizcik, küçük deniz, gölDENİZ: Deniz, büyük gölDENLİ: Edepli, terbiyeliDEPEGEN: Tekmeleyen, iyi tekme atanDEPREM: Zelzele, sarsılma, kımıldama (Kişisel görüşüme göre bu ad çocuklara deprem sırasında yada deprem felaketi sonrası yaşanan, çileli günler sırasında doğan ve o günlerin anısına verilen bir addır.)DERİN: Derinlik...den mecOlgunluk, bilgelikDERMEK: Dirilik, canlılık, bir arada tutmakDERNEK: Eğlence, toy, birliktelikDEVİN: Hareket, kımıldanış, davranışDEVRİM: Devirme, yıkma, devirip yerine geçme,..ihtilalDEYİM: Söyleniş, darbımeselDEYİŞ: Söyleyiş, şiirsel anlatım, ozan diliDIVRAK: Yakışıklı, alımlı, civanDİBEK: 1- Ağaçtan oyulmuş büyük havan 2- Yayık ağaçDİK: 1-Yükseklik, yükseliş 2- kararlılık, yıkılmazlık, caymazlık 3- inatDİKEÇ: Sütun, dikil, dikilmişDİKMEN: İnatçı, kararlıDİLEK: Dil ile istenen, dile getirilen istek, arzu, murat, dilekDİLER: Dileyen, dileyiciDİLİM: kesik, bölüm, bölünmüş, biçimlenmişDİNÇ: Zinde, sağlam, dirençliDİNLER: Terbiyeli, munis, mutiDİP:Baht, talihDİPÇİN: 1- Bahtı açık 2- Sağlam, dayanıklıDİREK: 1- Dirilik, sağlamlık, ayakta kalmak 2- Temel, dayanak 3- Vezir,bakanDİREN: Direnç, karşı koyuş, dirilikDİRENÇ: Direnme gücüDİRENGEÇ: Destek, dayanakDİRGEN: 1-Dirilik,2- harmanda kullanılan demir çatalDİRİ: (diri, dirik, Tiri, tirik) Can, ruh, canlılık, canlıDİRİL: Can, ruh, tinDİRİM: Yaşam, sağlık, canlılıkDİRLİG: Yaşam, hayatDİRSE: Derse, söylerse, konuşkanDİZİK: (dizi) Kolye, takıDİZLEK: Hazır cevap, konuşkanDODURGA: 1- Dolgun, doyumlu 2- doyuran, doyurucu 3- açık, net, berrakDOĞA: 1- Tabiat,doğallık, ortaya çıkış 2- Huy, yaradılış, fıtratDOĞAN: 1- Soylu bir av kuşu 2- Doğmuş, olmuş, ortaya çıkanDOĞRU: Dürüst, yalansız, sözüne güvenilenDOĞRUL: 1-Doğruluk, dürüstlük 2- Ayakta duran, dirençliDOĞU: Güneşin doğuş yönüDOĞUÇ: Doğuş,doğma, ortaya çıkışDOĞUDAN: Doğulu, doğu yönünden gelenDOĞUŞ: Doğma, ortaya çıkışDOKUNAK: Dokunuş, değiş, mecAğır, mahsun,yürek sızlatan, yüreğe dokunanDOKUNÇ: Dokunak, hüzünDOKUZ: Dokuz sayısı, Türklerin en çok eskilerden beri uğurlu sayılarındandırDOKUZ ARKA: Dokuz/Arka (...Eski dönemlerde soyluluk gösterme ve belli etmesi açısından, bir kişinin babasından itibaren geriye doğru dokuz atasının sayılıp açıklanması..)DOLANDI: Dolanan, gezginDOLU: 1-Bilgin, tecrübeli, öğretmen 2- Bütün, tam, eksiksiz 3, Şamanist gelenekte ve Alevi_Bektaşi gelenekte, içki, şarap 4- kısa süren, iri taneli yağmurDOLUN: Tam, bütün, eksiksiz Eski Yakut Türklerinde bereketi simgeleyen kutsal ruhDOLUNAY: Ayın on dördü, ayın en güzel haliDOMANİÇ: 1-Dumanlı bölge 2- Tümsek, engebeli araziDONAT: Giyim, kuşam, zenginlik, cömertlikDOMURCUK: Gül, tomurcukDONATMIŞ: Giydirip, kuşatmış, sevindirmiş, cömertlik göstermişDONATUR: Cömert, eli açık, bağışlayıcıDONSUZ: Çıplak, fakir, varlıksızDORA: Doruk, zirve, şahikaDORAN: (Duran) Diri, canlı, yaşayanDORU: 1- Doruk, zirve 2- Kara ile kızıl arası renk (At rengi)DORUK: Zirve, uç, şahikaDOYMADUK: Doyumsuz, sevilmeye doymayan, doyulmayanDOYUM: 1- Doymak, tatmin 2- Ganimet, bereketDOYURAN: mecCömert, hayr sahibi, iyilik severDÖĞEN: 1- Dövüşçü,döven 2- Ekin saplarını ezmeye yarayan, altında çakmaktaşı bulunan geniş tahtaDÖĞER: 1- Döver 2- değer, kıymet 3- Kalın, enli bir ağaçDÖĞERLİ: DeğerliDÖĞÜŞ: Dövüş, savaş, kavgaDÖĞÜŞGEN: Kavgacı, savaşçıDÖKÜMHAN: birlBöküm/Han 1- Dökmekten döküm 2- Düğüm, bağDÖLEK: 1- Çok döl veren 2- Koyunun kuzuladığı yer 3- İtibarlı, saygıdeğer, maharetliDÖLEN: Muti, sevgi gösterenDÖNDER: (Döne, döndü gibi “dönmek” fiilinden türetilmiş, çocukları ölen ailelerin, yeni çocukları olduğunda kullandıkları adlardan)DÖNDÜ: Dönüş yapan (Reenkarnasyon) çocukları ölen ailelerin verdiği adlardanDÖNGEL: SaatDÖNGÜ: Dönüşüm, başa dönüşDÖNGÜN: Dargın, gönlü kırıkDÖNMEZ: Kararlı, cesur, azimliDULAK: Dolu, olgun, tecrübeliDUMAN: 1- Sis, kırağı 2- ateşten çıkan gazDUMLU: 1- dumanlı, sisli bölge 2- Soğuk ve ayaz alan yerDUMRUL : 1- Okun sivri ucu 2- Başı dumanlı, efkarlıDURA: (Durak) 1- yaşam, hayat 2- Sağlamlık, dayanıklılık, kalıcılık 3- ev, yaşanılan yer, barınak (Bu ad, çocukları ölmüş ailelerin yeni çocukları olduğunda yaşamda kalıp uzun yaşaması ve sağlıklı olması dileğini içeren adlardandır ve çok eskilere dayanan bir gelenekle bu gün de sürdürülmektedir.Durak, Dursun, Durmuş, Durdu, Yaşar, Tokta, Tok, Toka, Toktamış, Turan vbadlar da hep aynı psikoloji ve geleneğin ürünüdür.DURAK: (Dura) Yaşam, hayatDURAN: (Turan) Durucu, kalıcı, yaşayan, canlıDURCU: Durucu, kalıcı canlıDURDU: 1- Duran, kalıcı, canlı, yaşayan 2- Yaşam, hayatDURGAÇ: Durak, durulan, yaşanılan yerDURGUN: 1- Durulmuş, süzülmüş, arınmış 2- Sakin, sükuna ermiş, kendi halindeDURMUŞ: 1- Duran, yaşayan, canlı 2- Yaşam, hayatDURSUN: Durması, yaşaması istenenDURU: 1- saf, sade, berrak 2- Duran, durgunDURUK: Duru, durucuDURUL: 1- Sükun bulmak, huzura kavuşmak 2- Günahsızlık, arınmışlıkDURULCA: Masum, günahsızDURULMAZ: Afacan, yaramazDURULMUŞ: Tatminkar, sakinDURUM: Yaşam, hayat, süreğenlik, duruşDUVA: (Düve)DUVAK: Örtül kapanmış, gelin başıDUVAN: (Doğan)DUYAN: Duyucu, hissediciDUYAR: Duyarlı, hisli, duyguluDUYARI: Duyarlılık, hislilikDUYGU: His, duyumDUYUŞ: Duyum, hissediş, duyarlılıkDUYUŞAN: Duyan, hissedenDÜĞÜN: (Töğün, Toygün) Toy günü, yemekli eğlenceDÜŞ: Rüya, aniden ortaya çıkışDÜŞELGE: Pay, hisseDÜŞERGE: Miras, payDÜŞÜNGÜ: Düşünerek üzülme, kafaya takma, üzülme, teessürDÜVE:1- Genç inek, dananın büyüğü 2- Döven, dövüşçüDÜVECİ: Dövücü, dövüşçüDÜVEHAN: birlDüve/HanDÜVEN: (Döven)DÜYECİ: Dövüşçü, döğüşçüDÜZ: (Tüz) 1- Doğru, doğruluk, gerçek 2- Soy, kök, döl 3- Kural,kaideDÜZE: Düzen, uslup, tarzDÜZEN: Kural, kurallar bütünüDÜZGE: Süs, makyajDÜZGÜN: 1- Düzülü, düzenli, muntazam 2- Gidişat, teamül</description>
<pubDate>Sat, 09 Jan 2016 22:58:10 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68488</guid>
</item>
<item>
<title>لغت نامه ترکی قدیم=اورخون1</title>
<link>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68481</link>
<description>Eski Türkçe Sözlük - Türkçe'nin köklerinden, bin yıl önceki halinden güzel kapsamlı bir kelimeler diziniABA: Saygıdeğer, saygıya layık kişiBazı Türk boylarında “ana’’,’’abla’’ , bazılarında ise baba anlamında da kullanılmaktadır.ABADAN: 1- Cömert, verici 2- Bağışlayıcı, gönül yapıcıABAK: Temiz, iffetli, namuslu kişiABAKA: Yakın akraba, amca çocuğuABAKAN: AlicenapABAKAY: 1- Yakın akraba, yeğen, amca çocuğu 2- Sibirya’da saygın ve sözü geçen hanımlara verilen bir unvanABALA: AblaABAR: (Avar): 1- Gösteriş, heybetlilik 2- Baş eğmez, dirençliABaş: Hanım yürüyüşü (Küçük narin adım)ABAY: 1- Aydınlık, aydınlık verici 2- Hayret uyandıran, hayret vericiABAKIYMIŞ: Gönül kırıcı, can yakıcıABÇAR-(Avşar): 1- İşin ehli kişi, iş bitirici 2- Uyumlu, itaatkarABI: 1- Can, ruh 2- SoylulukABIÇ: GönüllüABIDAN: İçli, gönül insanıABIK: İçli, gönüllüABIKAN: Mec.SoyluABIL: Gönüllü, İstekliABINAK: Sakinleşmiş gönül rahatlığı içinde olanABINÇ(Avunç): Avunç, teselliABIŞ(Apış): Bacağın diz kapağından yukarısıABIŞKA : İçten, içtenlikle çalışanABIZ: Ruhsal, ruhlarla ilgiliABİKE: Alicenap, yüksek gönüllüABİN: Mutlu, memnun, hoşnutACAR: 1-Gayretli,Hareketli 2- Gözü pek, yırtıcıACLAN: Açık,AçılanACU-(Acı,Açığ): 1- Açık 2-Keskin, sert 3- Açı,aralıkACUN: Dünya, yeryüzüACUNAL: birlAcun/Al (Almak’tan)ACUNAY: birlAcun/Ay/Mec.”Dünya güzeli”ACUNLUK: Dünya malı,dünyalıkACUNSUZ: Dünya malında gözü olmayanAÇA: 1- Toplum içinde saygınlığı olan kişi 2-Analık derecesinde saygıya layık hanımAÇAN: Açma eylemi içinde olan (Çiçek gibi)AÇIĞ: 1-Açık,dürüst 2- Bahşiş bey yada hanların verdiği bahşişAÇIK: (Açığ) Büyük kardeşAÇIL: Açık, açılmışAÇUK: (Açık) İyi huylu,mülayimADAK: 1-Söz,nişan 2-Bağış,sunguADAL: Sadık, güvenilirADALAN: Ünlü, şöhretliADALDI: ÜnlüADALIR: ÜnlüADALMIŞ: ÜnlüADAN: Uygunluk, liyakatADANIR: ÜnlüADANMIŞ: Adaklı,adak olmuşADAR: Adama eyleminde bulunanADAY: Memnunluk,hoşnutlukABDAN: ÜnlüADBERİLGEN: Adına layık ve ününü hak etmiş kişiADIKTI: ÜnlüADIN: Ünlü,adı anılanADINÇIĞ: 1-Seçkin,mümtaz 2- Olağanüstü, fevkalade, bambaşkaADIÖTE: birlAdı/Öte MecTemiz bir üne sahipADIVAR: Ünlü,tanınmışADIYAKŞI: birlAdı/Yakşı(Adı güzel)ADIYAMAN: birlAdı/Yaman MecÜrkütücü bir üne sahip kişiADIYEKE: birlAdı/Yeke(yeğ) MecSaygıyla anılan kişi, adı yeğlenen kişiADKIR: Aygır,erkek atADMIŞ: Ün almış, tanınmışADSAY: birlAd/Say MecAdına saygı duyulan kişiADSIZ: 1- Fakir,kimsesizAFŞAR (Abçar):AFŞIN: Apçın,(Opçın) Zırh,demir örgülü savaş giysisiAFTABA: Su ibriğiAGA (Ağa,Aka): 1-Saygıdeğer, ulu kişi 2- Cömert,koruyucu 3-Büyük erkek kardeş,ağabeyAGOLA: Yönetici,amirAGUN: Tatmin,avuntuAGUNMUŞ: Avunmuş,sakinAĞAÇA: Akça, beyazca, alımlıAĞALAK: OğlakAĞALBAY: Muhterem,saygıdeğerAĞAN: 1-Yüksek,yukarıda,yukarılara çıkan 2- Geceleri gökten hızla geçen, ışıklı noktaAĞAR: 1- Ağı ağırbaşlı, oturaklı 2- Gönül ferahlığı 3- Göğe yükselişAĞARTMIŞ: 1- Namuslu,dürüst 2- Alçak gönüllü, mütevazıAĞAT (Akat): Namuslu, gönüllü, iffetliAĞAYA: Makul,geçerli,uygunAĞDUK: Kutsal,muhteremAĞICI: Ağcı, Akçı, Akıcı, Hazinedar, Hazine sorumlusuAĞIÇ: Varlık, hazine,servetAĞILGAT: 1-Saygıdeğer 2- Yıldız,gezegenAĞIM: YükselişAĞIR: 1- Ağırbaşlı,olgun 2- Ünlü,saygınAĞIRBaş: birlAğır/baş, olgun, alçak gönüllüAĞIŞ: (Ağıç) Hazine, servetAĞIT: Mersiye,ölüm Türküsü,göğe yükselen feryatAĞLAMIŞ: Çileli,çile çekenAĞMIK: 1- Ünlü,tanınmış 2- Yüksek rütbeliAĞRAK: Yükselen,ilerleyenAĞRITMIŞ: MecAcı kuvvete sahip kişiAĞUL: 1- Ay’ın halesi 2- Oba, köyAĞUTUR: Yükselten,yukarı çıkaranAĞZUKARA: birlAğzı/KaraMecSert konuşan, acımasız ve hükmedici konuşan kişiAK: 1- Beyaz 2- Doğuş, doğum 3- Yükseliş 4-Parlaklık 5-Devinim,hareketlilik 6-Mec.Namusluluk,iffet ve güvenirliğin sembolüAKA: Büyük,ulu kişi,saygıdeğer kişiAKABA: Yokuş,meyilAKAÇ: AkıcıAKALIN: birAk/Alın mecDürüst,namusluAKAN: 1- Akıcı 2- YükselenAKARCA: Dere,ırmakAKAR: Dere,akarsuAKARSU: Dere,ırmakAKAŞ: birlAk/Aş mec.Helal rızkAKAY: birlAk/Ay 1- Ayın en güzel anı 2- Yenisey Türklerinde “hanımefendi” anlamında kullanılır.AKBaş: birlAk/Baş mecDürüst,namusluAKBEL: Dürüst,sözüne güvenilir kişiAKBERGÜ: birlAk/Vergi fıtrat,huy mec.iyi huyluAKÇA: 1-Beyaza kaçan 2-İpekli dokuma 3-Para,maliye,hazineAKÇALAR: birl.Ak/çalar mec.Ak tenli hanımAKÇALI: Zengin,mal sahibiAKÇALMAZ: birlAk/Çalmaz mec.Yanık tenli hanımAKÇIL: 1-Ak tenli, akça yüzlü 2- Ağarmış, aklaşmışAKÇIN: Sözüne güvenilen,sağlam kişilikliAKÇORA: birlAk/Çura 1- Şamanist gelenekte iyi ruh ve iyilik perisiAKEL: birlAk/El mec.Dürüst,namusluAKGÜN: birlAk/Gün mecGelecek,istikbalAKHAN: birlAk/Han Şamanist gelenekte “İyiliğin Kutsal Ruhu”AKI: Eli açık,cömert,zengin gönüllüAKIM: 1-Yönelim,yükseliş 2- Akmaktan, akıcı,yayılıcıAKIN: 1-Saldırı,hücum 2-Kazak ve Kırgızlarda, ozan ve müzisyenlere verilen adAKINAY: birlAkın/Ay Türkistan’da hanım ozanlara verilen adAKINCI: 1- Akın eden,saldıran 2- Osmanlılar dönemindeki, öncü birliklere ve bu birliklere dahil olan kişilere verilen unvanAKIŞ: 1-Yükseliş 2-Akmaktan akış 3-Servet,hazineAKKARA: birlAk/Kara mec.Zıtların bütünlüğüAKMAN: birl1-Temiz,iffetli 2-Apak,bembeyazAKOBA: birlAk/Oba mec.soyluAKSAK: 1-Aksayan,seken 2-Yükselen,çıkanAKSOY: birlAk/Soy mec.SoyluAKŞAMAN: birlAk/Şaman Şamanist gelenekte,iyi ruhlarla ilgilenen ve ilişkiye giren kamAKŞİT: Yürekli,gözükaraAKTAN: birlAk/Tan seher vakti,şafakAKUZ: birlAk/Uz (Uzman,usta)AKÜN: birlAk/Ün mec.Temiz,şöhretliAKYOL: birlAk/Yol mec.Dürüst,namusluAKYÖN: birlAk/Yön mec.Dürüst,namusluAKYÜZ: birlAk/yüz mec.DürüstAL: 1-Bayrak kumaşı 2-Kızarmış,kızarık 3-El,kolun bilekten aşağı kısmı 4- Ala,alaca 5-Almaktan alALA: Karışık renkli,benekliALABAN (Alban):TimsahALACA: Karışık renkliALAÇUK: Kulübe,baraka,Altay Türklerinde,oda,(Çadırın iç bölmesi)ALAGAN: (Algan)FatihALAGAŞ: Ender rastlanan,nadirALAGÜN: birlAla/Gün Gün ortasıALAK: Yok edici,öldürücü,alıcı,avlayıcıALAN: 1-Işık,nur 2-Orman içindeki açık ve düzlük bölge 3- alganALANÇA: Bahçelerdeki ağaç aralarında bulunan çimenlik bölgeALANGUVA: birlAla/Geyik Cengiz Kaan’ın onuncu göbekten büyük anası 2- Ergenekon destanında adı geçen Uldız Han’ın kızı 3-Türk mitolojisinde yer alan ünlü kadın ki, efsaneye göre, bir nevi Türklerin ’’Meryem Ana” sı gibidir.ALAR: Yalancı karanlık(Gündüz vaktinde)ALAS (Alaz) :Şamanist gelenekte “Ateşteki Kutlu Ruh’’ALASAYVAN: Şafak vakti,Güneşin doğuşuALASI: Erek,amaç,sahip olunması istenen nesneALATAŞ: birlAla/Taş Köz,ateş parçasıALAYUNT: birlAla/Yunt Altay Türklerinde “kısrak” anlamında kullanılmaktadır.ALBA: Yükümlülük,hizmet yükümlülüğüALBAGA: Hasılat,savaş yada av ganimetiALBAN: Haraç,ganimetALBATU: Bürokrat, hizmetle yükümlü kişiALBENİ: Çekim,cazibe,sempatiALCU (Alçu):Alıcı,avcıALÇİÇEK: birlAl/Çiçek (Gül’ün Türkçe karşılığı)ALÇİN: Kızıl renkli bir çalı kuşuALÇU (Alcu):1-Algan,Fatih,2-Alcı,AvcıALDI: 1-Öncü,öndeki,selef 2-Algan,FatihALDUR: Ok atışı,oklayışALEV (Yalav...Yal kökünden):Ateşten çıkan ışıkALGAN: Fatih,FethedenALGAZIN: Yabani vahşi hayvanALGI: 1-Fetih,Almaktan..alım 2- Fehim,algılamaALGIN: 1- Serap 2-Yüksek yer 3- Bitiricilik,bitirişALGIŞ (Alkış): Dua,yakarış,niyazALGU: 1-Tüm,hepsi 2-Toplum,topluluk 3-Silah 4-Alıcı,avcıALGUR: Sakin,kendi halinde,kendinden eminALGÜN: birlAl/Gün”...Kazak ve Kırgızlarda,doğum sırasında yaşanan dikkat çekici,unutulmaz günleri mecz eder.ALICI: Alcu,AvcıALIK: Alıngan,KırgınALIM: 1-Çekim,Cazibe 2-Vergi,HaraçALIMGA: Yazıcı,(Han ve Kaanların buyruk ve fermanlarını yazan görevli kişi)ALIMLI: Çekici,CazibeliALINAK: birlAlın/Ak mec.dürüst,namusluALINCAHAN (Alınçak Han) :Oğuzname’ye göre,Türk’ün oğullarındanALINÇAK: 1-Çekici,cazip 2- Alıngan,nazikALINGAN: Alınan,incinen,gücenenALK: Bitirmek,yok etmek,sona erdirmek,bitiricilikALKA: 1-Bitirici,yok edici 2-İleri,ilericiALKABÖLÜK: birlAlka/Bölük..Vurucu TimALKAN: Alkan,FatihALKAR: Bitirici,yok ediciALKAŞ: Bitirici,yok ediciALKI: Pervasız,vurdumduymazALKIM: 1-Gökkuşağı 2-GerdanALKIR: Tamamlayıcı,bitiriciALKIŞ: Algış,dua,övme,yüceltmeALMA: ElmaALMAKAY: Elma yanaklıALMALUK: 1-Alınması gerekli olan 2-Elma bahçesiALMAS: Almaz,nazlıALMILA: ElmaALMIŞ: Algan,FatihALP: Bu sözcük birçok erdemi içinde barındırırBilgelik, yiğitlik, fedakarlık, kahramanlık, gözükaralık, toplumculuk, vbile birlikte tüm bunlar arasındaki uyumu da içerir.ALPAGU: Düşmanına tek başına saldıran kişiALPAGUT: 1-Alplik gösteren kişi 2-Kurt soyundan 3- Seçkin ve saygın kişiALPEREN: birl.Alp/Eren (Gazi, Derviş) Toplumun sayıp sevdiği, örnek aldığı savaşçı kişilerin genel adıALPMAN: Alp gibi Alpçe yaşayanALTAÇU (Altaç): Aldatıcı taktik sahibiALTAMIŞ: Aldatıcı,hileciALTAN: 1-Altın 2-Güneşin doğuş anı,ŞafakALTANURUG: (Altın Uruk) Cengiz Kagan ve oğullarının soyuna verilen unvanlardanALTAY: 1-Al/Ala/Tay 2-Altın 3-Ormanlarla kaplı yüksek dağALTINDAĞ: birlAltın/Dağ/Altay dağlarının,diğer adı.ALTU (Aldu): 1-İlk,Birinci 2-Algan,FatihALTUN: AltınALTUNSABAK: birlAltun/Sabak(sopa,değnek)ALUÇ: 1-Alıcı(Alçu) 2-Kayın cinsi bir ağaçALUNGAN: Alıngan,nazlıALUNUR: NazlıALYU: (Algu) T..Çağatay Han’ın torunuAMAÇ: (Umaç)Gaye, hedef, beklentiAMAN: (YAMAN) SertlikAMGAK: Emek/ZahmetANAÇ: 1-Anacık 2-Analık duygusu çok gelişmiş 3-Anaya çeken 4-Doğurgan, üretkenANAGAY: Anaya çekmiş, anaya benzerANASIOĞLU: birlAnası(nın)Oğlu (Babası erken ölmüş ve özellikle anası tarafından bin bir güçlüklerle yetiştirilip büyütülmüş, yetim çocuklar için kullanılmış olduğu anlaşılan Türk adlarından)ANAT: 1-Anı,Anılan 2- Yakın,hısımANAZ: Yeğrek, evla, eftalAND (ANT) :1-Yemin,söz 2- Yakın akrabaANDA: Birlikte ant içmiş(kan kardeşi) (Anda’lık Türklerin en eski geleneklerinden biridirAndalar birbirlerini kardeşlerinden daha ileride korur, sayar ve kayırmaya çalışırlar.)ANDAÇ: Hatıra, anı olsun diye verilip,alınan hediyeANDARIMAN: Anılara değer veren ve saygı gösteren kişiANDIR: Anısı ola hatıraANGAY: Anılarına bağlı olan kişiANGI: 1-Anı,hatıra,2-Yetki, yeterlilikANGIM: Mamur, hakimANGIN: Ünlü, anılan, adı duyulanANGIŞ: Ünlü, meşhurANGIT: Yaban ördeğiANIK: 1-Anlayış, yetenek, fehim 2- Hafıza, bellek 3- Hazır, mevcutluANLI: 1-Sakin, ağırbaşlı 2- Bellek, hafızaANIT: Anı olsun diye yapılan yapıANITGAN: Anıt yapanANLI: Ünlü, tanınanANNAK: Yadigar, hatıraANT: And, YeminANTLIĞ: And içmiş, YeminliANUÇUR: Övülmüş, övülmeye layıkANUK: Yadigar, hatıraANUŞ: Anış, anma eylemi, anıAPA: Ulu, büyük, saygıyı ve hürmeti hak etmiş kişi (Bazı Türk bölgelerinde “baba” anlamına da kullanılmaktadır.APAĞ: Apak, temizAPAK: Temiz, namuslu,iffetliAPATEG: (Apatek)birlApa/Tegtek(gibi,benzer)ARA: Orta yer, ortalık, boşluk, ortaARAL: 1-Ada 2- Aralık,orta, ortalıkARAS: 1- At kılı 2- Kalın yün 3- Talih,bahtARASLAN: Arslan (Çuvaşlarca söylenişi)ARAT: Cesaret, yüreklilikARBIŞ: Büyü,efsunARBUZ: Büyü, sihirARCA: 1-Arıca, saf, temiz 2- Çam ağacı, çamdan yapılmış kutuARDA: 1-Uzun değnek 2- Artçı, halife, ardı sıra gidenARDALI: (Ardalu) Yönetici, amirARDIÇ: 1- Halife, artçı 2- Bir ağaç türüARGA: Zeki, akıllıARGAN : (Arkan) Kement, kement bağıARGATU: Yaban koyunuARGIÇ: 1- Kır, mera 2- GururARGIN: 1-Yavaş, sakin 2- Gelecek yılARGUN: Pars cinsinden avcı bir hayvanARGUŞ: (Arkuş)1- Edepli, terbiyeli 2- Haberci, haber verenARGÜDEN: birlAr/Güden, Arlı, edepliARI: (Arık) 1- Saf, arı, arınmış 2- Irmak, dereARICA: Soylu, temiz, iyi huyluARIÇ: Barış, sulhARIĞ (Arı, Arık):ARIK: 1- Arı, arınmış, temiz 2- Narin, ince yapılıARIL: Arınmış, temiz, pakARIN: Saf, arınmışARINÇ: 1-Barış, kurtuluş 2- Temizlik, saflık, günahsızlıkARINIK: Saf, şeffaf, billurARINMIŞ: Temiz, gönüllüARKIN: 1-Argın, yavaş, sakin 2- Halef, ardıçARKIŞ: 1-Ulak, haberci 2- Kervan, kafileARKUN: Halef, geriden gelen, takipçiARKUY: Siper, mevziARKUZ: (Arguz) Edepli, iyi huyluARLAĞ: Arlı, edepliARLAT: Biricik oğul, anaların en çok üstüne düştükleri oğulARMAGUN: Armağan, hediyeARMAĞAN (Yarmagun-Yarmagan)-:HediyeARMAN: 1- Onurlu, arlı, edepli 2- Dilek, istek 3- Hayal, fanteziARPA: 1- Büyü, tılsım, Şamanist gelenekte, Kamların okuduğu dua 2- TahılARPAD (Arpa):ARSİN: (Ersin) Kurtuluş, istiklalARSALAN: ArslanARSLAN: Yırtıcı hayvan MecCesaret, atılganlık ve gözü pekliği sembolize eder.ARSLANBALA: birlArslan/Bala..Arslan yavrusuARSLANCIK: Küçük arslan..Arslan yavrusuARSLANÇA: Arslan gibi, arslan özelliklerine sahipARSU: birlAr/Su mecNamuslu, dürüstARSUN: 1- Efendi, ağırbaşlı 2- Rahata ermiş, huzurluARTAGAN: Bereket, artuk, fazlalık, bollukARTAM (Erdem):ARTIM: Bereket, bollukARTUÇ: Mızrak, mızrak ucuARTUK: Fazlalık, üstünlük, bereket mecVarlık, zenginlikARTUKDOĞAN: birlArtuk/Doğan Kırgızlarda, olağanüstü vasıflara sahip kişilere verilen bir unvanARTUN: Vakarlı, ölçülüARTUR: Cazibeli, çekici, işveli, fettanARTURU: 1- Ekstrem, uç noktalarda 2- Bereket, bollukARTUT: Armağan, hediyeARVIŞ: Sihir, büyü, tılsımARZIK: Fanatik, bağnaz, sofuASAN: 1- Sağlıklı, zinde 2- Asma eyleminde olanASENA: Efsanevi dişi kurtun adıYakın, Yakınlık duyulanASIGLI: Faydalı,GerekliASIĞ (Ası,Asık) :1- Fayda, Çıkar 2-Kar,temettüASPAR (Asbar) :Faydalı, işe yarayanASRAK: Himaye, KorumaAŞAN: Aşmak’dan ...mecAzimli, engel tanımazAŞIT: 1- Aşılacak, aşılması gerekli olan 2- İşitmekten...İşit, kulak verAŞKAR: 1- Savaş atı 2- Kuyruk ve yelesi kara, vücudu kula renginde olan atAŞKIN: 1- Aşmış, üstün, faik,akranlarından ileride olan 2- Melodi,nağmeAŞUK: 1-Aşık,aşmış, geçmiş 2- TolgaAŞULA: Yılmaz irade sahibiAŞUR: Aşırmaktan..mecYılmaz, gayretliATA: 1- Ulu, saygıdeğer kişi 2- Baba, dede, ced 3- Adın ve soyun bağlı olduğu kökATABAY: birlAta/Bay lala, beybabaHan, Kağan ve padişah çocuklarını eğitip yetiştiren kişilere verilen bir unvanATAÇ: 1- Atasına bağlı, Atasının yolunda 2- Atadan intikal eden 3- Büyüklük gösteren çocukATADAN: Miras, manevi mirasATAERİ: birlAta/Eri mec.Atalarına ve geçmişine saygılıATAGÜÇ: birlAta/Güç mecGücünü atalarından almışATAĞ: (Atak) 1- Ün, nam, şöhret 2- Atılgan 3- Dağ yolu 4- Çağlayan 5- Bir şahin türüATAHAN: birlAta/Han mecDevletin ilk kurucu büyüğü, devlete ad veren kişiATALA: Tanınmış, ünlü ve zenginATALAN: Ünlü, MeşhurATALAY: Ad almış, ün almış, meşhur kişi (Atila’nın asıl adının bu ve bundan bozulup çevrilmiş hali olduğunu söyleyen bazı tarihçilerimiz de var.)ATALIK: MirasATALMIŞ: Ünlü, meşhurATAMAN: Ulu, Saygıdeğer kişi Bir kısım tarihçilere göre, Osmanlının, kurucusu olan Osman bey’in asıl adı budurBir kısmı Atman, bir kısmı Otman der.ATASAGUN: birlAta/Sagun Hekimlerin en ulusu başhekim Şamanist gelenekte de aynı ad, en iyi kamlar için kullanılmaktadır.ATAY: 1- Ünlü, tanınmış 2- Akın, hücumATIGAY: Ünlü, tanınmışATIĞ: Adı sanı belli, ününü arttırmış kişiATIL: Ünlü, meşhurATILGAN: Atak, gözüpek,cesurATILMIŞ: Atılgan, gözüpekATIŞ: Ünlü, meşhurATİLAY: Türk tarihinin en önemli kişilerinden,Batı Hun imparatoru, Bu kişinin adı üzerinde tarihçi ve dilciler pek de anlaşamamışlardırBenim görüşüm de göç sırasında İtil ırmağı kıyısında doğmuş olmasından dolayı “İtil/Ay”dırAncak bununla birlikte bu kişi için bazı adlar söylenmekte (Atila,Atilla,Atılay,Atilay,Atalay,Atlıhan vb.) Anlamlar:1- Atacık,babacık 2- İtil ırmağı kenarında doğduğundan ve Türklerdeki eski bir gelenekten dolayı “İtil” çocuğu anlamında verilen İtilay’ın zamanla Atilay’a dönüşümü 3- Atlı/Ay 4- Atlı/Han 5- Macar dilinde çelik anlamına gelen “Atzel” denATLIĞ: Ünlü,zenginATMACA: Yırtıcı bir avcı kuşATMAN: Ünlü, saygınATMIŞ: Atma eyleminde bulunmuş (ok,kargı vb.)ATSAK: Ünlü, adı duyulanATUK: Bolluk, bereketAVAR (Abar) :1- Heybet, büyüklük(Abartı) 2- Dirençlilik, dayanıklılıkAVAZ: Nara, yüksek perdeli ses, çığlıkAVCI: Av yapan, avlayanAVCIL: Avlayıcı, av işinin uzmanıAVGAN: AvuntuAVINÇ: Avuntu, teselliAVINÇA: AvunçAVINGU: Avunç,teselliAVLAK: Av yeri, av olanıAVKAR: Bozkır bıldırcınıAVUNÇ: Teselli, avuntuAVUÇU: AvunçAVUNDUK: Avuntu, teselliAVUTMUŞ: Teselli edenAY: Dünyamızın uydusu olan gezegenAncak Türk kültüründe bu ad güzellik, temizlik, ahlaklılık vbdeğerleri de içeren birçok öğeyi içinde barındıran bir sembol ve mecaz olarak kullanılmıştırÇok önceleri erkeklerde kullanılmasına karşın, zamanla kız çocuklarına ad olarak verilmiş, gerek başta, gerekse de son da, birleşik ad olarak değerlendirilmiştirBununla birlikte bazen geçmiş örneklerde de görüleceği gibi hem erkeklerde hem de kızlarda kullanılmıştırAncak yine de ağırlık kız adlarındadır.Ve kız adlarında önemli bir konumdadır.AYAĞ (Ayak) :1-Uğur, şeref, şan 2- Devinim, hareket (ayaklanma sözü) buradan gelir.AYANA: birlAy/Ana Altay Türklerinin eski kutsal kadın ruhlar danAYAS: Ay ışığı, mehtap, gece aydınlığı Altay, Tuva, Çuvaş Türklerinde Tanrı sıfatı olarak kullanılan bir adAYATA: birlAy/Ata Şamanist gelenekte, göğün altıncı katına bakan TanrıAYAZ: 1- Ay ışığı 2- saf, berrak hava 3- Kuru soğukAYBAKIM: birlAy/Bakım, bakmaktan, bakışAYBAN: birlAy/Ban mecDebdebe, şaşaAYBANDI: birlAy/Bandı (Banmak)AYBAR: 1-Ay gibi parlak 2- Heybet,heybetlilikAYBI: İmdat, medetAYBIN: Onur,şerefAYÇIL: Ay ışığı, ay pırıltısıAYDA: 1- Ay’a eş değer güzellikte 2- Dere kenarlarında yetişen hoş kokulu bir çiçekAYDABOLDI: birlAyda/Oldu mecAy parçasıAYDAN: Ay parçasıAYDAR: (Aydar Han) saç perçemi, kakülAYDIN: 1- Aydınlık, ışık yoğunluğu 2- Açık, aşikar 3- Entelektüel , münevverAYGAN: İçten, samimi, yarenAYGAY: Nara, bağırtıAYGIN: Sınırsız, uçsuz, genişAYGIR: Erkek atAYGIRAG : 1-Dağ keçisi 2- Bir geyik türüAYGUÇI: Yönetici, devlet görevlisi, danışman, yarıcıAYIM: Çekicilik, sempatiAYIMÇA: Ay parçasıAYINTAP: Mehtap, ay ışığıAYIR: Değişik, farklı, başka, farkAYIRBaş: birlAyır/Baş..Değişim, mübadeleAYIRT: Fark, farklılık, ayırımAYITGU: TemyizAYISIG: birlAy/Isıg..Ay ısısı, sıcaklığıAYIT: Söylemek, anlatmakAYITMIŞ: Söyleyen, bildiren, uyaranAYKAÇ: Konuşkan, Konuşmacı, HatipAYKIN: Geniş, ferah, aydınlıkAYKOYUN: birlAy/Koyun Yakut destanlarında adı geçen, eski dönem gücü simgeleyen kutsal ruhAYLA: 1-Ayın çevresindeki ışık halesi 2- Devir, dönüşümAYLU (Aylı): AydanAYMA: Duyarsız, başıboş vurdum duymazAYMAN: Aya eş değerdeAYMAZ: Vurdumduymaz, başına buyrukAYRAL: Kuraldışı, istisnaAYRI: Başka, değişik, farklıAYRIÇ: Bölüşüm, taksimatAYRIKÇA (Ayıkşa): Derviş, mecnunAYRUK: 1- Farklı, değişik 2- Varlıklı, zenginAYSELİG (Aysiliğ) birl:Ay/Silig, dürüst, namusluAYTAK: Konuşmacı, hatipAYTAR: Haberci, muhbirAYTEK: Konuşmacı, hatipAYTIN: Aydın, aydınlıkAYTIŞ: Nutuk, anlatım, hitabetAYTIŞAN: Hatip, konuşmacıAYTUK: Hatip, konuşmacıAYUK: Söz söylenebilen ve sözün değer gördüğü yerAYUR: Konu, bahis, bahse konu olanAYÜN: birlAy/Ün Karahanlılar ve Uygurlar döneminde, han ve kağanların analarına verilen bir unvanAYZIT: Şamanist gelenekte “ Ayda ki Kutsal Kadın Ruh”AZBOY: HeyecanAZGIN: Zapt edilmesi zor, sınırı aşmış, tahrik olmuşAZLAĞ:Nadir, az rastlanır.AZRAK: Nadir, az rastlanır.AZUK: (Azuka, Azık): Geçimlik, yiyecekBABAT:Cins, TürBABRAK: Hızlı, çevik, atletikBABÜR: Kaplan cinsi, yırtıcı bir hayvanBACI: Kız kardeşBAÇAK: Bir çeşit zırh (Dize geçirilen bir zırh)BAÇMAN: Başlık, TolgaBADAN: Batan (Batmaktan...Güneşin batışı)BADUR: Batur, bagatur, kahramanBADURUK: (Badruk) 1- Sadık, güvenilir 2- Batur, kahramanBAGA: 1- Alt, küçük, küçük rütbeli yönetici 2- BoğaBAGATUR: Kahraman, Batur, BahadırBAGAY: Afacan, yaramaz, ele avuca sığmazBAGRI: Kararlılık, azimBAĞAM: Destek,arka, kuvvetBAĞAN: Anıt, abideBAĞATUR: Bagatur, batur, bahadır, kahramanBAĞDAŞUK: Uyumlu, ahenkli, uzlaşmacıBAĞDU: Işık, şua, ışınBAĞI: Büyü, efsun, bağlılıkBAĞIM: Bağlı, bağlılıkBAĞIMSIZ: Bağlı olmayan, özgürBAĞIR: 1- Sine, göğüs, kucak 2- Kalp, gönülBAĞIRLAK: İri bir kırlangıç türüBAĞIŞ: 1- Veriş, ikram 2- Af, af ediş,3- NezaretBAĞLAN: 1- Demet, deste 2- Bağlılık 3- Kızıl renkli bir su kuşuBAĞRI: Kararlı, azimliBAĞŞI: (Baksı) Kam, doktorBAHADIR: Bagatur, Batur, kahramanBAHŞİ: Baksı, doktor, bilgin, büyücü, hocaBAKAÇ: Bakıcı, bakan, nazırBAKAN (Bağan): 1- Anıt, abide 2- Bağlayıcı, birleştirici 3- Haşarı, afacanBAKAY: Haşarı, ele avuca sığmayanBAKIM: Bakma eylemi, nazar, bakışBAKIR: Bakır madeniBAKIRSOKUM:birlBakır/Sokum (Kuzey Türklerinde, Merih yıldızı anlamına kullanılmaktadır.)BAKIŞ:1- Bakış, nazar 2- İkram 3- afBAKSI (Bakşı): Bahşı,doktor, bilgin, büyücüBAKTI: Bakan, nazırBAKUY: Ulu, saygıdeğer kişi, tecrübeli, bilge kişiBAL: 1- Yapışkan sıvı 2- Arı balı 3- Çamur, balçıkBALA: Yavru, çocukBALABAN (Balıban): 1-Bala bandırılmış 2- İri başlı bir doğan türü Ayrıca mecaz olarak “ mahzun ve baygın bakış” anlamını içerir.BALACA: Yavrucak, ufaklıkBALAK (Balak): manda yavrusuBALAMAN: Cüsseli, iri kıyımBALAMİR: (Balabir) Biricik yavruBALANDI: İri yarı, gösterişliBALASAGUN: birlBala/Sagun Özlenen, beklenen yavru (çocuk)BALBAL: 1- Heykel, anıt 2- Mezar taşı (Eskiden mezarlara dikilen ve üzerlerine öldürülen düşman sayılarının ve kimliklerinin yazıldığı mezar taşı)BALÇAK: Kabza, kılıç kabzasındaki siperlikBALDU: BaltaBALDUK: BaltaBALGAY: Ünlü, meşhurBALI: Değerli, yüksek, ulu kişiBALKAN: Ormanlarla kaplı, dağlık bölgeBALKIN: Parlak, gözalıcıBALKIR: 1- Yağmur arasında çıkan güneş 2- Yağmurun hemen ardından çıkan güneşBALTA: Ağaç ve odun kesmek için kullanılan aletBALTEG: Çamur, çamurluBALUG (Balık) :1- Balçık çamur 2- Ev, köy 3- Suda yaşayan balıkBAMSI: 1- Yüksek, ulu, ulaşılmaz 2- Baksı, kamBANAR: Demet, tutam, desteBANGU: (Mengü, Bengü) Sonsuz, sonsuzluk, ebediBANIÇİÇEK: birlBanı/Çiçek...çiçeğe bandırılmışBANLAK: Çağrı, davet, ezanBARADAN: 1- Boradan, bora parçası 2- Nara, yüksek ses, bağırtıBARAK: Türk mitolojisinde adı geçen çok tüylü, iri başlı köpekBARBOL: VarolBARÇA: 1- Parça 2- Tüm, tamam, eksiksizBARÇIN: İpekli kumaş, kadifeBARÇUK (Barçık) :Tahta ve keçeden yapılan küçük heykelBARÇUK ART TİGİN: birlBarçuk/Art/Tigin (Art,ardçı,halef)BARDAM: Varlık, ganimet, bollukBARGAN: VaranBARDI: Vardı (Varmak...dan)BARGAN: Varan, ulaşanBARGI: KadifeBARGIT: KadifeBARGU: Nimet, ganimetBARGUŞ: GanimetBARIK(Barı) : Esas, esas olan, mahfuzBARIM: Varım, servet, varlıkBARIN: 1- Güç, kuvvet 2- BarınakBARUNDUK: Sığınılacak yer, barınakBARIŞ: 1-Varış, gidiş, gidişat 2- Sukunet, sulh 3- Servet, hazineBARK: (Barka) baraka, ev çok önceleri saray anlamına kullanılan bu sözcük, Uygurların kentleşmeye ağırlık vermesinden sonra, “taştan yapılan ev” anlamında kullanılmıştır.BARKAN:Oynak toprak, bataklıkBARKAT: Heykel, büstBARKIN: 1- Gezgin, seyyah 2- Kararlı, azimliBARKUK: Servet, varlıkBARLA: Parlak, göz alıcıBARLAK: ParlakBARLAS: 1- Çekici, cazip 2- Varlık, servet 3- Temiz, temizlikBARLI: Varlıklı, zenginBARLIK: VarlıkBARMAK : (Varmak)BARMAKLAK: 1- Varıcı, ulaşıcı 2- Eldiven 3- VarlıkBARMAN: Varlıklılık, mevcudiyetBARS: Pars, leoparBARSUK: PorsukBARTIK: Heykel, büstBARTU:1- Varlık, servet 2- Menzil, varılacak yerBARUG: Mesned, dayanakBASAGAR: Ağırbaşlı, mütevaziBASAK(Basa):1- Cesur, gözükara 2- Baskın 3- Farklılık, ayırımBASAN: 1- Baskın yapan 2- Ölünün ardından verilen yemek 3- Yayan, yayıcıBASAR: Baskın, baskıncıBASAT:1- Mühür, 2- Yardım, muavenet 3- Busat, pusat,silah 4- başatBASGAN: Basan, baskıncıBASIK: 1- Gece baskını 2- Basınç, tazyik, baskıBASILGAN: BaskıncıBASIM: Enerji, güçBASIR: BasarBASKAK: Basak, cesur, farklı, Çengiz Kaan döneminde askeri valiler için kullanılan ünvanlardanBASKIN:1- Galp, muzaffer 2- Ani yapılan saldırı 3- Basık, yaygın genişlemişBASMIL:1- Baskıncı 2- yardımcı, muavinBASRUK: Baskı, tazyikBASSIZ: Başsız, başına buyrukBASTI: Bastıran, baskın yapanBASTIK: Basdı, BaskıncıBASU (Basut) :TokmakBASUÇ: Baskı, tazyikBASUT: 1-Yardım, yardımcı 2- Demir tokmak 3- Baskın yapanBaş: Oluş, doğuş, ortaya çıkış, uç nokta, doruk, birinci sıra gibi anlamların hepsini içeren bir sözBaşACI: Reis, lider, öncüBaşAD(Başat):BaşAGUT:Önde gelen, önde bulunan, sevilenBaşAK:1- Buğday başı 2- Ok ucu...okun ucuna takılan sivri demir 3- Sümbül çiçeğiBaşALMIŞ:1- Öncü,önder 2- Düşmanını yenip, yoketmişBaşAR: Başarı, kazançBaşARAN: Başarılı, muvaffakBaşARI: MuvaffakıyetBaşAT:1- Emsalleri arasında en üstün ve en önde gelen 2- Hanlık yapan bir soya mensup kişiBaşA: (Paşa) Bazı tarihçilerimize göre ..Baş-ağa, bazılarına göre ise Baş-şad sözcüklerinin değişime uğramasıyla bu biçime gelmiş ve sözcük, bugünkü anlamıyla General ordu komutanıBaşBAĞ:1- Başı bağlı, özgürlüğü kısıtlı 2- Gözde, sevgili, en değerliBaşBUĞ: Ordu komutanı, orgeneralBaşÇIL: Şef, lider, önde gelenBaşDAŞ: Denk, akranBaşDU: Başta olan, önde gidenBaşEL: birlBaş/İl..yol gösterici,mihmandarBaşGAK: 1- Başkan,şef 2- Bir tatlı su balığıBaşGÖZ: birlBaş/Göz 1-Birleşik, ayrılmaz 2- MecEvlilikBaşGU: Alnında beyaz lekesi olan atBaşIL: Önde giden, şefBaşKAL: Emir, fermanBaşKAN: Yönetici, şef, başta gidenBaşKARA: birlBaş/Kara...mecSert, acımasız,bir kişiliğe sahip olan kişiBaşKIR: Başarı, muvaffakıyetBaşLADAÇU: Başlatıcı, yönetici, hakemBaşLAG: Başlangıç, ilkBaşLAK:1- Başıboş, salınmış 2- BaşlangıçBaşLAMIŞ: 1- Kararlı, çalışkan 2-Lider, lider olmuşBaşLIĞ: Başı dik gururluBaşLIK: Yönetici, şefBaşNAK: Başlıksız, tulgasızBaşŞAD: (Paşa) Ordu komutanı, generalBaşTIN: Selef, öncekiBaşTINKİ: Baştaki, öndeki, önderBaşVEREN: FedaiBaşVERMİŞ: Kurban, fedaiBATAK:1- Çamur, bataklık 2- Gizli, gömülüBATIŞAD: birlBatı/Şad T...Göktürk ve Uygur ordularında, batı kanadının komutanlarına verilen unvanBATIM:1- Batma boyu, boy, derinlik 2- Sivri bir aletin saplanmasıBATIR: Batur’un şive farkıyla söylenmiş biçimiBATMAZ: 1-Diri, mücadeleci 2- Vücuduna sivri ve kesici aletler işlemezBATRAK: (Batırak) Mızrak, kargıBATSIK: 1- Bastıran, yanaştıran 2- Gün batısı, batıBATU: 1-Güçlü, yenilmez, gücüne dayanılmaz 2- Dayanıklı, metin 3- Gün batısıBATUGA: 1- Batu, kahraman 2- Gizli, gizlenmişBATUR: Bagatur, KahramanBATURGAN: 1- Saklayan, gizleyen, gizli 2- Batıran,saplayanBATUT: Gizli, saklıBAVIRGAN: 1- Şefkatli, koruyucu 2- Bağıran, nara atanBAY: Varlık, zenginlik, egemenlik, erklik, üstünlük, bolluk sözcüklerinin tümünü içeren önemli bir adTürk adlarının önemli birleşiklerinden başka sözcüklerle kullanılabilen, kullanılan sözcüğü bütünleyip, güçlendiren, hem başa gelerek hem de sona gelerek kullanılabilen bir ad.BAYA: Bay,baylanmış, zenginleşmişBAYAK: Selef, daha öncekiBAYAN: (Muyan, buyan) 1- Kalıcılık,sonsuzluk 2- Baht, mutluluk 3- Zenginlik, güçlülük,erklik 4- eski dönem Tanrı sıfatlarından 5- Uygur kağanlarının unvanlarındanBAYAR: Ulu, yüce, kudretli, celil...Tanrı sıfatlarından Bulgar hanlığı dönemi,soyluluk ve üstün vasıflı yöneticiler için verilen bir unvanBAYAT: Tanrı sıfatlarından ,..1- Devletli, kısmetli 2- Kadim, ezeliBAYATLI: Devletli, bahtı açık, muktedirBAYATLUĞ: (Bayatlı)BAYAVUT (Bayagut) :Varlıklı, muktedirBAYÇA: Varlıklı, muktedirBAYÇU (Baycu): Varlıklı, devletliBAYDAK: 1- Bağımsız, hür 2- BekarBAYDAN: 1- Cömert, eli açık 2- Şık, yakışıklıBAYDAR: Varlıklı, muktedir, egemenBAYGIN: Kendinden geçmişBAYIK: 1- Varlıklı, egemen 2- Usta, eli yatkın 3- Doğru sözlü, saygılı, güvenilirBAYIN: Çekici, güzel, yakışıklıBAYINDIR: Güçlü,varlıklı, egemenBAYIR: YamaçBAYITMIŞ: Zengin, kudret sahibiBAYLA: Varlıklı, refah içinde olanBAYLAK: Rahat, refah içindeBAYLAM: 1- Azim, kararlılık 2- Demet, bağBAYLAMIŞ: Varlıklı, güçlü olmuşBAYLAN: Nazlı, şımarıkBAYLANIŞ: İlişki, münasebetBAYLIK: 1- Varlık, Varlıklılık, güçlülük 2- GanimetBAYMAZ: Mala mülke ilgi duymayan kişiBAYRAÇ: Varlıklı, zenginBAYRAK: Varlık, varoluş, erklik, güç, ve bağımsızlıkBAYRAM: Güzellik, mutluluk, sevinç, bollukBAYRI: 1- Ezeli, kadim 2- Emektar, tecrübe sahibi 3- Sonradan zapt edilip, yurda dahil edilen toprakBAYRIN: Kadim, ezeli, eskiye dayalıBAYSA: MadalyaBAYSAL:1- birl.Bay/Sal 2- Bolluk, rahatlık 3- Asayiş, sükunetBAYSAN: Yakışıklı, levent, gösterişliBAYSİN: Zengillik, kudretBAYTAG: Bolluk, çokluk, kalabalıkBAYUK: Hazır, amadeBAYUR: Cesur, gözükaraBAYUTMUŞ: birlBay/Utmuş (yenmiş, muzaffer)BAYÜLGEN: birlBay/Ülgen Şamanist gelenekte insanlar arası ilişkilerle ilgilenen “ödülü simgeleyen ruh”BAYÜLKEN: (Bayülgen)BAZ: 1- Emin, güvenilir 2- Merkeze bağlanmış, sonradan katılmışBAZDA: Hoş, latif, çekiciBAZIR: Basar, baskıncıBAZMAN: Tabi, bağlı, mutiBECERİ: (Beceriklik) Hüner, marifet, yeterlilikBECET: Süs, makyaj, tezniyatBEÇİRİK: Becerik, beceri, marifetBEÇKAN: İpekten yapılmış sancakBEDER: Ziynet, mücevherBEDİZ: 1- Resim, heykel, nakış, bezek 2- Taşlara yontularak yapılan süslemeBEDİZCİ: Ressam , heykeltıraş, nakışçıBEDÜK: Büyük, iri, cesim, uluBEGEÇ: Beyliğe uygun olanBEGEN: 1- Beğeni, hoşluk 2- Şehzade, prensBEGENÇE: Şehzade, prensBEGESİN: Doğruluk, sevap, hayrBEGİ: 1- Yiğit, güçlü, 2- Eş- kocaBEGİSİ:1- Doğru, sevap 2- Beğenilen, imrenilenBEGÜM: Hanımefendi, bayan, saygı duyulan hanım, eski Türkçe’de “beğ”’in tam olarak dişi karşılığıBEĞ: Bey, varlık, erklik, güç, yöneticili toparlayıcılık, liderlik, soyluluk vbanlamları içerirBEĞCEĞİZ: Beycik, Küçük beyBEĞÇE: Küçük beyBEĞÇEK: Küçük beyBEĞDAŞ: Akran,eş,denkBEĞDE:1- Aziz, saygıdeğer 2- Adil, adaletliBEĞDEŞ: Nazir,benzerBEĞDİ: Aziz,muterem, saygıdeğerBEĞDÜZ EMEN: birlBeğdüz/Emen (ruh,can)BEĞEÇ:1- Beğliğe layık 2- Beğ çocuğu, küçük beyBEĞENDİK: BeğenilenBEĞENİ: Hoşa giden, beğenilenBEĞENMİŞ: Hoşuna gitmişBEĞER: Beyoğlu, prens, şehzadeBEĞLEN: Bey soyundan olanBEĞLİK: Beylik, beyliğe uygun olanBEĞREK: Beyrek, bey çocuğu, küçük beyBEK: 1- Bey, beğ 2- Pek, sıkıBEKEM: Bey, beyimBEKEN: Dayanıklı, metinBEKET: Kuvvet, dayanıklılıkBEKİ: 1- Yiğit,güçlü 2- Eş, koca 3- Şaman, baş şamanBEKİK: Güvenli, iyi korunanBEKİM: Azimli, kararlılıkBEL: 1- Bilgi, bilim 2- Belirti,iz, damga 3- Tarlanın orta yeri 4- İki dağın arasındaki geçitBELÇİN: Belirti, iz, damgaBELDEK: İz, işaret, emareBELEK:1- Kılavuz, rehber 2- hediye, 3-Kundak beziBELEN:1- Bilen, alim 2- Geçit 3- Sırt, tepe, dağ yoluBELET: Belge, delilBELGE: Belge, doküman, delilBELGİ:1- Belge 2- Bilgi 3- Fark, farklılık, ayırt, alametBELGİN: Belirgin, net, açıkBELGÜ:1- Belge 2- Sınır taşı, sınır toprağı 3- Yüzük taşı, nişaneBELİK:1- Doruk, zirve, şahika 2- Saç örgüsüBELLEK: HafızaBENEK: 1- Armağan, hediye 2- Bakır para 3- İşlemeli kumaşBENGİ: Bengü, mengü sonsuz, sonsuzluk, ebediyet, ebediBENGİLİK: SonsuzlukBENGÜ: Bengi, mengüBENİCE: Sonsuzluk, sonsuzluğa gidenBENK: Muhkem, iyi korunanBENLİ: Yüzünde ben olanBERDİ: Verdi,Kutsal güçler tarafından yollananBEREGEN: Eli açık, cömert, vericiBERGE: 1- Vergi 2- Berke, kamçı, değnekBERGİ: 1- Vergi 2- Eli açık, cömertBERGİLİK: Doğal, tabiBERİK: 1-Berk, sağlam, gürbüz, dayanıklı 2- Cömert, eli açıkBERİL: Verici, cömert, eli açık, fedakarBERİN: Veren, cömertBERİŞ: Veriş, hibeBERK: 1- Katı, sıkı, sağlam, dayanıklı 2- Şiddet, şiddetlilik 3- Korunan, muhkem 4- YıldırımBERKANT: birlBerk/Ant Altay dağları cıvarında bir başka dağın adıBERKE:1- Kamçı, değnek 2- Dövme 3- Naz, işveBERKEM: Düşmana karşı iyi korunan yer, müstahkem mevkiBERKİN: Güçlü, güçlendirilmişBERKİT: Güçlü, güçlendirilmiş, muhkemBERKLİĞ: Berkli, güçlü, dayanıklıBERKUK: Sert,cesur, dayanıklıBERMEK: Vermek, verişBERŞE: Odun kömürü, külBESEN: Bezen,süs, makyaj, gösterişBETİK: (Bitiğ, bitik) Yazılı kağıt, mektupBEYBUT: Barış, sulhBEYGE: Bike, küçük hanımBEYGU: Bir şahin türüBEYLEM: Buket, demet, çiçek demetiBEYLEN: Beyli, beye bağlıBEYNEN: BeğenenBEYREK: 1- Tim, müfreze 2- Merkez ordu, ordugah 1- Ezeli, başlangıçsız 2- Emektar, tecrübeliBEZEK: Süs, takı, pirayeBEZEN: Süs, makyajBEZENMİŞ: SüslüBEZGİN: Bez...mekdenSarsılmış, bıkmışBIÇAK: Biçme aracıBIÇGIN: Kesen, biçenBIÇKAS: Kağan ve Hanlara yapılan bağlılık andıBIÇKI: Bıçak bileme aracıBİBİ: Kibar, eğitimli, sayıdeğer hanım (Anadolu’da birçok bölgemizde “hala” anlamında da kullanılır)BİÇEK: Bıçak, biçiciBİÇİK: Biçilmiş, biçimlenmişBİÇİM: Şekil, format, örnek, biçilmiş gibiBİÇİN: 1- Biçilmiş,biçime girmiş 2- Ekin, tahıl 3- Biçen, doğrayanBİGE: 1- Bakire, temiz kız 2- Bey kız saygıdeğer kızBİGEM: Sevilen, el üstünde tutulan kızBİGEN: BeğenilenBİGENDİK: Beğenilen, ilgi duyulanBİKE: BigeBİKET: Beylik, beyliğe uygunBİL: Bilgi, bilimBİLDİK: Bilinen, tanınan, ünlüBİLECEN: Bilgiç,çok bilmişBİLEDA: BaltaBİLGE: Bilgili, filozof, alim, bilgin, ulu kişiBİLGEKAĞAN: Bilge/Kağan (Aslı, Türk Bilge Kağan’dır) T...Türk tarihinin, bir çok nedenlerle en önde gelen kişilerindenTürk Milliyetçiliğini devlet siyasetine sokan, ona sosyal, ve siyasal bir kimlik vererek, devlet-millet bütünleşmesini sağlayan, milliyetçiliğe “zaman boyutu”nu kazandırıp, onu çağlar ötesine götürebilmeyi amaçlayan ve ilk defa “ Birleşik Türk Devletleri” fikrini ortaya çıkarıp bunu milli politika biçimine getiren,yönetimi döneminde sık sık kurultaylar toplayarak milletine “hesap veren” ve tüm bunları kardeşi Kül Tigin’in ölümünden sonra yazdırttığı “mengütaş’larda(Orkun anıtları) da bizzat anlatan ve son olarak da gerek Türk dili, gerek de edebiyatı ve içeriği açısından, dünyada bir eşi daha bulunmayan yazıları yazdırtan ulu kişi...İlteriş Kutluk Kağan’ın büyük oğlu, Kül Tigin’in ağabeyi.BİLGE TAMGAÇU: birlBilge/Tamgacı T...Göktürkler ve Uygurlar döneminde yüksek dereceli memurlara verilen bir unvanBİLGE TONYUKUK: birlBilge/Tonyukuk T...Göktürkler dönemi, ünlü, devlet adamı, siyaset bilimci ve tarihçisi...II Göktürk kağanlığının kuruluşunda önemli rolü olan, hem İlteriş Kutluğ Kağan’ın yakın yoldaşı ve başkanlığını, hem de Bilge Kağan’ın başbakanlığını yapan ve kendi adına da yazıtlara yazı yazdıran ulu kişiBİLGEN: Bilen, bilgin, alimBİLGİN: Bilim adamıBİLGÜ: BilgiBİLİG: Bilgiler, bilim, bilim dalı (orj)BİLİK: Bilen, bilgiliBİLUN: Esir, tutsak, (gönül ve akıl esiri, aşık)BİNİT: Binilecek nitelikteki, soylu atBİRBEN: birlBir/Ben Ben mecKendini beğenmişBİRÇE: Biricik, yeganeBİRÇEK: 1- Biricik 2- Saçın ortadan ayrılıp yana dökülmüş haliBİREBİN: Yegane, tek, biricikBİRGE: 1- Beraber, birlikte 2- Biricik 3-BerkeBİRGEN: İçine kapanık, münzeviBİRİCİK: Tek, yegane, bir taneBİRİÇİM: birlBir/İçim mecİmrenilecek güzellik ve çekicilikBİRİDİN: Güneyli, güney bölgesindenBİRKİT: Birleşik, birleşmişBİŞÜK: Nesil,soy-sop, kavim, kardeşBİTERGE: Gerek, hacet, ihtiyaçBİTEV: (Bidev) 1- Soylu, soylu at 2- El değmemiş bakirBİTİG: Yazı, yazıtBİTİGÇİ: Katip, yazıcıBİTİGEN: Anıt, yazıt, yazılı taşBİTİM: Gaye, hedef, ülküBİTKİ (Bütkü) :yerden bitenBİYAN: (Bayan) (Buyan) Varlıklı, cömert ,Eski Tanrı sıfatlarındanBİYUM: Cömert, eli açıkBOD: Boy,urukBOGA: BoğaBOĞ: Hediye, armağanBOĞA: BoğaBOĞACA: Boğa gibi güçlüBOĞACI: Boğa devirenBOĞAÇUK: Küçük boğa, genç boğaBOĞAR: Boğucu, güçlü, kuvvetliBOĞARCIK: Güçlü, boğucuBOĞTAG: Şapka, başlık, hanım başlığıBOLCAL: Vade, müddetBOLÇAK: Gürz, topuzBOLDUÇAĞ: Uygun zaman, olan çağBOLGAN: 1- Soylu at 2-Keşşaf, mucit 3- Olgun, olmuş, ermişBOLGU (Bolgi): Orijinal, özgünBONCUK: Mücevher, takıBOR: Bora, fırtınaBORA: FırtınaBORDAK: Semiz, şişman, balık etliBORDU: Üzüm, asmaBORKA: Baraka,evBORLA: Burla, üzüm, üzüm salkımıBOSUM: Endam, zerafetBOSUT (Basat) :anlayış, izan, hidayetBOŞGUR: Eğitmen, öğretmen, talimciBOŞGUT: Öğrenci, şakirt</description>
<pubDate>Sat, 09 Jan 2016 21:04:03 +0330</pubDate>
<guid>http://hunmurunu2.arzublog.com/post/68481</guid>
</item>

					</channel>
</rss>
